เนื้อความทั้งข้อ
แปลไทย ฉบับหลวง
บาลีอักษรไทย
[๒๙] พระผู้มีพระภาคได้ตรัสดังนี้ว่า ดูกรภิกษุทั้งหลาย มีสมณ-
*พราหมณ์พวกหนึ่ง กำหนดขันธ์ส่วนอนาคต มีทิฐิคล้อยตามขันธ์ส่วนอนาคต
ย่อมปรารภขันธ์ส่วนอนาคต กล่าวยืนยันบทแห่งความเชื่อมั่นหลายประการ คือ
พวกหนึ่งกล่าวยืนยันอย่างนี้ว่า อัตตาที่มีสัญญาเป็นของยั่งยืน เบื้องหน้าแต่ตายไป
พวกหนึ่งกล่าวยืนยันอย่างนี้ว่า อัตตาที่ไม่มีสัญญาเป็นของยั่งยืน เบื้องหน้าแต่ตาย
ไป พวกหนึ่งกล่าวยืนยันอย่างนี้ว่า อัตตาที่มีสัญญาก็มิใช่ไม่มีสัญญาก็มิใช่เป็น
ของยั่งยืน เบื้องหน้าแต่ตายไป อีกพวกหนึ่งบัญญัติความขาดศูนย์ ความพินาศ
ความไม่เกิดของสัตว์ที่มีอยู่ และอีกพวกหนึ่งกล่าวยืนยันนิพพานในปัจจุบัน เป็น-
*อันว่าสมณพราหมณ์ทั้งหลาย ย่อมบัญญัติอัตตาที่มีอยู่ว่ายั่งยืนเบื้องหน้าแต่ตายไป
พวกหนึ่ง บัญญัติความขาดศูนย์ ความพินาศ ความไม่เกิดของสัตว์ที่มีอยู่
พวกหนึ่ง กล่าวยืนยันนิพพานในปัจจุบัน อีกพวกหนึ่ง รวมบทแห่งความเชื่อมั่น
เหล่านี้ เป็น ๕ บท แล้ว เป็น ๓ บท เป็น ๓ ขยายเป็น ๕ นี้อุเทศของบทห้า
๓ หมวด ของความเชื่อมั่น ฯ
▴ ย่อ
ภควา เอตทโวจ✎ ร่าง
Bhagavā etadavoca:
The Buddha said this:
สนฺติ ภิกฺขเว เอเก สมณพฺราหฺมณา
อปรนฺตกปฺปิกา อปรนฺตานุทิฏฺฐิโน อปรนฺตํ อารพฺภ อเนกวิหิตานิ
อธิมุตฺติปทานิ อภิวทนฺติ ฯ✎ ร่าง
“santi, bhikkhave, eke samaṇabrāhmaṇā aparantakappikā aparantānudiṭṭhino aparantaṁ ārabbha anekavihitāni adhivuttipadāni abhivadanti.
“Mendicants, there are some ascetics and brahmins who speculate and theorize about the final end, and assert various hypotheses concerning the final end.
สญฺญี อตฺตา โหติ อโรโค ปรมฺมรณาติ✎ ร่าง
‘Saññī attā hoti arogo paraṁ maraṇā’ti—
Some propose this: ‘The self is percipient and healthy after death.’
อิตฺเถเก อภิวทนฺติ ฯ✎ ร่าง
ittheke abhivadanti;
อสญฺญี อตฺตา โหติ อโรโค ปรมฺมรณาติ✎ ร่าง
‘asaññī attā hoti arogo paraṁ maraṇā’ti—
Some propose this: ‘The self is non-percipient and healthy after death.’
อิตฺเถเก อภิวทนฺติ ฯ✎ ร่าง
ittheke abhivadanti;
เนวสญฺญี นาสญฺญี อตฺตา โหติ อโรโค
ปรมฺมรณาติ✎ ร่าง
‘nevasaññīnāsaññī attā hoti arogo paraṁ maraṇā’ti—
Some propose this: ‘The self is neither percipient nor non-percipient and healthy after death.’
อิตฺเถเก อภิวทนฺติ ฯ✎ ร่าง
ittheke abhivadanti;
สโต วา ปน สตฺตสฺส
อุจฺเฉทํ วินาสํ วิภวํ ปญฺญาเปนฺติ ฯ ทิฏฺฐธมฺมนิพฺพานํ วา
ปเนเก อภิวทนฺติ ฯ✎ ร่าง
sato vā pana sattassa ucchedaṁ vināsaṁ vibhavaṁ paññapenti, diṭṭhadhammanibbānaṁ vā paneke abhivadanti.
But some assert the annihilation, eradication, and nonexistence of an existing being, while others propose extinguishment in this life.
อิติ สนฺตํ วา อตฺตานํ ปญฺญาเปนฺติ อโรคํ
ปรมฺมรณา ฯ สโต วา ปน สตฺตสฺส อุจฺเฉทํ วินาสํ วิภวํ
ปญฺญาเปนฺติ ฯ ทิฏฺฐธมฺมนิพฺพานํ วา ปเนเก อภิวทนฺติ ฯ✎ ร่าง
Iti santaṁ vā attānaṁ paññapenti arogaṁ paraṁ maraṇā, sato vā pana sattassa ucchedaṁ vināsaṁ vibhavaṁ paññapenti, diṭṭhadhammanibbānaṁ vā paneke abhivadanti.
Thus they assert an existent self that is free of disease after death; or they assert the annihilation of an existing being; while some propose extinguishment in this life.
อิติ
อิมานิ ปญฺจ หุตฺวา ตีณิ โหนฺติ ตีณิ หุตฺวา ปญฺจ โหนฺติ ฯ✎ ร่าง
Iti imāni pañca hutvā tīṇi honti, tīṇi hutvā pañca honti—
In this way five become three, and three become five.
อยมุทฺเทโส ปญฺจตฺตยสฺส ฯ✎ ร่าง
ayamuddeso pañcattayassa.
This is the summary recital of the five and three.