ตนฺทึ มายํ หสํ ขิฑฺฑํ เมถุนํ วิปฺปชเห สวิภูสนฺติ✎ ร่าง
Tandiṁ māyaṁ hassaṁ khiḍḍaṁ, methunaṁ vippajahe savibhūsanti.
อ้างอิงPTS 379 · ฉัฏฐสังคายนา 77.279
ตนฺทีติ ยา ตนฺทิ ตนฺทิยนา ตนฺทิยิตตฺตํ ตนฺทิมนตฺตํ ๑- อาลสิยํ
อาลสายนา อาลสายิตตฺตํ อยํ ๒- วุจฺจติ ตนฺทิ ฯ มายาติ✎ ร่าง
Tandīti tandī tandiyanā tandiyitattaṁ tandimanakatā ālasyaṁ ālasyāyanā ālasyāyitattaṁ.
มายา
วุจฺจติ วญฺจนิกา จริยา ฯ✎ ร่าง
Māyā vuccati vañcanikā cariyā.
อิเธกจฺโจ กาเยน ทุจฺจริตํ จริตฺวา✎ ร่าง
Idhekacco kāyena duccaritaṁ caritvā …
วาจาย ทุจฺจริตํ จริตฺวา✎ ร่าง
vācāya …pe…
มนสา ทุจฺจริตํ จริตฺวา ตสฺส ปฏิจฺฉาทนเหตุ
ปาปิกํ อิจฺฉํ ปหทติ✎ ร่าง
manasā duccaritaṁ caritvā tassa paṭicchādanahetu pāpikaṁ icchaṁ paṇidahati.
มา มํ ชญฺญาติ อิจฺฉติ มา มํ ชญฺญาติ
สงฺกปฺเปติ มา มํ ชญฺญาติ วาจํ ภาสติ มา มํ ชญฺญาติ กาเยน
ปรกฺกมติ ฯ✎ ร่าง
Mā maṁ jaññāti icchati, mā maṁ jaññāti saṅkappeti, mā maṁ jaññāti vācaṁ bhāsati, mā maṁ jaññāti kāyena parakkamati.
ยา เอวรูปา มายา มายาวิตา อจฺจสรา วญฺจนา
นิกติ นิกิรณา นิหรณา ปริหรณา คูหนา ปริคูหนา ฉาทนา
ปริจฺฉาทนา อนุตฺตานีกมฺมํ อนาวิกมฺมํ โวจฺฉาทนา ปาปกิริยา✎ ร่าง
Yā evarūpā māyāvitā accasarā vañcanā nikati nikiraṇā pariharaṇā gūhanā parigūhanā chādanā paricchādanā anuttānikammaṁ anāvikammaṁ vocchādanā pāpakiriyā—
อยํ วุจฺจติ มายา ฯ✎ ร่าง
ayaṁ vuccati māyā.
หสนฺติ อิเธกจฺโจ อติเวลํ ทนฺตวิทํสกํ หสติ ฯ✎ ร่าง
Hassanti idhekacco ativelaṁ dantavidaṁsakaṁ hasati.
วุตฺตํ เหตํ ภควตา✎ ร่าง
Vuttañhetaṁ bhagavatā—
กุมารกมิทํ ภิกฺขเว อริยสฺส วินเย ยทิทํ
อติเวลํ ทนฺตวิทํสกํ หสิตนฺติ ฯ✎ ร่าง
“komārakamidaṁ, bhikkhave, ariyassa vinaye yadidaṁ ativelaṁ dantavidaṁsakaṁ hasitan”ti.
ขิฑฺฑาติ เทฺว ขิฑฺฑา✎ ร่าง
Khiḍḍāti dve khiḍḍā—
อ้างอิงสยามรัฐ 29.459 · พุทธชยันตี 33.524
กายิกา จ ขิฑฺฑา วาจสิกา
จ ขิฑฺฑา ฯ✎ ร่าง
kāyikā ca khiḍḍā vācasikā ca khiḍḍā.
กตมา กายิกา ขิฑฺฑา ฯ✎ ร่าง
Katamā kāyikā khiḍḍā?
หตฺถีหิปิ กีฬนฺติ อสฺเสหิปิ
กีฬนฺติ รเถหิปิ กีฬนฺติ ธนูหิปิ กีฬนฺติ อฏฺฐปเทหิปิ กีฬนฺติ ทสปเทหิปิ
กีฬนฺติ อากาเสหิปิ กีฬนฺติ ปริหารปเถหิปิ กีฬนฺติ สนฺติกายปิ
@เชิงอรรถ: ๑ ม. ตนฺทิมนกตา ฯ ๒ ม. อิเม ปาฐา น ทิสฺสนฺติ ฯ ๓ ม. ยุ. ปนิทหติ ฯ
กีฬนฺติ ขลิกายปิ กีฬนฺติ ฆฏิกายปิ กีฬนฺติ สลากหตฺเถนปิ
กีฬนฺติ อกฺเขนปิ กีฬนฺติ ปงฺกจีเรนปิ กีฬนฺติ วงฺกเกนปิ กีฬนฺติ
โมกฺขจิกายปิ กีฬนฺติ จิงฺคุลเกนปิ กีฬนฺติ ปตฺตาฬฺหเกนปิ กีฬนฺติ
รถเกนปิ กีฬนฺติ ธนุเกนปิ กีฬนฺติ อกฺขริกายปิ กีฬนฺติ มเนสิกายปิ
กีฬนฺติ ยถาวชฺเชนปิ กีฬนฺติ✎ ร่าง
Hatthīhipi kīḷanti, assehipi kīḷanti, rathehipi kīḷanti, dhanūhipi kīḷanti, aṭṭhapadehipi kīḷanti, dasapadehipi kīḷanti, ākāsepi kīḷanti, parihārapathepi kīḷanti, santikāyapi kīḷanti, khalikāyapi kīḷanti, ghaṭikāyapi kīḷanti, salākahatthenapi kīḷanti, akkhenapi kīḷanti, paṅkacīrenapi kīḷanti, vaṅkakenapi kīḷanti, mokkhacikāyapi kīḷanti, ciṅgulakenapi kīḷanti, pattāḷhakenapi kīḷanti, rathakenapi kīḷanti, dhanukenapi kīḷanti, akkharikāyapi kīḷanti, manesikāyapi kīḷanti, yathāvajjenapi kīḷanti—
อยํ กายิกา ขิฑฺฑา ฯ✎ ร่าง
ayaṁ kāyikā khiḍḍā.
กตมา วาจสิกา ขิฑฺฑา ฯ✎ ร่าง
Katamā vācasikā khiḍḍā?
มุขเภริยํ มุขาฬมฺพทํ
มุขเทณฺฑิมกํ ๑- มุขวลิมกํ มุขเภรุฬกํ มุขททฺทริกํ นาฏิกํ ลาสํ ๒-
คีตํ ทวกมฺมํ✎ ร่าง
Mukhabherikaṁ mukhālambaraṁ mukhaḍiṇḍimakaṁ mukhavalimakaṁ mukhabheruḷakaṁ mukhadaddarikaṁ nāṭakaṁ lāpaṁ gītaṁ davakammaṁ—
อยํ วาจสิกา ขิฑฺฑา ฯ✎ ร่าง
ayaṁ vācasikā khiḍḍā.
เมถุนธมฺโม นาม โย โส อสทฺธมฺโม คามธมฺโม
วสลธมฺโม ทุฏฺฐุลฺโล โอทกนฺติโก รหสฺโส ทฺวยทฺวยสมาปตฺติ ฯ✎ ร่าง
Methunadhammo nāma yo so asaddhammo gāmadhammo vasaladhammo duṭṭhullo odakantiko rahasso dvayaṁdvayasamāpatti.
อ้างอิงPTS 380
กึการณา วุจฺจติ เมถุนธมฺโม ฯ✎ ร่าง
Kiṅkāraṇā vuccati methunadhammo?
อุภินฺนํ รตฺตานํ สารตฺตานํ
อวสฺสุตานํ ปริยุฏฺฐิตานํ ปริยาทินฺนจิตฺตานํ อุภินฺนํ สทิสานํ ธมฺโมติ
ตํการณา วุจฺจติ เมถุนธมฺโม ฯ✎ ร่าง
Ubhinnaṁ rattānaṁ sārattānaṁ avassutānaṁ pariyuṭṭhitānaṁ pariyādinnacittānaṁ ubhinnaṁ sadisānaṁ dhammoti, taṅkāraṇā vuccati methunadhammo.
ยถา อุโภ กลหการกา✎ ร่าง
Yathā ubho kalahakārakā methunakāti vuccanti, ubho bhaṇḍanakārakā … ubho bhassakārakā … ubho adhikaraṇakārakā … ubho vivādakārakā … ubho vādino … ubho sallāpakā methunakāti vuccanti;