เล่ม ๓๐ — ขุททกนิกาย จูฬนิทเทส ข้อ 447

เนื้อความทั้งข้อ

[๔๔๗] ความดำริชอบ ตรัสว่า ความตรึกประกอบด้วยธรรม ในคำว่า ธมฺมตกฺกปุเรชวํ ดังนี้. ความตรึกประกอบด้วยธรรมนั้น มีในเบื้องต้น มีข้างหน้าเป็นประธานแห่งอัญญาวิโมกข์ แม้ด้วยเหตุอย่างนี้ดังนี้จึงชื่อว่า มีความตรึกประกอบด้วยธรรมแล่นไปข้างหน้า. อีกอย่างหนึ่ง สัมมาทิฏฐิ ตรัสว่า ความตรึกประกอบด้วยธรรม. สัมมาทิฏฐินั้นมีใน เบื้องต้น มีข้างหน้า เป็นประธานแห่งอัญญาวิโมกข์ แม้ด้วยเหตุอย่างนี้ จึงชื่อว่า มีความตรึก ประกอบด้วยธรรมแล่นไปข้างหน้า. อีกอย่างหนึ่ง วิปัสสนาในกาลเป็นส่วนเบื้องต้นแห่งมรรค ๔ ตรัสว่า ความตรึกประกอบ ด้วยธรรม. วิปัสสนานั้น มีในเบื้องต้นมีข้างหน้า เป็นประธานแห่งอัญญาวิโมกข์ แม้ด้วยเหตุ อย่างนี้ดังนี้ จึงชื่อว่า มีความตรึกประกอบด้วยธรรมแล่นไปข้างหน้า.

cnd17:28.1 #

ธมฺมตกฺกปุเรชวนฺติ ธมฺมตกฺโก วุจฺจติ สมฺมาสงฺกปฺโป ฯ✎ ร่าง

Dhammatakkapurejavanti dhammatakko vuccati sammāsaṅkappo.

อ้างอิงสยามรัฐ 30.215 · ฉัฏฐสังคายนา 87.144

cnd17:28.2 #

โส อาทิโต โหติ ปุรโต โหติ ปุพฺพงฺคโม โหติ อญฺญาวิโมกฺขสฺสาติ เอวมฺปิ ธมฺมตกฺกปุเรชวํ ฯ✎ ร่าง

So ādito hoti, purato hoti, pubbaṅgamo hoti aññāvimokkhassāti, evampi dhammatakkapurejavaṁ.

cnd17:28.3 #

อถวา ธมฺมตกฺโก วุจฺจติ สมฺมาทิฏฺฐิ ฯ✎ ร่าง

Atha vā dhammatakko vuccati sammādiṭṭhi.

cnd17:28.4 #

สา อาทิโต โหติ ปุรโต โหติ ปุพฺพงฺคมา โหติ อญฺญาวิโมกฺขสฺสาติ เอวมฺปิ ธมฺมตกฺกปุเรชวํ ฯ✎ ร่าง

Sā ādito hoti, purato hoti, pubbaṅgamo hoti aññāvimokkhassāti, evampi dhammatakkapurejavaṁ.

cnd17:28.5 #

อถวา ธมฺมตกฺโก วุจฺจติ จตุนฺนํ มคฺคานํ ปุพฺพภาเค วิปสฺสนา ฯ✎ ร่าง

Atha vā dhammatakko vuccati catunnaṁ maggānaṁ pubbabhāgavipassanā.

cnd17:28.6 #

สา อาทิโต โหติ ปุรโต โหติ ปุพฺพงฺคมา โหติ อญฺญาวิโมกฺขสฺสาติ✎ ร่าง

Sā ādito hoti, purato hoti, pubbaṅgamo hoti aññāvimokkhassāti—

cnd17:28.7 #

เอวมฺปิ ธมฺมตกฺกปุเรชวํ ฯ✎ ร่าง

evampi dhammatakkapurejavaṁ.