เนื้อความทั้งข้อ
[๕๒๕] พระผู้มีพระภาคได้ตรัสไวยากรณภาษิตดังนี้ ครั้นแล้วพระสุคต
ผู้ศาสดา ก็ได้ตรัสคาถาประพันธ์ต่อไปอีกดังนี้ว่า
นรชนเหล่าใดยังเป็นมาณพ อันเทวทูตตักเตือน แล้วประมาทอยู่
นรชนเหล่านั้นจะเข้าถึงหมู่สัตว์เลว เศร้าโศกสิ้นกาลนาน
ส่วนนรชนเหล่าใด เป็นสัตบุรุษผู้สงบระงับในโลกนี้ อัน
เทวทูตตักเตือนแล้ว ย่อมไม่ประมาทในธรรมของพระอริยะ
ในกาลไหนๆ เห็นภัยในความถือมั่นอันเป็นเหตุแห่งชาติและ
มรณะแล้ว ไม่ถือมั่น หลุดพ้นในธรรมเป็นที่สิ้นชาติและมรณะ
ได้ นรชนเหล่านั้นเป็นผู้ถึงความเกษม มีสุข ดับสนิทใน
ปัจจุบัน ล่วงเวรและภัยทั้งปวงและเข้าไปล่วงทุกข์ทั้งปวงได้ ฯ
เรื่องสุญญตธรรมอย่างไม่มีธรรมอื่นยิ่งกว่า ๒ เรื่อง เรื่องธรรม
ที่ไม่น่าเป็นไปได้ ๑ เรื่องพระพักกุละ ๑ เรื่องสมณุทเทส
อจิรวตะผู้เป็นพระวีระผู้ประเสริฐ ๑ เรื่องพระภูมิชะผู้มีชื่อว่า
แผ่นดิน ๑ เรื่องพระอนุรุทธะ ๑ เรื่องท่านผู้ละกิเลส ๑
เรื่องภูมิบัณฑิต ๑ เรื่องเทวทูต ๑ ฯ
๑. จูฬสุญญตสูตร
๒. มหาสุญญตสูตร
๓. อัจฉริยัพภูตธัมมสูตร
๔. พักกุลัตเถรัจฉริยัพภูตสูตร
๕. ทันตภูมิสูตร
๖. ภูมิชสูตร
๗. อนุรุทธสูตร
๘. อุปักกิเลสสูตร
๙. พาลบัณฑิตสูตร
๑๐. เทวทูตสูตร
อิทมโวจ ภควา✎ ร่าง
Idamavoca bhagavā.
That is what the Buddha said.
อ้างอิงPTS 3.187
อิทํ วตฺวาน สุคโต อถาปรํ
เอตทโวจ สตฺถา✎ ร่าง
Idaṁ vatvāna sugato athāparaṁ etadavoca satthā:
Then the Holy One, the Teacher, went on to say:
โจทิตา เทวทูเตหิ✎ ร่าง
“Coditā devadūtehi,
“When warned by the gods’ messengers,
เย ปมชฺชนฺติ มาณวา✎ ร่าง
ye pamajjanti māṇavā;
those sons of Manu who are negligent
เต ทีฆรตฺตํ โสจนฺติ✎ ร่าง
Te dīgharattaṁ socanti,
sorrow for a long time
หีนกายูปคา นรา✎ ร่าง
hīnakāyūpagā narā.
when they go to that wretched place.
เย จ โข เทวทูเตหิ✎ ร่าง
Ye ca kho devadūtehi,
When warned by the gods’ messengers,
สนฺโต สปฺปุริสา อิธ✎ ร่าง
santo sappurisā idha;
the good and true persons here
โจทิตา นปฺปมชฺชนฺติ✎ ร่าง
Coditā nappamajjanti,
never neglect
อริยธมฺเม กุทาจนํ✎ ร่าง
ariyadhamme kudācanaṁ.
the teaching of the Noble One.
อุปาทาเน ภยํ ทิสฺวา✎ ร่าง
Upādāne bhayaṁ disvā,
Seeing the danger in grasping,
ชาติมรณสมฺภเว✎ ร่าง
jātimaraṇasambhave;
the origin of birth and death,
อนุปาทา วิมุจฺจนฺติ✎ ร่าง
Anupādā vimuccanti,
the unattached are freed
ชาติมรณสงฺขเย✎ ร่าง
jātimaraṇasaṅkhaye.
with the ending of birth and death.
เต เขมปฺปตฺตา สุขิโน✎ ร่าง
Te khemappattā sukhino,
Happy, they’ve come to a safe place,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 14.226
ทิฏฺฐธมฺมาภินิพฺพุตา✎ ร่าง
diṭṭhadhammābhinibbutā;
quenched in this very life.
สพฺพเวรภยาตีตา✎ ร่าง
Sabbaverabhayātītā,
They’ve gone beyond all threats and perils,
สพฺพทุกฺขํ อุปจฺจคุนฺติ ฯ✎ ร่าง
sabbadukkhaṁ upaccagun”ti.
and risen above all suffering.”
เทวทูตสุตฺตํ นิฏฺฐิตํ ทสมํ ฯ✎ ร่าง
Devadūtasuttaṁ niṭṭhitaṁ dasamaṁ.
สุญฺญตวคฺโค ตติโย ฯ✎ ร่าง
Suññatavaggo niṭṭhito tatiyo.
ตสฺสุทฺทานํ
อนุต✎ ร่าง
Tassuddānaṁ
ฺตโร สุญฺญต✎ ร่าง
Dvidhāva suññatā hoti,
อ้างอิงสยามรัฐ 14.347
พฺภูตธมฺโม
พกฺกุลวี✎ ร่าง
Abbhutadhammabākulaṁ;
รวโร มหินาโม✎ ร่าง
Aciravatabhūmijanāmo,
อนุรุทฺธกิเลสมฺปชฺชหนฺต✎ ร่าง
Anuruddhupakkilesaṁ;
า
ปณฺฑิตภูมิ เทวทูโต ฯ
---------
ว✎ ร่าง
Bālapaṇḍito devadūtañca te dasāti.
ิภงฺควคฺโค✎ ร่าง
Majjhima Nikāya 131
Middle Discourses 131
ภทฺเทกรตฺตสุตฺต✎ ร่าง
Bhaddekarattasutta
One Fine Night
ํ✎ ร่าง
Evaṁ me sutaṁ—
So I have heard.
อ้างอิงสยามรัฐ 14.348 · ฉัฏฐสังคายนา 14.227 · พุทธชยันตี 12.398