เนื้อความทั้งข้อ
แปลไทย ฉบับหลวง
บาลีอักษรไทย
[๘๖] ครั้นนั่งเรียบร้อยแล้ว ท่านพระอุปวาณะได้กราบทูลพระผู้มี
พระภาคว่า ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ มีสมณพราหมณ์พวกหนึ่งย่อมบัญญัติว่า ทุกข์
ตนทำเอง ส่วนสมณพราหมณ์พวกหนึ่งย่อมบัญญัติว่า ทุกข์ผู้อื่นทำให้ มีสมณ-
*พราหมณ์พวกหนึ่งย่อมบัญญัติว่า ทุกข์ตนทำเองด้วย ผู้อื่นทำให้ด้วย มีสมณ
พราหมณ์พวกหนึ่งย่อมบัญญัติว่า ทุกข์เกิดขึ้นเพราะอาศัยการที่มิใช่ตนเองกระทำ
มิใช่ผู้อื่นกระทำให้ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ในวาทะทั้ง ๔ นี้ พระผู้มีพระภาคตรัส
ไว้อย่างไร ตรัสบอกไว้อย่างไร ข้าพระองค์พยากรณ์อย่างไร จึงจะชื่อว่าเป็นผู้
กล่าวตามที่พระผู้มีพระภาคตรัสแล้ว จะไม่กล่าวตู่พระผู้มีพระภาคด้วยคำไม่จริง
และจะพยากรณ์ธรรมสมควรแก่ธรรม ทั้งการคล้อยตามวาทะที่ถูกไรๆ จะไม่พึง
ถึงฐานะอันวิญญูชนจะติเตียนได้ ฯ
▴ ย่อ
เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข อายสฺมา อุปวาโณ ภควนฺตํ@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. ฉสุ ฯ ๒-๓-๔ ม. ยุ. ตํ ฯ ๕ ม. ยุ. วาสทฺโท นตฺถิ ฯ
เอตทโวจ สนฺติ ปน ๑- ภนฺเต เอเก สมณพฺราหฺมณา สยํกตํ
ทุกฺขํ ปญฺญเปนฺติ✎ ร่าง
“Santi pana, bhante, eke samaṇabrāhmaṇā sayaṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti.
“Sir, there are some ascetics and brahmins who declare that suffering is made by oneself.
สนฺติ ปน ภนฺเต เอเก สมณพฺราหฺมณา
ปรกตํ ทุกฺขํ ปญฺญเปนฺติ✎ ร่าง
Santi pana, bhante, eke samaṇabrāhmaṇā paraṅkataṁ dukkhaṁ paññapenti.
There are some who declare that suffering is made by another.
สนฺติ ปน ภนฺเต เอเก สมณพฺราหฺมณา
สยํกตญฺจ ปรกตญฺจ ทุกฺขํ ปญฺญเปนฺติ✎ ร่าง
Santi pana, bhante, eke samaṇabrāhmaṇā sayaṅkatañca paraṅkatañca dukkhaṁ paññapenti.
There are some who declare that suffering is made by both oneself and another.
สนฺติ
ปน ภนฺเต เอเก สมณพฺราหฺมณา อสยํการํ อปรการํ อธิจฺจ
สมุปฺปนฺนํ ทุกฺขํ ปญฺญเปนฺติ ฯ✎ ร่าง
Santi pana, bhante, eke samaṇabrāhmaṇā asayaṅkāraṁ aparaṅkāraṁ adhiccasamuppannaṁ dukkhaṁ paññapenti.
There are some who declare that suffering arises anomalously, not made by oneself or another.
อิธ โน ภนฺเต ภควา กึวาที
กิมกฺขายี กถํ พฺยากรมานา จ มยํ วุตฺตวาทิโน เจว ภควโต
อสฺสาม น จ ภควนฺตํ อภูเตน อพฺภาจิกฺเขยฺยาม ธมฺมสฺส
จานุธมฺมํ พฺยากเรยฺยาม น จ โกจิ สหธมฺมิโก วาทานุปาโต
คารยฺหํ ฐานํ อาคจฺเฉยฺยาติ✎ ร่าง
Idha no, bhante, bhagavā kiṁvādī kimakkhāyī kathaṁ byākaramānā ca mayaṁ vuttavādino ceva bhagavato assāma, na ca bhagavantaṁ abhūtena abbhācikkheyyāma, dhammassa cānudhammaṁ byākareyyāma, na ca koci sahadhammiko vādānupāto gārayhaṁ ṭhānaṁ āgaccheyyā”ti?
What does the Buddha say about this? How does he explain it? How should we answer so as to repeat what the Buddha has said, and not misrepresent him with an untruth? How should we explain in line with his teaching, with no legitimate grounds for rebuttal and criticism?”
ฯ✎ ร่าง
“Paṭiccasamuppannaṁ kho, upavāṇa, dukkhaṁ vuttaṁ mayā.
“Upavāṇa, I have said that suffering is dependently originated.