อถโข ภควา นาฬนฺทายํ ยถาภิรนฺตํ วิหริตฺวา
อายสฺมนฺตํ อานนฺทํ อามนฺเตสิ อายามานนฺท เยน ปาฏลิคาโม
เตนุปสงฺกมิสฺสามาติ ฯ✎ ร่าง
“āyāmānanda, yena pāṭaligāmo tenupasaṅkamissāmā”ti.
“Come, Ānanda, let’s go to Pāṭali Village.”
เอวํ ภนฺเตติ โข อายสฺมา อานนฺโท ภควโต
ปจฺจสฺโสสิ ฯ✎ ร่าง
“Evaṁ, bhante”ti kho āyasmā ānando bhagavato paccassosi.
“Yes, sir,” Ānanda replied.
อถโข ภควา มหตา ภิกฺขุสงฺเฆน สทฺธึ เยน
ปาฏลิคาโม ตทวสริ ฯ✎ ร่าง
Atha kho bhagavā mahatā bhikkhusaṅghena saddhiṁ yena pāṭaligāmo tadavasari.
Then the Buddha together with a large Saṅgha of mendicants arrived at Pāṭali Village.
อสฺโสสุํ โข ปาฏลิคามิยา ๑- อุปาสกา
ภควา กิร ปาฏลิคามํ อนุปฺปตฺโตติ ฯ✎ ร่าง
Assosuṁ kho pāṭaligāmikā upāsakā: “bhagavā kira pāṭaligāmaṁ anuppatto”ti.
The lay followers of Pāṭali Village heard that he had arrived.
อถโข ปาฏลิคามิยา
อุปาสกา เยน ภควา เตนุปสงฺกมึสุ อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ
อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทึสุ ฯ เอกมนฺตํ นิสินฺนา โข
ปาฏลิคามิยา อุปาสกา ภควนฺตํ เอตทโวจุํ✎ ร่าง
Atha kho pāṭaligāmikā upāsakā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdiṁsu. Ekamantaṁ nisinnā kho pāṭaligāmikā upāsakā bhagavantaṁ etadavocuṁ:
So they went to see him, bowed, sat down to one side, and said to him,
อธิวาเสตุ โน ภนฺเต
ภควา อาวสถาคารนฺติ ฯ✎ ร่าง
“adhivāsetu no, bhante, bhagavā āvasathāgāran”ti.
“Sir, please consent to come to our guest house.”
อธิวาเสสิ ภควา ตุณฺหีภาเวน ฯ✎ ร่าง
Adhivāsesi bhagavā tuṇhībhāvena.
The Buddha consented with silence.
อถโข ปาฏลิคามิยา อุปาสกา ภควโต อธิวาสนํ
วิทิตฺวา อุฏฺฐายาสนา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา ปทกฺขิณํ กตฺวา
เยน อาวสถาคารํ เตนุปสงฺกมึสุ อุปสงฺกมิตฺวา สพฺพสนฺถริตํ ๒-
สนฺถตํ อาวสถาคารํ สนฺถริตฺวา อาสนานิ ปญฺญเปตฺวา อุทกมณิกํ ๓-
ปติฏฺฐาเปตฺวา เตลปฺปทีปํ อาโรเปตฺวา เยน ภควา เตนุปสงฺกมึสุ
อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ อฏฺฐํสุ ฯ เอกมนฺตํ
ฐิตา โข ปาฏลิคามิยา อุปาสกา ภควนฺตํ เอตทโวจุํ✎ ร่าง
Atha kho pāṭaligāmikā upāsakā bhagavato adhivāsanaṁ viditvā uṭṭhāyāsanā bhagavantaṁ abhivādetvā padakkhiṇaṁ katvā yena āvasathāgāraṁ tenupasaṅkamiṁsu; upasaṅkamitvā sabbasanthariṁ āvasathāgāraṁ santharitvā āsanāni paññapetvā udakamaṇikaṁ patiṭṭhāpetvā telapadīpaṁ āropetvā yena bhagavā tenupasaṅkamiṁsu, upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ aṭṭhaṁsu. Ekamantaṁ ṭhitā kho pāṭaligāmikā upāsakā bhagavantaṁ etadavocuṁ:
Then, knowing that the Buddha had consented, the lay followers of Pāṭali Village rose from their seat, bowed, and respectfully circled the Buddha, keeping him on their right. Then they went to the guest house, where they spread carpets all over, prepared seats, set up a water jar, and placed an oil lamp. Then they went back to the Buddha, bowed, stood to one side, and told him of their preparations, saying:
สพฺพสนฺถริตํ
สนฺถตํ ภนฺเต อาวสถาคารํ อาสนานิ ปญฺญตฺตานิ อุทกมณิโก
ปติฏฺฐาปิโต เตลปฺปทีโป อาโรปิโต✎ ร่าง
“sabbasantharisanthataṁ, bhante, āvasathāgāraṁ, āsanāni paññattāni, udakamaṇiko patiṭṭhāpito, telapadīpo āropito;
ยสฺสทานิ ภนฺเต ภควา กาลํ
มญฺญตีติ ฯ✎ ร่าง
yassadāni, bhante, bhagavā kālaṁ maññatī”ti.
“Please, sir, come at your convenience.”
อถโข ภควา ปุพฺพณฺหสมยํ ๔- นิวาเสตฺวา ปตฺตจีวรํ
อาทาย สทฺธึ ภิกฺขุสงฺเฆน เยน อาวสถาคารํ เตนุปสงฺกมิ
อุปสงฺกมิตฺวา ปาเท ปกฺขาเลตฺวา อาวสถาคารํ ปวิสิตฺวา มชฺฌิมํ
@เชิงอรรถ: ๑ ม. ปาฏลิคามิกา ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ ๒ สี. ม. ยุ. สพฺพสนฺถรึ ฯ ๓ ยุ.@อุทกมณึ ฯ ๔ ม. สายณฺหสมยํ ฯ
ถมฺภํ นิสฺสาย ปุรตฺถาภิมุโข นิสีทิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho bhagavā sāyanhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya saddhiṁ bhikkhusaṅghena yena āvasathāgāraṁ tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā pāde pakkhāletvā āvasathāgāraṁ pavisitvā majjhimaṁ thambhaṁ nissāya puratthābhimukho nisīdi.
In the morning, the Buddha robed up and, taking his bowl and robe, went to the guest house together with the Saṅgha of mendicants. Having washed his feet he entered the guest house and sat against the central column facing east.
ภิกฺขุสงฺโฆปิ โข ปาเท
ปกฺขาเลตฺวา อาวสถาคารํ ปวิสิตฺวา ปจฺฉิมภิตฺตึ นิสฺสาย ปุรตฺถาภิมุโข
นิสีทิ ภควนฺตญฺเญว ปุรกฺขตฺวา ฯ✎ ร่าง
Bhikkhusaṅghopi kho pāde pakkhāletvā āvasathāgāraṁ pavisitvā pacchimaṁ bhittiṁ nissāya puratthābhimukho nisīdi bhagavantameva purakkhatvā.
The Saṅgha of mendicants also washed their feet, entered the guest house, and sat against the west wall facing east, with the Buddha right in front of them.
ปาฏลิคามิยาปิ โข อุปาสกา
ปาเท ปกฺขาเลตฺวา อาวสถาคารํ ปวิสิตฺวา ปุรตฺถิมภิตฺตึ นิสฺสาย
ปจฺฉิมาภิมุขา นิสีทึสุ ภควนฺตญฺเญว ปุรกฺขตฺวา ฯ✎ ร่าง
Pāṭaligāmikāpi kho upāsakā pāde pakkhāletvā āvasathāgāraṁ pavisitvā puratthimaṁ bhittiṁ nissāya pacchimābhimukhā nisīdiṁsu bhagavantameva purakkhatvā.
The lay followers of Pāṭali Village also washed their feet, entered the guest house, and sat against the east wall facing west, with the Buddha right in front of them.