เนื้อความทั้งข้อ
[๑๐๓๖] ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็ปริยายที่ภิกษุผู้เป็นอเสขะอาศัยแล้ว ตั้งอยู่ในอเสขภูมิ
ย่อมรู้ว่า เราเป็นพระอเสขะ เป็นไฉน? ภิกษุผู้เป็นอเสขะในธรรมวินัยนี้ ย่อมรู้ชัดซึ่งอินทรีย์ ๕
คือ สัทธินทรีย์ ... ปัญญินทรีย์ อินทรีย์ ๕ มีสิ่งใดเป็นคติ มีสิ่งใดเป็นอย่างยิ่ง มีสิ่งใดเป็นผล
มีสิ่งใดเป็นที่สุด อริยสาวกผู้เป็นอเสขะถูกต้องสิ่งนั้นด้วยนามกาย และเห็นแจ้งแทงตลอดด้วย
ปัญญา ดูกรภิกษุทั้งหลาย ปริยายแม้นี้แล ที่ภิกษุผู้เป็นอเสขะอาศัย และตั้งอยู่ในอเสขภูมิ
ย่อมรู้ว่า เราเป็นพระอเสขะ.
กตโม จ ภิกฺขเว ปริยาโย ยํ ปริยายํ อาคมฺม
อเสกฺโข ภิกฺขุ อเสกฺขภูมิยํ สณฺฐิโต อเสกฺโขสฺมีติ ปชานาติ ฯ✎ ร่าง
Katamo ca, bhikkhave, pariyāyo yaṁ pariyāyaṁ āgamma asekho bhikkhu asekhabhūmiyaṁ ṭhito ‘asekhosmī’ti pajānāti?
And what is the way that a mendicant who is an adept can understand that they are an adept?
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 27.305
อิธ ภิกฺขเว อเสกฺโข ภิกฺขุ ปญฺจินฺทฺริยานิ ปชานาติ ฯ✎ ร่าง
Idha, bhikkhave, asekho bhikkhu pañcindriyāni pajānāti—
It’s when a mendicant who is an adept understands the five faculties:
สทฺธินฺทฺริยํ
วิริยินฺทฺริยํ สตินฺทฺริยํ สมาธินฺทฺริยํ ปญฺญินฺทฺริยํ ฯ✎ ร่าง
saddhindriyaṁ, vīriyindriyaṁ, satindriyaṁ, samādhindriyaṁ, paññindriyaṁ.
faith, energy, mindfulness, immersion, and wisdom.
ยํคติกานิ ยํปรมานิ
ยํผลานิ ยํปริโยสานานิ กาเยน จ ผุสิตฺวา วิหรติ✎ ร่าง
Yaṅgatikāni yaṁparamāni yaṁphalāni yaṁpariyosānāni. Kāyena ca phusitvā viharati;
They have direct meditative experience of their destination, apex, fruit, and culmination,
ปญฺญาย จ
อติวิชฺฌ ปสฺสติ ฯ✎ ร่าง
paññāya ca ativijjha passati.
and they see them with penetrating wisdom.
อยํปิ โข ภิกฺขเว ปริยาโย ยํ ปริยายํ
อาคมฺม อเสกฺโข ภิกฺขุ อเสกฺขภูมิยํ สณฺฐิโต อเสกฺโขสฺมีติ
ปชานาติ ฯ✎ ร่าง
Ayampi kho, bhikkhave, pariyāyo yaṁ pariyāyaṁ āgamma asekho bhikkhu asekhabhūmiyaṁ ṭhito ‘asekhosmī’ti pajānāti.
This is a way that a mendicant who is an adept can understand that they are an adept.