‹ กลับ
อัตตทัณฑสุตตนิทเทส
เล่ม ๒๙ — ขุททกนิกาย มหานิทเทส · ข้อ 820 · ขุ.ชา.๓. ๒๙/๙๐๙๔ ↗
👁 การแสดงผล
แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน
เนื้อความทั้งข้อ
[๘๒๐] ข้อว่า มุนีไม่พึงมีความโกรธ พึงข้ามพ้นความโลภอันลามกและความหวงแหน ความว่า ก็พระผู้มีพระภาคตรัสว่า ผู้ไม่มีความโกรธ ก็แต่ว่าความโกรธควรกล่าวก่อน ความ โกรธย่อมเกิดด้วยเหตุ ๑๐ อย่าง ฯลฯ ความโกรธนั้น อันมุนีใดละ ตัดขาด สงบ ระงับแล้ว ทำไม่ให้ควรเกิดขึ้น เผาเสียแล้วด้วยไฟคือญาณ มุนีนั้น เรียกว่าผู้ไม่มีความโกรธ. เพราะมุนี นั้นละความโกรธ กำหนดรู้วัตถุแห่งความโกรธ ตัดเสียซึ่งเหตุแห่งความโกรธแล้ว จึงชื่อว่า ผู้ไม่มีความโกรธ. ชื่อว่าความโลภ คือ ความโลภ กิริยาที่โลภ ความเป็นผู้โลภ ฯลฯ อภิชฌา โลภะ อกุศลมูล. ความตระหนี่ ๕ อย่าง เรียกว่าความหวงแหน ได้แก่ความตระหนี่อาวาส ฯลฯ ความถือเอาไว้ เรียกว่าความตระหนี่. คำว่า มุนี ความว่า ญาณเรียกว่า โมนะ ได้แก่ ปัญญา ความรู้ทั่ว ฯลฯ ก้าวล่วงธรรมเป็นเครื่องข้องและตัณหาเพียงดังว่าข่าย บุคคลนั้นชื่อว่า มุนี. คำว่า มุนีไม่พึงมีความโกรธ พึงข้ามพ้นความโลภอันลามกและความหวงแหน ความว่า มุนีได้ข้าม ข้ามขึ้น ข้ามพ้น ก้าวล่วง ล่วงเลย เป็นไปล่วงแล้ว ซึ่งความโลภอันลามกและ ความหวงแหน เพราะฉะนั้น จึงชื่อว่า มุนีไม่พึงมีความโกรธ พึงข้ามพ้นความโลภอันลามกและ ความหวงแหน. เพราะเหตุนั้น พระผู้มีพระภาคจึงตรัสว่า บุคคลพึงเป็นผู้มีสัจจะ ไม่คะนอง ไม่มีมายา ปราศจากคำส่อเสียด มุนีไม่พึงมีความโกรธ พึงข้ามพ้นความโลภอันลามก และความหวงแหน.
เทียบรายประโยค (21 ประโยค)
mnd15:91.1 #
อกฺโกธโน โลภปาปกํ เววิจฺฉํ วิตเร มุนีติ✎ ร่าง
Akkodhano lobhapāpaṁ, vevicchaṁ vitare munīti.
อ้างอิงPTS 423 · พุทธชยันตี 33.590
mnd15:91.2 #
อกฺโกธโนติ หิ โข วุตฺตํ ฯ อปิจ โกโธ ตาว วตฺตพฺโพ ฯ✎ ร่าง
Akkodhanoti hi kho vuttaṁ, api ca kodho tāva vattabbo.
mnd15:91.3 #
ทสหากาเรหิ โกโธ ชายติ ฯ✎ ร่าง
Dasahākārehi kodho jāyati.
mnd15:91.4 #
เปฯ✎ ร่าง
“Anatthaṁ me acarī”ti kodho jāyati …pe…
mnd15:91.5 #
ยสฺเสโส โกโธ ปหีโน สมุจฺฉินฺโน วูปสนฺโต ปฏิปฺปสฺสทฺโธ อภพฺพุปฺปตฺติโก ญาณคฺคินา ทฑฺโฒ โส วุจฺจติ อกฺโกธโน ฯ✎ ร่าง
yasseso kodho pahīno samucchinno vūpasanto paṭipassaddho abhabbuppattiko ñāṇagginā daḍḍho, so vuccati akkodhano.
mnd15:91.6 #
โกธสฺส ปหีนตฺตา อกฺโกธโน โกธวตฺถุสฺส ปริญฺญาตตฺตา อกฺโกธโน โกธเหตุสฺส อุจฺฉินฺนตฺตา อกฺโกธโน ฯ✎ ร่าง
Kodhassa pahīnattā akkodhano, kodhavatthussa pariññātattā akkodhano, kodhahetussa upacchinnattā akkodhano.
mnd15:91.7 #
โลโภติ โย โลโภ ลุพฺภนา ลุพฺภิตตฺตํ ฯเปฯ✎ ร่าง
Lobhoti yo lobho lubbhanā lubbhitattaṁ …pe…
mnd15:91.8 #
อภิชฺฌา โลโภ อกุสลมูลํ ฯ✎ ร่าง
abhijjhā lobho akusalamūlaṁ.
mnd15:91.9 #
เววิจฺฉํ วุจฺจติ ปญฺจ มจฺฉริยานิ✎ ร่าง
Vevicchaṁ vuccati pañca macchariyāni—
mnd15:91.10 #
อาวาสมจฺฉริยํ ฯเปฯ✎ ร่าง
āvāsamacchariyaṁ …pe…
mnd15:91.11 #
คาโห วุจฺจติ มจฺฉริยํ ฯ✎ ร่าง
gāho vuccati macchariyaṁ.
mnd15:91.12 #
มุนีติ✎ ร่าง
Munīti.
mnd15:91.13 #
โมนํ วุจฺจติ ญาณํ ยา ปญฺญา ปชานนา ฯเปฯ สงฺคชาลมติจฺจ โส มุนีติ ฯ✎ ร่าง
Monaṁ vuccati ñāṇaṁ …pe… saṅgajālamaticca so muni.
mnd15:91.14 #
อกฺโกธโน โลภปาปกํ เววิจฺฉํ วิตเร มุนีติ✎ ร่าง
Akkodhano lobhapāpaṁ, vevicchaṁ vitare munīti.
mnd15:91.15 #
มุนิ โลภปาปกญฺจ เววิจฺฉญฺจ อตริ อุตฺตริ ปตฺตริ สมติกฺกมิ วีติกฺกมิ วีติวตฺตยีติ✎ ร่าง
Muni lobhapāpañca vevicchañca atari uttari patari samatikkami vītivattayīti—
mnd15:91.16 #
อกฺโกธโน โลภปาปกํ เววิจฺฉํ วิตเร มุนิ ๒- ฯ✎ ร่าง
akkodhano lobhapāpaṁ, vevicchaṁ vitare muni.
mnd15:92.1 #
เตนาห ภควา✎ ร่าง
Tenāha bhagavā—
mnd15:93.1 #
สจฺโจ สิยา อปฺปคพฺโภ✎ ร่าง
“Sacco siyā appagabbho,
mnd15:93.2 #
อมาโย ริตฺตเปสุโณ✎ ร่าง
amāyo rittapesuṇo;
mnd15:93.3 #
อกฺโกธโน โลภปาปกํ✎ ร่าง
Akkodhano lobhapāpaṁ,
mnd15:93.4 #
เววิจฺฉํ วิตเร มุนีติ ฯ✎ ร่าง
vevicchaṁ vitare munī”ti.
‹ กลับสารบัญ เล่ม ๒๙ — ขุททกนิกาย มหานิทเทส
ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน