เนื้อความทั้งข้อ
[๑๐๒๙] ดูกรภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนเรือนยอด เมื่อเขายังไม่ได้ยกยอดขึ้น
เพียงใด กลอนเรือนก็ยังไม่ชื่อว่า ตั้งอยู่มั่นคง เพียงนั้น เมื่อใด เขายกยอดขึ้นแล้ว เมื่อนั้น
กลอนเรือนจึงเรียกว่า ตั้งอยู่มั่นคง ฉันใด อริยญาณ ยังไม่เกิดขึ้นแก่อริยสาวกเพียงใด อินทรีย์
๔ ก็ยังไม่ตั้งลงมั่นเพียงนั้น เมื่อใด อริยญาณเกิดขึ้นแล้วแก่อริยสาวก เมื่อนั้น อินทรีย์ ๔
ก็ตั้งลงมั่น ฉันนั้นเหมือนกัน อินทรีย์ ๔ เป็นไฉน? คือ สัทธินทรีย์ ๑ วิริยินทรีย์ ๑ สตินทรีย์ ๑
สมาธินทรีย์ ๑.
เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว ยาวกีวญฺจ กูฏาคารสฺส กูฏํ น
อุสฺสิตํ โหติ เนว ตาว โคปานสีนํ สณฺฐิติ โหติ เนว ตาว
โคปานสีนํ อวฏฺฐิติ โหติ ฯ✎ ร่าง
Seyyathāpi, bhikkhave, yāvakīvañca kūṭāgārassa kūṭaṁ na ussitaṁ hoti, neva tāva gopānasīnaṁ saṇṭhiti hoti, neva tāva gopānasīnaṁ avaṭṭhiti hoti.
It’s just like in a bungalow. As long as the roof peak is not lifted into place, the rafters are not stable or fixed.
ยโต จ โข ภิกฺขเว กูฏาคารสฺส
กูฏํ อุสฺสิตํ โหติ อถ โข ๒- โคปานสีนํ สณฺฐิติ โหติ อถ โข
โคปานสีนํ อวฏฺฐิติ โหติ ฯ✎ ร่าง
Yato ca kho, bhikkhave, kūṭāgārassa kūṭaṁ ussitaṁ hoti, atha gopānasīnaṁ saṇṭhiti hoti, atha gopānasīnaṁ avaṭṭhiti hoti.
But when the roof peak is lifted into place, the rafters become stable and fixed.
เอวเมว โข ภิกฺขเว ยาวกีวญฺจ
อริยสาวกสฺส อริยญาณํ น อุปฺปนฺนํ โหติ เนว ตาว จตุนฺนํ
อินฺทฺริยานํ สณฺฐิติ โหติ เนว ตาว จตุนฺนํ อินฺทฺริยานํ อวฏฺฐิติ
โหติ ฯ✎ ร่าง
Evameva kho, bhikkhave, yāvakīvañca ariyasāvakassa ariyañāṇaṁ na uppannaṁ hoti, neva tāva catunnaṁ indriyānaṁ saṇṭhiti hoti, neva tāva catunnaṁ indriyānaṁ avaṭṭhiti hoti.
In the same way, as long as noble knowledge hasn’t arisen for a noble disciple the four faculties are not stable and fixed.
ยโต จ โข ภิกฺขเว อริยสาวกสฺส อริยญาณํ อุปฺปนฺนํ โหติ
อถ จตุนฺนํ อินฺทฺริยานํ ฯเปฯ อวฏฺฐิติ โหติ ฯ✎ ร่าง
Yato ca kho, bhikkhave, ariyasāvakassa ariyañāṇaṁ uppannaṁ hoti, atha catunnaṁ indriyānaṁ …pe… avaṭṭhiti hoti.
But when noble knowledge has arisen for a noble disciple the four faculties become stable and fixed.
กตเมสํ จตุนฺนํ ฯ✎ ร่าง
Katamesaṁ catunnaṁ?
What four?
อ้างอิงPTS 5.229
สทฺธินฺทฺริยสฺส วิริยินฺทฺริยสฺส สตินฺทฺริยสฺส สมาธินฺทฺริยสฺส ฯ✎ ร่าง
Saddhindriyassa, vīriyindriyassa, satindriyassa, samādhindriyassa.
The faculties of faith, energy, mindfulness, and immersion.