เนื้อความทั้งข้อ
[๒๓๙] อุปสัมบันปรารถนาจะด่า ปรารถนาจะสบประมาทอุปสัมบัน ปรารถนาจะ
ทำให้อัปยศ พูดเปรยอย่างนี้ คือกล่าวว่า มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกชื่ออวกัณณกะ,
บางพวกชื่อชวกัณณกะ, บางพวกชื่อธนิฏฐกะ, บางพวกชื่อสวิฏฐกะ, บางพวกชื่อกุลวัฑฒกะ,
ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกชื่อพุทธรักขิต, บางพวกชื่อธัมมรักขิต, บางพวกชื่อ
สังฆรักขิต, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกเป็นโกสิยโคตร, บางพวกเป็นภารทวาชโคตร,
ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกเป็นโคตมโคตร, บางพวกเป็นโมคคัลลานโคตร,
บางพวกเป็นกัจจายนโคตร, บางพวกเป็นวาเสฏฐโคตร, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ
คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกทำงานช่างไม้, บางพวกทำงานเทดอกไม้, ดังนี้
เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกทำงานไถนา, บางพวกทำงานค้าขาย, บางพวก
ทำงานเลี้ยงโค, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกมีวิชาการช่างจักสาน, บางพวกมีวิชาการช่างหม้อ,
บางพวกมีวิชาการช่างหูก, บางพวกมีวิชาการช่างหนัง, บางพวกมีวิชาการช่างกัลบก ดังนี้เป็นต้น
ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกมีวิชาการช่างนับ, บางพวกมีวิชาการช่างคำนวณ,
บางพวกมีวิชาการช่างเขียน, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกเป็นโรคเรื้อน, บางพวกเป็นโรคฝี, บางพวกเป็น
โรคกลาก, บางพวกเป็นโรคมองคร่อ, บางพวกเป็นโรคลมบ้าหมู, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ
ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกเป็นโรคเบาหวาน, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ
ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกสูงเกินไป, บางพวกต่ำเกินไป, บางพวกดำเกินไป,
บางพวกขาวเกินไป, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกไม่สูงนัก, บางพวกไม่ต่ำนัก, บางพวกไม่ดำนัก,
บางพวกไม่ขาวนัก, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกถูกราคะกลุ้มรุม, บางพวกถูกโทสะย่ำยี, บางพวก
ถูกโมหะครอบงำ, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกปราศจากราคะ, บางพวกปราศจากโทสะ, บางพวก
ปราศจากโมหะ, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกต้องอาบัติปาราชิก, บางพวกต้องอาบัติสังฆาทิเสส,
บางพวกต้องอาบัติถุลลัจจัย, บางพวกต้องอาบัติปาจิตตีย์, บางพวกต้องอาบัติปาฏิเทสนียะ,
บางพวกต้องอาบัติทุกกฏ, บางพวกต้องอาบัติทุพภาสิต, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ
ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกถึงโสดาบัติ, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ
ทุกๆ คำพูด.
... มีภิกษุในพระธรรมวินัยนี้ บางพวกมีความประพฤติดังอูฐ, บางพวกมีความประพฤติ
ดังแพะ, บางพวกมีความประพฤติดังโค, บางพวกมีความประพฤติดังลา, บางพวกมีความประ-
*พฤติดังสัตว์ดิรัจฉาน, บางพวกมีความประพฤติดังสัตว์นรก, สุคติของภิกษุรูปนั้นไม่มี, ภิกษุ
พวกนั้นต้องหวังได้แต่ทุกคติ, ดังนี้เป็นต้น ต้องอาบัติทุกกฏ ทุกๆ คำพูด.
อุปสมฺปนฺโน อุปสมฺปนฺนํ ขุํเสตุกาโม วมฺเภตุกาโม
มงฺกุกตฺตุกาโม เอวํ วเทติ สนฺติ อิเธกจฺเจ อวกณฺณกา
ชวกณฺณกา ธนิฏฺฐกา สวิฏฺฐกา กุลวฑฺฒกาติ ภณติ อาปตฺติ
วาจาย วาจาย ทุกฺกฏสฺส ฯเปฯ✎ ร่าง
Upasampanno upasampannaṁ khuṁsetukāmo vambhetukāmo maṅkukattukāmo evaṁ vadeti, “santi idhekacce avakaṇṇakā javakaṇṇakā dhaniṭṭhakā saviṭṭhakā kulavaḍḍhakā”ti bhaṇati …pe….
อ้างอิงPTS 4.10 · สยามรัฐ 2.176 · ฉัฏฐสังคายนา 88.16 · พุทธชยันตี 2.1.34
สนฺติ อิเธกจฺเจ พุทฺธรกฺขิตา
ธมฺมรกฺขิตา สงฺฆรกฺขิตาติ ภณติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย
ทุกฺกฏสฺส ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce buddharakkhitā dhammarakkhitā saṅgharakkhitā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ โกสิยา ภารทฺวาชาติ ภณติ
ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce kosiyā bhāradvājā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ โคตมา โมคฺคลฺลานา กจฺจายนา วาเสฏฺฐาติ
ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce gotamā moggallānā kaccānā vāsiṭṭhā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ โกฏฺฐกา ปุปฺผฉฑฺฑกาติ ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce koṭṭhakā pupphachaḍḍakā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ กสกา วาณิชา โครกฺขาติ ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce kassakā vāṇijā gorakkhā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ
อิเธกจฺเจ นฬการา กุมฺภการา เปสการา จมฺมการา นหาปิตาติ
ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce naḷakārā kumbhakārā pesakārā cammakārā nahāpitā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ มุทฺธิกา คณกา เลขกาติ ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce muddikā gaṇakā lekhakā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ กุฏฺฐิกา คณฺฑิกา กิลาสิกา โสสิกา อปมาริกาติ
ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce kuṭṭhikā gaṇḍikā kilāsikā sosikā apamārikā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ มธุเมหิกาติ ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce madhumehikā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ
อิเธกจฺเจ อติทีฆา อติรสฺสา อติกณฺหา อจฺโจทาตาติ ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce atidīghā atirassā atikaṇhā accodātā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ นาติทีฆา นาติรสฺสา นาติกณฺหา นาจฺโจทาตาติ
ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce nātidīghā nātirassā nātikaṇhā nāccodātā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ ราคปริยุฏฺฐิตา โทสปริยุฏฺฐิตา
โมหปริยุฏฺฐิตาติ ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce rāgapariyuṭṭhitā dosapariyuṭṭhitā mohapariyuṭṭhitā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ วีตราคา วีตโทสา
วีตโมหาติ ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce vītarāgā vītadosā vītamohā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ ปาราชิกํ อชฺฌาปนฺนา
ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce pārājikaṁ ajjhāpannā …pe….
ทุพฺภาสิตํ อชฺฌาปนฺนาติ ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
dubbhāsitaṁ ajjhāpannā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ
โสตาปนฺนาติ ภณติ ฯเปฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce sotāpannā”ti bhaṇati …pe….
สนฺติ อิเธกจฺเจ โอฏฺฐา เมณฺฑา
โคณา คทฺรภา ติรจฺฉานคตา เนรยิกา นตฺถิ เตสํ สุคติ ทุคฺคติเยว
เตสํ ปาฏิกงฺขาติ ภณติ อาปตฺติ วาจาย วาจาย ทุกฺกฏสฺส ฯ✎ ร่าง
“Santi idhekacce oṭṭhā meṇḍā goṇā gadrabhā tiracchānagatā nerayikā, natthi tesaṁ sugati, duggatiyeva tesaṁ pāṭikaṅkhā”ti bhaṇati, āpatti vācāya, vācāya dukkaṭassa.