เล่ม ๓๐ — ขุททกนิกาย จูฬนิทเทส ข้อ 427

เนื้อความทั้งข้อ

[๔๒๗] คำว่า มารย่อมไปตามสัตว์ด้วยอำนาจอภิสังขาร คือ กรรมนั้นนั่นแล ความว่า ขันธมาร ธาตุมาร อายตนมาร คติมาร อุปบัติมาร ปฏิสนธิมาร ภวมาร สังสารมาร วัฏฏมาร อันมีในปฏิสนธิ ย่อมไปตาม คือ ตามไป เป็นผู้ติดตามไป ด้วยอำนาจอภิสังขาร คือ กรรมนั้น นั่นแล. คำว่า ชนฺตุํ คือ สัตว์ นระ มาณพ บุรุษ บุคคล ชีวชน ชาตุชน ชันตุชน อินทคูชน ผู้เกิดจากพระมนู เพราะเหตุนั้น จึงชื่อว่า มารย่อมไปตามสัตว์ด้วยอำนาจอภิสังขาร คือกรรมนั้น นั่นแล. เพราะเหตุนั้น พระผู้มีพระภาคจึงตรัสว่า หมู่สัตว์พึงนำเสียซึ่งตัณหาเครื่องยึดถือทั้งหมด ทั้งเบื้องบน เบื้องต่ำ หรือแม้ชั้นกลางส่วนกว้าง. เพราะว่าสัตว์ทั้งหลาย ย่อมเข้าไปถือรูปาทิขันธ์ใดๆ ในโลก มารย่อมไปตามสัตว์ ด้วยอำนาจอภิสังขารคือกรรมนั้นนั่นแล.

cnd16:20.1 #

เตเนว มาโร อนฺเวติ ชนฺตุนฺติ เตเนว กมฺมาภิสงฺขารวเสน ปฏิสนฺธิโก ขนฺธมาโร ธาตุมาโร อายตนมาโร คติมาโร อุปปตฺติมาโร ปฏิสนฺธิมาโร ภวมาโร สํสารมาโร วฏฺฏมาโร อนฺเวติ อนุคจฺฉติ อนฺวายิโก โหติ ฯ✎ ร่าง

Teneva māro anveti jantunti teneva kammābhisaṅkhāravasena paṭisandhiko khandhamāro dhātumāro āyatanamāro gatimāro upapattimāro paṭisandhimāro bhavamāro saṁsāramāro vaṭṭamāro anveti anugacchati anvāyiko hoti.

cnd16:20.2 #

ชนฺตุนฺติ สตฺตํ นรํ มานวํ ๑- โปสํ ปุคฺคลํ ชีวํ ชาตุํ ๒- ชนฺตุํ อินฺทคุํ มนุชนฺติ✎ ร่าง

Jantunti sattaṁ janaṁ naraṁ mānavaṁ posaṁ puggalaṁ jīvaṁ jāguṁ jantuṁ indaguṁ manujanti—

cnd16:20.3 #

เตเนว มาโร อนฺเวติ ชนฺตุํ ฯ✎ ร่าง

teneva māro anveti jantuṁ.

cnd16:20.4 #

เตนาห ภควา✎ ร่าง

Tenāha bhagavā—

cnd16:21.1 #

อาทานตณฺหํ วินเยถ สพฺพํ (ภทฺราวุธาติ ภควา✎ ร่าง

“Ādānataṇhaṁ vinayetha sabbaṁ,

cnd16:21.2 #

—

(bhadrāvudhāti bhagavā)

cnd16:21.3 #

อุทฺธํ อโธ ติริยํ วาปิ มชฺเฌ✎ ร่าง

Uddhaṁ adho tiriyañcāpi majjhe;

cnd16:21.4 #

ยํ ยํ หิ โลกสฺมึ อุปาทิยนฺติ✎ ร่าง

Yaṁ yañhi lokasmimupādiyanti,

cnd16:21.5 #

เตเนว มาโร อนฺเวติ ชนฺตุนฺติ ฯ✎ ร่าง

Teneva māro anveti jantun”ti.