—
‘alamidaṁ padhānāyā’ti.
‘This is good enough for striving.’
อปิสฺสุ มํ อคฺคิเวสฺสน ติสฺโส อุปมา ปฏิภํสุ อนจฺฉริยา
ปุพฺเพ อสฺสุตปุพฺพา ฯ✎ ร่าง
Apissumaṁ, aggivessana, tisso upamā paṭibhaṁsu anacchariyā pubbe assutapubbā.
ดูกรอัคคิเวสสนะ ครั้งนั้น อุปมา ๓ ข้อ อันน่าอัศจรรย์ยิ่งนักเราไม่เคยได้ยินมาในกาลก่อน มาปรากฏแจ่มแจ้งแก่เรา.🤖 AI จับคู่
And then these three similes, which were neither supernaturally inspired, nor learned before in the past, occurred to me.
อ้างอิงPTS 1.241 · สยามรัฐ 12.448 · ฉัฏฐสังคายนา 12.310 · พุทธชยันตี 10.574
เสยฺยถาปิ อคฺคิเวสฺสน อลฺลํ กฏฺฐํ สเสฺนหํ
อุทเก นิกฺขิตฺตํ ฯ✎ ร่าง
Seyyathāpi, aggivessana, allaṁ kaṭṭhaṁ sasnehaṁ udake nikkhittaṁ.
อุปมาข้อ ๑ ว่า เปรียบเหมือนไม้สดมียางที่เขาวางไว้ในน้ำ.🤖 AI จับคู่
Suppose there was a green, sappy log, and it was lying in water.
อถ ปุริโส อาคจฺเฉยฺย อุตฺตรารณึ อาทาย✎ ร่าง
Atha puriso āgaccheyya uttarāraṇiṁ ādāya:
บุรุษถือเอาไม้สีไฟมาสีเข้าด้วยหวังว่า เราจักให้ไฟเกิดปรากฏขึ้น.🤖 AI จับคู่
Then a person comes along with a drill-stick, thinking
อคฺคึ อภินิพฺพตฺเตสฺสามิ เตโช ๔- ปาตุกริสฺสามีติ ฯ✎ ร่าง
‘aggiṁ abhinibbattessāmi, tejo pātukarissāmī’ti.
เราจักให้ไฟเกิดปรากฏขึ้น🤖 AI จับคู่
to light a fire and produce heat.
ตํ กึ มญฺญสิ
อคฺคิเวสฺสน✎ ร่าง
Taṁ kiṁ maññasi, aggivessana,
ดูกรอัคคิเวสสนะ ท่านจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน🤖 AI จับคู่
What do you think, Aggivessana?
อปิ นุ โส ปุริโส อมุํ อลฺลํ กฏฺฐํ สเสฺนหํ อุทเก
@เชิงอรรถ: ๑ ม. สนฺทตึ ฯ ๒-๓ โป. ม. จ ฯ ๔ โป. เตโชธาตุํ กริสฺสามีติ ฯ
นิกฺขิตฺตํ อุตฺตรารณึ อาทาย อภิมตฺเถนฺโต อคฺคึ อภินิพฺพตฺเตยฺย
เตโช ๑- ปาตุกเรยฺยาติ ฯ✎ ร่าง
api nu so puriso amuṁ allaṁ kaṭṭhaṁ sasnehaṁ, udake nikkhittaṁ, uttarāraṇiṁ ādāya abhimanthento aggiṁ abhinibbatteyya, tejo pātukareyyā”ti?
บุรุษนั้นเอาไม้สีไฟสีลงที่ไม้สดมียางที่เขาวางไว้ในน้ำ พึงให้ไฟเกิดปรากฏขึ้นได้บ้างหรือหนอ?🤖 AI จับคู่
By drilling the stick against that green, sappy log lying in the water, could they light a fire and produce heat?”
โน หิทํ โภ โคตม✎ ร่าง
“No hidaṁ, bho gotama”.
ข้อนี้เป็นไปไม่ได้เลย พระโคดมผู้เจริญ🤖 AI จับคู่
“No, worthy Gotama.
ตํ กิสฺส เหตุ✎ ร่าง
“Taṁ kissa hetu”?
นั่นเป็นเพราะอะไร🤖 AI จับคู่
Why not?
อทุญฺหิ โภ โคตม อลฺลํ กฏฺฐํ สเสฺนหํ ตญฺจ ปน อุทเก
นิกฺขิตฺตํ✎ ร่าง
“Aduñhi, bho gotama, allaṁ kaṭṭhaṁ sasnehaṁ, tañca pana udake nikkhittaṁ.
เป็นเพราะไม้สดนั้นมียางทั้งเขาวางไว้ในน้ำ🤖 AI จับคู่
Because it’s a green, sappy log, and it’s lying in the water.
ยาวเทว จ ปน โส ปุริโส กิลมถสฺส วิฆาตสฺส ภาคี
อสฺสาติ✎ ร่าง
Yāvadeva ca pana so puriso kilamathassa vighātassa bhāgī assā”ti.
บุรุษนั้นก็มีแต่ความเหน็ดเหนื่อยลำบากเปล่า.🤖 AI จับคู่
That person will eventually get weary and frustrated.”
เอวเมว โข อคฺคิเวสฺสน เย หิ เกจิ สมณา วา
พฺราหฺมณา วา กาเยน เจว✎ ร่าง
“Evameva kho, aggivessana, ye hi keci samaṇā vā brāhmaṇā vā kāyena ceva cittena ca kāmehi avūpakaṭṭhā viharanti, yo ca nesaṁ kāmesu kāmacchando kāmasneho kāmamucchā kāmapipāsā kāmapariḷāho, so ca ajjhattaṁ na suppahīno hoti, na suppaṭippassaddho, opakkamikā cepi te bhonto samaṇabrāhmaṇā dukkhā tibbā kharā kaṭukā vedanā vedayanti, abhabbāva te ñāṇāya dassanāya anuttarāya sambodhāya.
ดูกรอัคคิเวสสนะ ฉันนั้นเหมือนกันแล สมณะหรือพราหมณ์เหล่าใดเหล่าหนึ่ง ยังไม่หลีกออกจากกามด้วยกาย ยังมีความพอใจ ความรักใคร่ ความหลง ความกระหาย และความกระวนกระวายเพราะกาม ในกามทั้งหลายยังมิได้ละ และมิได้ระงับคืนเสียด้วยดีในภายใน. สมณะหรือพราหมณ์ผู้เจริญเหล่านั้น แม้เสวยทุกขเวทนาที่กล้า หยาบ เผ็ดร้อน อันเกิดขึ้นเพราะความเพียรก็ดี หรือไม่ได้เสวยทุกขเวทนาเช่นนั้นก็ดี ก็เป็นผู้ไม่ควรเพื่อรู้ เพื่อเห็น เพื่อความตรัสรู้ดีอันประเสริฐ.🤖 AI จับคู่
“In the same way, there are ascetics and brahmins who don’t live withdrawn in body and mind from sensual pleasures. They haven’t internally given up or stilled desire, affection, infatuation, thirst, and passion for sensual pleasures. Regardless of whether or not they feel painful, sharp, severe, acute feelings due to overexertion, they are incapable of knowledge and vision, of supreme awakening.