เล่ม ๑๒ — มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์ ข้อ 418

เนื้อความทั้งข้อ

[๔๑๘] ดูกรอัคคิเวสสนะ เรามีความดำริว่า ถ้ากระไร เราพึงเจริญฌานอันไม่มีลมปราณ เถิด เราก็กลั้นลมหายใจออกและลมหายใจเข้าทางปากและทางจมูก. เมื่อเรากลั้นลมหายใจออก และลมหายใจเข้าทางปากและทางจมูก ลมก็ออกทางช่องหูทั้ง ๒ ข้าง มีเสียงดังอู้ๆ เหมือนเสียง สูบช่างทองที่เขาสูบอยู่ ฉะนั้น. ดูกรอัคคิเวสสนะ เราปรารภความเพียรไม่ย่อหย่อน มีสติตั้งมั่น ไม่ฟั่นเฟือน แต่มีกายกระวนกระวาย ไม่สงบระงับ เพราะความเพียรที่ทนได้ยากเสียดแทงอยู่ แต่ทุกขเวทนาที่เกิดขึ้นเห็นปานนี้ มิได้ครอบงำจิตเราตั้งอยู่ได้.

mn36:21.1 #

ตสฺส มยฺหํ อคฺคิเวสฺสน เอตทโหสิ✎ ร่าง

Tassa mayhaṁ, aggivessana, etadahosi:

ดูกรอัคคิเวสสนะ เรามีความดำริว่า🤖 AI จับคู่

Then it occurred to me,

อ้างอิงสยามรัฐ 12.452 · ฉัฏฐสังคายนา 12.312

mn36:21.2 #

ยนฺนูนาหํ อปฺปาณกํเยว ฌานํ ฌาเยยฺยนฺติ ฯ✎ ร่าง

‘yannūnāhaṁ appāṇakaṁyeva jhānaṁ jhāyeyyan’ti.

ถ้ากระไร เราพึงเจริญฌานอันไม่มีลมปราณเถิด🤖 AI จับคู่

‘Why don’t I practice the breathless absorption?’

mn36:21.3 #

โส โข อหํ อคฺคิเวสฺสน มุขโต จ นาสโต จ อสฺสาสปสฺสาเส อุปรุนฺธึ ฯ✎ ร่าง

So kho ahaṁ, aggivessana, mukhato ca nāsato ca assāsapassāse uparundhiṁ.

เราก็กลั้นลมหายใจออกและลมหายใจเข้าทางปากและทางจมูก🤖 AI จับคู่

So I cut off my breathing through my mouth and nose.

mn36:21.4 #

ตสฺส มยฺหํ อคฺคิเวสฺสน มุขโต จ นาสโต จ อสฺสาสปสฺสาเสสุ อุปรุทฺเธสุ กณฺณโสเตหิ วาตานํ นิกฺขนฺตานํ อธิมตฺโต สทฺโท โหติ ฯ✎ ร่าง

Tassa mayhaṁ, aggivessana, mukhato ca nāsato ca assāsapassāsesu uparuddhesu kaṇṇasotehi vātānaṁ nikkhamantānaṁ adhimatto saddo hoti.

เมื่อเรากลั้นลมหายใจออกและลมหายใจเข้าทางปากและทางจมูก ลมก็ออกทางช่องหูทั้ง ๒ ข้าง มีเสียงดังอู้ๆ🤖 AI จับคู่

But then winds came out my ears making a loud noise,

mn36:21.5 #

เสยฺยถาปิ นาม กมฺมารคคฺคริยา ธมมานาย อธิมตฺโต สทฺโท โหติ✎ ร่าง

Seyyathāpi nāma kammāragaggariyā dhamamānāya adhimatto saddo hoti;

เหมือนเสียงสูบช่างทองที่เขาสูบอยู่ ฉะนั้น🤖 AI จับคู่

like the puffing of a blacksmith’s bellows.

mn36:21.6 #

เอวเมว โข เม อคฺคิเวสฺสน มุขโต จ นาสโต จ อสฺสาสปสฺสาเสสุ อุปรุทฺเธสุ กณฺณโสเตหิ วาตานํ นิกฺขนฺตานํ อธิมตฺโต สทฺโท โหติ ฯ✎ ร่าง

evameva kho me, aggivessana, mukhato ca nāsato ca assāsapassāsesu uparuddhesu kaṇṇasotehi vātānaṁ nikkhamantānaṁ adhimatto saddo hoti.

mn36:21.7 #

อารทฺธํ โข ปน เม อคฺคิเวสฺสน วิริยํ โหติ อสลฺลีนํ อุปฏฺฐิตา สติ อปฺปมฺมุฏฺฐา สารทฺโธ จ ปน เม กาโย โหติ อปฺปฏิปฺปสฺสทฺโธ เตเนว ทุกฺขปฺปธาเนน ปธานาภิตุนฺนสฺส สโต ฯ✎ ร่าง

Āraddhaṁ kho pana me, aggivessana, vīriyaṁ hoti asallīnaṁ upaṭṭhitā sati asammuṭṭhā. Sāraddho ca pana me kāyo hoti appaṭippassaddho teneva dukkhappadhānena padhānābhitunnassa sato.

ดูกรอัคคิเวสสนะ เราปรารภความเพียรไม่ย่อหย่อน มีสติตั้งมั่น ไม่ฟั่นเฟือน แต่มีกายกระวนกระวาย ไม่สงบระงับ เพราะความเพียรที่ทนได้ยากเสียดแทงอยู่🤖 AI จับคู่

My energy was roused up and unflagging, and my mindfulness was established and lucid, but my body was disturbed, not tranquil, because I’d pushed too hard with that painful striving.

mn36:21.8 #

เอวรูปาปิ โข อคฺคิเวสฺสน อุปฺปนฺนา ทุกฺขา เวทนา จิตฺตํ น ปริยาทาย ติฏฺฐติ ฯ✎ ร่าง

Evarūpāpi kho me, aggivessana, uppannā dukkhā vedanā cittaṁ na pariyādāya tiṭṭhati.

แต่ทุกขเวทนาที่เกิดขึ้นเห็นปานนี้ มิได้ครอบงำจิตเราตั้งอยู่ได้🤖 AI จับคู่

But even such painful feeling did not occupy my mind.