เนื้อความทั้งข้อ
แปลไทย ฉบับหลวง
บาลีอักษรไทย
[๑๑๖๙] ดูกรพราหมณ์ ท่านจะสำคัญความข้อนั้นเป็นไฉน? เมื่อเป็นเช่นนั้น ความ
พอใจนั้นยังมีอยู่หรือว่าไม่มี?
อุณ. ข้าแต่ท่านอานนท์ เมื่อเป็นเช่นนั้น ความพอใจก็มีอยู่โดยแท้ ไม่มีหามิได้
ข้าแต่ท่านพระอานนท์ ภาษิตของท่านแจ่มแจ้งนัก ข้าแต่ท่านพระอานนท์ ภาษิตของท่านแจ่มแจ้ง
นัก ข้าแต่ท่านพระอานนท์ ท่านประกาศธรรมโดยอเนกปริยาย เปรียบเหมือนหงายของที่คว่ำ
เปิดของที่ปิด บอกทางแก่คนหลงทาง หรือตามประทีปในที่มืดด้วยหวังว่าผู้มีจักษุจักเห็นรูป ฉะนั้น
ข้าพเจ้านี้ขอถึงท่านพระโคดมกับทั้งพระธรรมและพระสงฆ์ว่าเป็นสรณะ ขอท่านพระอานนท์จงจำ
ข้าพเจ้าไว้ว่าเป็นอุบาสก ผู้ถึงสรณะจนตลอดชีวิตตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไป.
▴ ย่อ
ตํ กึ มญฺญสิ พฺราหฺมณ✎ ร่าง
Taṁ kiṁ maññasi, brāhmaṇa,
What do you think, brahmin?
อิติ เอวํ สนฺเต สนฺตกํ วา
โหติ โน ๒- อสนฺตกํ วาติ ฯ✎ ร่าง
iti evaṁ sante, santakaṁ vā hoti no asantakaṁ vā”ti?
This being the case, is the path endless or finite?”
อทฺธา โภ อานนฺท เอวํ สนฺเต สนฺตกํ
@เชิงอรรถ: ๑ ม. อรหตฺตปฺปตฺเต ฯ เอวมฺปริ ฯ ๒ ยุ. โนสทฺโท นตฺถิ ฯ
โหติ โน อสนฺตกํ✎ ร่าง
“Addhā, bho ānanda, evaṁ sante, santakaṁ hoti no asantakaṁ.
“Clearly, worthy Ānanda, this being the case, the path is finite, not endless.
อ้างอิง สยามรัฐ 19.351 · ฉัฏฐสังคายนา 27.345
อภิกฺกนฺตํ โภ อานนฺท อภิกฺกนฺตํ โภ อานนฺท✎ ร่าง
Abhikkantaṁ, bho ānanda, abhikkantaṁ, bho ānanda.
Excellent, worthy Ānanda! Excellent!
เสยฺยถาปิ โภ อานนฺท นิกฺกุชฺชิตํ วา อุกฺกุชฺเชยฺย ปฏิจฺฉนฺนํ
วา วิวเรยฺย มูฬฺหสฺส วา มคฺคํ อาจิกฺเขยฺย อนฺธกาเร วา
เตลปฺปชฺโชตํ ธาเรยฺย จกฺขุมนฺโต รูปานิ ทกฺขนฺตีติ ฯ เอวเมว
ตยา โภ อานนฺท ๑- อเนกปริยาเยน ธมฺโม ปกาสิโต ฯ✎ ร่าง
Seyyathāpi, bho ānanda, nikkujjitaṁ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṁ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṁ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṁ dhāreyya: ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṁ bhotā ānandena anekapariyāyena dhammo pakāsito.
As if he were righting the overturned, or revealing the hidden, or pointing out the path to the lost, or lighting a lamp in the dark so people with clear eyes can see what’s there, the worthy Ānanda has made the teaching clear in many ways.
เอสาหํ
โภ อานนฺท ตํ ภวนฺตํ โคตมํ สรณํ คจฺฉามิ ธมฺมญฺจ ภิกฺขุสงฺฆญฺจ✎ ร่าง
Esāhaṁ, bho ānanda, taṁ bhavantaṁ gotamaṁ saraṇaṁ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca.
I go for refuge to the worthy Gotama, to the teaching, and to the mendicant Saṅgha.
อุปาสกํ มํ ภวํ อานนฺโท ธาเรตุ อชฺชตคฺเค ปาณุเปตํ
สรณงฺคตนฺติ ฯ✎ ร่าง
Upāsakaṁ maṁ bhavaṁ ānando dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.
From this day forth, may the worthy Ānanda remember me as a lay follower who has gone for refuge for life.”
—
Saṁyutta Nikāya 51.16
Linked Discourses 51.16
—
2. Pāsādakampanavagga
2. Shaking the Stilt Longhouse