เล่ม ๑๑ — ทีฆนิกาย ปาฏิกวรรค ข้อ 124

เนื้อความทั้งข้อ

[๑๒๔] ดูกรจุนทะ ในสมณพราหมณ์เหล่านั้น สมณพราหมณ์เหล่าใด ผู้มีวาทะอย่างนี้ ผู้มีทิฐิอย่างนี้ว่า อัตตาและโลกเที่ยง สิ่งนี้แหละจริง สิ่งอื่น เปล่า ดังนี้ เราเข้าไปหาสมณพราหมณ์เหล่านั้นแล้ว กล่าวอย่างนี้ว่า ดูกร อาวุโส มีอยู่หรือหนอแล คำนี้อันท่านทั้งหลายกล่าวว่า อัตตาและโลกเที่ยง ดังนี้ และสมณพราหมณ์เหล่านั้นได้กล่าวคำใดอย่างนี้ว่า สิ่งนี้แหละจริง สิ่งอื่น เปล่า ดังนี้ เราย่อมไม่คล้อยตามคำนั้นของสมณพราหมณ์เหล่านั้น ข้อนั้นเพราะ เหตุไร ดูกรจุนทะ เพราะว่า ในสมณพราหมณ์เหล่านั้น สัตว์จำพวกหนึ่งแม้ เป็นผู้มีสัญญาเป็นอย่างอื่นมีอยู่ ดูกรจุนทะ ด้วยบัญญัติแม้นี้แล เราไม่พิจารณา เห็นผู้สม่ำเสมอตนเลย ผู้ยิ่งกว่าจักมีแต่ที่ไหน เราผู้เดียวเป็นผู้ยิ่งในบัญญัติที่เป็น อธิบัญญัตินี้โดยแท้แล ฯ

dn29:35.1 #

ตตฺถ จุนฺท เย เต สมณพฺราหฺมณา เอวํวาทิโน เอวํทิฏฺฐิโน✎ ร่าง

Tatra, cunda, ye te samaṇabrāhmaṇā evaṁvādino evaṁdiṭṭhino:

Regarding this, I go up to the ascetics and brahmins whose view is that

อ้างอิงพุทธชยันตี 9.230

dn29:35.2 #

สสฺสโต อตฺตา จ โลโก จ อิทเมว สจฺจํ โมฆมญฺญนฺติ✎ ร่าง

‘sassato attā ca loko ca, idameva saccaṁ moghamaññan’ti.

the self and the cosmos are eternal,

dn29:35.3 #

ตฺยาหํ อุปสงฺกมิตฺวา เอวํ วทามิ✎ ร่าง

Tyāhaṁ upasaṅkamitvā evaṁ vadāmi:

and say,

dn29:35.4 #

อตฺถิ นุ โข อิทํ อาวุโส วุจฺจติ✎ ร่าง

‘atthi nu kho idaṁ, āvuso, vuccati:

‘Reverends, is this what you say,

dn29:35.5 #

สสฺสโต อตฺตา จ โลโก จาติ ฯ✎ ร่าง

“sassato attā ca loko cā”’ti?

“The self and the cosmos are eternal”?’

dn29:35.6 #

ยญฺจ โข เต เอวมาหํสุ✎ ร่าง

Yañca kho te evamāhaṁsu:

But when they say, ‘Yes!

dn29:35.7 #

อิทเมว สจฺจํ โมฆมญฺญนฺติ ฯ✎ ร่าง

‘idameva saccaṁ moghamaññan’ti.

This is the only truth, anything else is futile,’

dn29:35.8 #

ตํ เตสํ นานุชานามิ ฯ✎ ร่าง

Taṁ tesaṁ nānujānāmi.

I don’t grant that.

dn29:35.9 #

ตํ กิสฺส เหตุ ฯ✎ ร่าง

Taṁ kissa hetu?

Why is that?

dn29:35.10 #

อญฺญถา- สญฺญิโนปิ เหตฺถ จุนฺท สนฺเตเก สตฺตา ฯ✎ ร่าง

Aññathāsaññinopi hettha, cunda, santeke sattā.

Because there are beings who have different opinions on this topic.

dn29:35.11 #

อิมายปิ โข อหํ จุนฺท ปญฺญตฺติยา เนว อตฺตโน ๓- สมสมํ สมนุปสฺสามิ กุโต ภิยฺโย✎ ร่าง

Imāyapi kho ahaṁ, cunda, paññattiyā neva attanā samasamaṁ samanupassāmi kuto bhiyyo.

I don’t see any such expositions that are equal to my own, still less superior.

dn29:35.12 #

อถโข อหเมว ตตฺถ ภิยฺโย ยทิทํ อธิปญฺญตฺติ ฯ✎ ร่าง

Atha kho ahameva tattha bhiyyo yadidaṁ adhipaññatti.

Rather, I am the one who is superior when it comes to the higher exposition.

dn29:36.1 #

—

Tatra, cunda, ye te samaṇabrāhmaṇā evaṁvādino evaṁdiṭṭhino:

Regarding this, I go up to the ascetics and brahmins who assert all the other views as described above.

อ้างอิงPTS 3.139 · สยามรัฐ 11.153

dn29:36.2 #

—

‘asassato attā ca loko ca …

dn29:36.3 #

—

sassato ca asassato ca attā ca loko ca …

dn29:36.4 #

—

nevasassato nāsassato attā ca loko ca …

dn29:36.5 #

—

sayaṅkato attā ca loko ca …

dn29:36.6 #

—

paraṅkato attā ca loko ca …

dn29:36.7 #

—

sayaṅkato ca paraṅkato ca attā ca loko ca …

dn29:36.8 #

—

asayaṅkāro aparaṅkāro adhiccasamuppanno attā ca loko ca …

dn29:36.9 #

—

sassataṁ sukhadukkhaṁ …

dn29:36.10 #

—

asassataṁ sukhadukkhaṁ …

dn29:36.11 #

—

sassatañca asassatañca sukhadukkhaṁ …

dn29:36.12 #

—

nevasassataṁ nāsassataṁ sukhadukkhaṁ …

dn29:36.13 #

—

sayaṅkataṁ sukhadukkhaṁ …

dn29:36.14 #

—

paraṅkataṁ sukhadukkhaṁ …

dn29:36.15 #

—

sayaṅkatañca paraṅkatañca sukhadukkhaṁ …

dn29:36.16 #

—

asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ sukhadukkhaṁ, idameva saccaṁ moghamaññan’ti.

dn29:36.17 #

—

Tyāhaṁ upasaṅkamitvā evaṁ vadāmi:

dn29:36.18 #

—

‘atthi nu kho idaṁ, āvuso, vuccati:

dn29:36.19 #

—

“asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ sukhadukkhan”’ti?

dn29:36.20 #

—

Yañca kho te evamāhaṁsu:

dn29:36.21 #

—

‘idameva saccaṁ moghamaññan’ti.

dn29:36.22 #

—

Taṁ tesaṁ nānujānāmi.

And in each case, I don’t grant that.

dn29:36.23 #

—