เนื้อความทั้งข้อ
แปลไทย ฉบับหลวง
บาลีอักษรไทย
[๑๐๘๕] ดูกรภิกษุทั้งหลาย อินทรีย์ ๕ อันภิกษุพึงเจริญเพื่อรู้ยิ่ง เพื่อกำหนดรู้
เพื่อความสิ้นไป เพื่อละซึ่งสังโยชน์อันเป็นส่วนเบื้องบน ๕ นี้แล อินทรีย์ ๕ เป็นไฉน? ดูกร-
*ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุในธรรมวินัยนี้ ย่อมเจริญสัทธินทรีย์ อันอาศัยวิเวก อาศัยวิราคะ อาศัยนิโรธ
น้อมไปในการสละ ฯลฯ ย่อมเจริญปัญญินทรีย์ อันอาศัยวิเวก อาศัยวิราคะ อาศัยนิโรธ น้อม
ไปในการสละ ดูกรภิกษุทั้งหลาย อินทรีย์ ๕ เหล่านี้ อันภิกษุพึงเจริญ เพื่อรู้ยิ่ง เพื่อกำหนดรู้
เพื่อความสิ้นไป เพื่อละซึ่งสังโยชน์อันเป็นส่วนเบื้องบน ๕ นี้แล (อินทรีย์ที่อาศัยวิเวกเป็นต้น
พึงขยายความออกไปเหมือนมรรคสังยุต)
▴ ย่อ
อิเมสํ โข ภิกฺขเว ปญฺจนฺนํ อุทฺธมฺภาคิยานํ สญฺโญชนานํ
อภิญฺญาย ปริญฺญาย ปริกฺขยาย ปหานาย ปญฺจินฺทฺริยานิ
ภาเวตพฺพานิ ฯ✎ ร่าง
Imesaṁ kho, bhikkhave, pañcannaṁ uddhambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ abhiññāya pariññāya parikkhayāya pahānāya pañcindriyāni bhāvetabbāni.
The five faculties should be developed for the direct knowledge, complete understanding, finishing, and giving up of these five higher fetters.
กตมานิ ปญฺจ ฯ✎ ร่าง
Katamāni pañca?
What five?
อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ สทฺธินฺทฺริยํ
ภาเวติ วิเวกนิสฺสิตํ วิราคนิสฺสิตํ นิโรธนิสฺสิตํ โวสฺสคฺคปริณามึ
ฯเปฯ ปญฺญินฺทฺริยํ ภาเวติ วิเวกนิสฺสิตํ วิราคนิสฺสิตํ นิโรธนิสฺสิตํ
โวสฺสคฺคปริณามึ ฯ✎ ร่าง
Idha, bhikkhave, bhikkhu saddhindriyaṁ bhāveti vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ …pe… paññindriyaṁ bhāveti vivekanissitaṁ virāganissitaṁ nirodhanissitaṁ vossaggapariṇāmiṁ.
It’s when a mendicant develops the faculties of faith, energy, mindfulness, immersion, and wisdom, which rely on seclusion, fading away, and cessation, and ripen as letting go.
อิเมสํ โข ภิกฺขเว ปญฺจนฺนํ อุทฺธมฺภาคิยานํ
สญฺโญชนานํ อภิญฺญาย ปริญฺญาย ปริกฺขยาย ปหานาย อิมานิ
ปญฺจินฺทฺริยานิ ภาเวตพฺพานีติ ฯ✎ ร่าง
Imesaṁ kho, bhikkhave, pañcannaṁ uddhambhāgiyānaṁ saṁyojanānaṁ abhiññāya pariññāya parikkhayāya pahānāya imāni pañcindriyāni bhāvetabbānī”ti.
These five faculties should be developed for the direct knowledge, complete understanding, finishing, and giving up of these five higher fetters.”
—
(Yathā maggasaṁyuttaṁ, tathā vitthāretabbaṁ.)
(Tell in full as in the Linked Discourses on the Path, SN 45.171–179, with the above as the final discourse.)
ย✎ ร่าง
Ogho yogo upādānaṁ,
Floods, yokes, grasping,
ถ✎ ร่าง
ganthā anusayena ca;
ties, and underlying tendencies,
า มค✎ ร่าง
Kāmaguṇā nīvaraṇā,
kinds of sensual stimulation, hindrances,
ฺค✎ ร่าง
khandhā oruddhambhāgiyāti.
aggregates, and fetters high and low.
สํยุตฺตํ วิต✎ ร่าง
Saṁyutta Nikāya 48.125–136
Linked Discourses 48.125–136
ฺถาริตํ ตถา
วิตฺถาเรตพฺพํ วิเวกนิสฺสิตํ) ฯ✎ ร่าง
13. Punagaṅgāpeyyālavagga
13. Another Chapter of Abbreviated Texts on the Ganges