เล่ม ๓๑ — ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค ข้อ 219

เนื้อความทั้งข้อ

[๒๑๙] คำว่า สมถพลํ ความว่า ชื่อว่าสมถพละ เพราะอรรถ ว่ากระไร ฯ ชื่อว่าสมถพละ เพราะอรรถว่า ไม่หวั่นไหวเพราะนิวรณ์ ด้วยปฐมฌาน ไม่หวั่นไหวเพราะวิตกวิจาร ด้วยทุติยฌาน ไม่หวั่นไหวเพราะปีติ ด้วยตติยฌาน ไม่หวั่นไหวเพราะสุขและทุกข์ ด้วยจตุตถฌาน ไม่หวั่นไหว เพราะรูปสัญญา ปฏิฆสัญญา นานัตตสัญญา ด้วยอากาสานัญจายตนสมาบัติ ไม่หวั่นไหวเพราะ อากาสานัญจายตนสัญญา ด้วยวิญญาณัญจายตนสมาบัติ ไม่หวั่นไหวเพราะ อากิญจัญญายตนสัญญา ด้วยเนวสัญญานาสัญญายตนสมาบัติ ไม่หวั่นไหว ไม่กวัดแกว่งไม่คลอนแคลน เพราะอุทธัจจะ เพราะกิเลสอันสหรคตด้วยอุทธัจจะ และเพราะขันธ์ นี้ชื่อว่าสมถพละ ฯ

ps1.1:462.1 #

สมถพลนฺติ เกนตฺเถน สมถพลํ ฯ✎ ร่าง

Samathabalanti kenaṭṭhena samathabalaṁ?

ps1.1:462.2 #

ปฐมชฺฌาเนน นีวรเณ น กมฺปตีติ✎ ร่าง

Paṭhamena jhānena nīvaraṇe na kampatīti—

ps1.1:462.3 #

สมถพลํ✎ ร่าง

samathabalaṁ.

ps1.1:462.4 #

ทุติยชฺฌาเนน วิตกฺกวิจาเร น กมฺปตีติ✎ ร่าง

Dutiyena jhānena vitakkavicāre na kampatīti—

ps1.1:462.5 #

สมถพลํ✎ ร่าง

samathabalaṁ.

ps1.1:462.6 #

ตติยชฺฌาเนน ปีติยา น กมฺปตีติ✎ ร่าง

Tatiyena jhānena pītiyā na kampatīti—

ps1.1:462.7 #

สมถพลํ✎ ร่าง

samathabalaṁ.

ps1.1:462.8 #

จตุตฺถชฺฌาเนน สุขทุกฺเข น กมฺปตีติ✎ ร่าง

Catutthena jhānena sukhadukkhe na kampatīti—

ps1.1:462.9 #

สมถพลํ✎ ร่าง

samathabalaṁ.

ps1.1:462.10 #

อากาสานญฺจายตนสมาปตฺติยา รูปสญฺญาย ปฏิฆสญฺญาย นานตฺตสญฺญาย น กมฺปตีติ✎ ร่าง

Ākāsānañcāyatanasamāpattiyā rūpasaññāya paṭighasaññāya nānattasaññāya na kampatīti—

ps1.1:462.11 #

สมถพลํ✎ ร่าง

samathabalaṁ.

ps1.1:462.12 #

วิญฺญาณญฺจายตนสมาปตฺติยา อากาสานญฺจายตนสญฺญาย น กมฺปตีติ✎ ร่าง

Viññāṇañcāyatanasamāpattiyā ākāsānañcāyatanasaññāya na kampatīti—

ps1.1:462.13 #

สมถพลํ✎ ร่าง

samathabalaṁ.

ps1.1:462.14 #

อากิญฺจญฺญายตนสมาปตฺติยา วิญฺญาณญฺจายตนสญฺญาย น กมฺปตีติ✎ ร่าง

Ākiñcaññāyatanasamāpattiyā viññāṇañcāyatanasaññāya na kampatīti—

ps1.1:462.15 #

สมถพลํ✎ ร่าง

samathabalaṁ.

ps1.1:462.16 #

เนวสญฺญา- นาสญฺญายตนสมาปตฺติยา อากิญฺจญฺญายตนสญฺญาย น กมฺปตีติ✎ ร่าง

Nevasaññānāsaññāyatanasamāpattiyā ākiñcaññāyatanasaññāya na kampatīti—

ps1.1:462.17 #

สมถพลํ✎ ร่าง

samathabalaṁ.

ps1.1:462.18 #

อุทฺธจฺเจ จ อุทฺธจฺจสหคตกิเลเส จ ขนฺเธ จ น กมฺปติ น จลติ น เวธตีติ✎ ร่าง

Uddhacce ca uddhaccasahagatakilese ca khandhe ca na kampati na calati na vedhatīti—

ps1.1:462.19 #

สมถพลํ✎ ร่าง

samathabalaṁ.

ps1.1:462.20 #

อิทํ สมถพลํ ฯ✎ ร่าง

Idaṁ samathabalaṁ.