เนื้อความทั้งข้อ
[๑๐๒] ครั้งนั้นแล ท่านพระอานนท์ ฯลฯ ได้ทูลถามพระผู้มีพระภาค
ว่า ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ที่เรียกว่าโลกว่างเปล่าๆ ดังนี้ ด้วยเหตุเพียงเท่าไรหนอ
จึงเรียกว่า โลกว่างเปล่า พระผู้มีพระภาคตรัสว่า ดูกรอานนท์ เพราะว่างเปล่า
จากตนหรือจากของๆ ตน ฉะนั้นจึงเรียกว่า โลกว่างเปล่า อะไรเล่าว่างเปล่า
จากตนหรือจากของๆ ตน จักษุแลว่างเปล่าจากตนหรือจากของๆ ตน รูป
ว่างเปล่าจากตนหรือจากของๆ ตน จักษุวิญญาณว่างเปล่าจากตนหรือจากของๆ
ตน จักษุสัมผัสว่างเปล่าจากตนหรือจากของๆ ตน สุขเวทนา ทุกขเวทนา
หรืออทุกขมสุขเวทนา ที่เกิดขึ้นเพราะจักษุสัมผัสเป็นปัจจัย ก็ว่างเปล่าจากตน
หรือจากของๆ ตน ฯลฯ ใจว่างเปล่าจากตนหรือจากของๆ ตน ธรรมารมณ์
ว่างเปล่าจากตนหรือจากของๆ ตน มโนวิญญาณว่างเปล่าจากตนหรือจากของๆ ตน
มโนสัมผัสว่างเปล่าจากตนหรือจากของๆ ตน สุขเวทนา ทุกขเวทนา หรือ
อทุกขมสุขเวทนา ที่เกิดขึ้นเพราะมโนสัมผัสเป็นปัจจัยก็ว่างเปล่าจากตนหรือจาก
ของๆ ตน ดูกรอานนท์ เพราะว่างเปล่าจากตนหรือจากของๆ ตน ฉะนั้นจึงเรียกว่า
โลกว่างเปล่า ฯ
อถ โข อายสฺมา อานนฺโท ฯเปฯ ภควนฺตํ เอตทโวจ✎ ร่าง
Atha kho āyasmā ānando …pe… bhagavantaṁ etadavoca:
And then Venerable Ānanda … said to the Buddha:
อ้างอิงPTS 4.54 · สยามรัฐ 18.68 · พุทธชยันตี 16.122
สุญฺโญ โลโก สุญฺโญ โลโกติ ภนฺเต วุจฺจติ✎ ร่าง
“‘suñño loko, suñño loko’ti, bhante, vuccati.
“Sir, they say that ‘the world is empty’.
กิตฺตาวตา นุ
โข ภนฺเต สุญฺโญ โลโกติ วุจฺจตีติ ฯ✎ ร่าง
Kittāvatā nu kho, bhante, suñño lokoti vuccatī”ti?
What does the saying ‘the world is empty’ refer to?”
ยสฺมา จ โข อานนฺท
สุญฺญํ อตฺเตน วา อตฺตนิเยน วา ตสฺมา สุญฺโญ โลโกติ
วุจฺจติ ฯ✎ ร่าง
“Yasmā ca kho, ānanda, suññaṁ attena vā attaniyena vā tasmā suñño lokoti vuccati.
“Ānanda, they say that ‘the world is empty’ because it’s empty of self or what belongs to self.
กิญฺจ อานนฺท สุญฺญํ อตฺเตน วา อตฺตนิเยน วา✎ ร่าง
Kiñca, ānanda, suññaṁ attena vā attaniyena vā?
And what is empty of self or what belongs to self?
จกฺขุํ โข อานนฺท สุญฺญํ อตฺเตน วา อตฺตนิเยน วา✎ ร่าง
Cakkhu kho, ānanda, suññaṁ attena vā attaniyena vā.
The eye,
รูปา
สุญฺญา อตฺเตน วา อตฺตนิเยน วา จกฺขุวิญฺญาณํ สุญฺญํ
อตฺเตน วา อตฺตนิเยน วา จกฺขุสมฺผสฺโส สุญฺโญ อตฺเตน วา
อตฺตนิเยน วา ฯเปฯ✎ ร่าง
Rūpā suññā attena vā attaniyena vā, cakkhuviññāṇaṁ suññaṁ attena vā attaniyena vā, cakkhusamphasso suñño attena vā attaniyena vā …pe…
sights, eye consciousness, and eye contact are empty of self or what belongs to self. …
ยมฺปิทํ มโนสมฺผสฺสปจฺจยา อุปฺปชฺชติ
เวทยิตํ สุขํ วา ทุกฺขํ วา อทุกฺขมสุขํ วา ตมฺปิ สุญฺญํ อตฺเตน
วา อตฺตนิเยน วา ฯ✎ ร่าง
yampidaṁ manosamphassapaccayā uppajjati vedayitaṁ sukhaṁ vā dukkhaṁ vā adukkhamasukhaṁ vā tampi suññaṁ attena vā attaniyena vā.
The pleasant, painful, or neutral feeling that arises dependent on mind contact is also empty of self or what belongs to self.
ยสฺมา✎ ร่าง
Yasmā ca kho, ānanda, suññaṁ attena vā attaniyena vā, tasmā suñño lokoti vuccatī”ti.
They say that ‘the world is empty’ because it’s empty of self or what belongs to self.”