เล่ม ๒๐ — อังคุตตรนิกาย เอกก–ทุก–ติกนิบาต ข้อ 43

เนื้อความทั้งข้อ

[๔๓] ดูกรภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนเดือยข้าวสาลีหรือเดือยข้าวยวะ ที่บุคคลตั้งไว้ถูก มือหรือเท้าย่ำเหยียบแล้ว จักทำลายมือหรือเท้า หรือจักให้ห้อ เลือด ข้อนี้เป็นฐานะที่มีได้ ข้อนั้นเพราะเหตุไร เพราะเดือยอันบุคคลตั้งไว้ถูก ฉันใด ภิกษุนั้น ก็ฉันนั้นเหมือนกัน จักทำลายอวิชชา จักยังวิชชาให้เกิด จักทำนิพพานให้แจ้ง ด้วยจิตที่ตั้งไว้ถูก ข้อนี้เป็นฐานะที่มีได้ ข้อนั้นเพราะ เหตุไร เพราะจิตตั้งไว้ถูก ฯ

an1.42:1.1 #

เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว สาลิสูกํ วา ยวสูกํ วา สมฺมาปณิหิตํ หตฺเถน วา ปาเทน วา อกฺกนฺตํ หตฺถํ วา ปาทํ วา ภิชฺชิสฺสติ โลหิตํ วา อุปฺปาเทสฺสตีติ ฐานเมตํ วิชฺชติ✎ ร่าง

“Seyyathāpi, bhikkhave, sālisūkaṁ vā yavasūkaṁ vā sammāpaṇihitaṁ hatthena vā pādena vā akkantaṁ hatthaṁ vā pādaṁ vā bhecchati lohitaṁ vā uppādessatīti ṭhānametaṁ vijjati.

“Mendicants, suppose a spike of rice or barley was pointing the right way. If you trod on it with hand or foot, it’s possible it may break the skin and produce blood.

an1.42:1.2 #

ตํ กิสฺส เหตุ✎ ร่าง

Taṁ kissa hetu?

Why is that?

an1.42:1.3 #

สมฺมาปณิหิตตฺตา ภิกฺขเว สาลิสูกสฺส✎ ร่าง

Sammāpaṇihitattā, bhikkhave, sūkassa.

Because the spike is pointing the right way.

an1.42:1.4 #

เอวเมว โข ภิกฺขเว โส วต ภิกฺขุ สมฺมาปณิหิเตน จิตฺเตน อวิชฺชํ ภิชฺชิสฺสติ วิชฺชํ อุปฺปาเทสฺสติ นิพฺพานํ สจฺฉิกริสฺสตีติ ฐานเมตํ วิชฺชติ✎ ร่าง

Evamevaṁ kho, bhikkhave, so vata bhikkhu sammāpaṇihitena cittena avijjaṁ bhecchati, vijjaṁ uppādessati, nibbānaṁ sacchikarissatīti ṭhānametaṁ vijjati.

In the same way, it is quite possible for a mendicant whose mind is pointing the right way to break ignorance, produce knowledge, and realize extinguishment.

an1.42:1.5 #

ตํ กิสฺส เหตุ✎ ร่าง

Taṁ kissa hetu?

Why is that?

an1.42:1.6 #

สมฺมาปณิหิตตฺตา ภิกฺขเว จิตฺตสฺสาติ ฯ✎ ร่าง

Sammāpaṇihitattā, bhikkhave, cittassā”ti.

Because the mind is pointing the right way.”

an1.42:1.7 #

—

Dutiyaṁ.