เนื้อความทั้งข้อ
[๖๗๖] ธรรมเป็นเหตุให้จุติปฏิสนธิ เป็นไฉน?
กุศลธรรมและอกุศลธรรม ประเภทที่ยังมีอาสวะ ที่เป็นกามาวจร รูปาวจร อรูปาวจร
คือเวทนาขันธ์ ฯลฯ วิญญาณขันธ์ สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่า ธรรมเป็นเหตุให้จุติปฏิสนธิ.
ธรรมเป็นเหตุให้ถึงนิพพาน เป็นไฉน?
มรรค ๔ ที่เป็นโลกุตตระ สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่า ธรรมเป็นเหตุให้ถึงนิพพาน.
ธรรมไม่เป็นเหตุให้จุติปฏิสนธิ และไม่เป็นเหตุให้ถึงนิพพาน เป็นไฉน?
วิบากแห่งกุศลธรรมและอกุศลธรรมที่เป็น กามาวจร รูปาวจร อรูปาวจร โลกุตตระ
คือ เวทนาขันธ์ ฯลฯ วิญญาณขันธ์, ธรรมเป็นกิริยา ไม่ใช่กุศล ไม่ใช่อกุศล และไม่ใช่
กรรมวิบาก, รูปทั้งหมด และอสังขตธาตุ สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่า ธรรมไม่เป็นเหตุให้จุติปฏิสนธิ
และไม่เป็นเหตุให้ถึงนิพพาน.
กตเม ธมฺมา อาจยคามิโน✎ ร่าง
Katame dhammā ācayagāmino?
สาสวา กุสลากุสลา
ธมฺมา กามาวจรา รูปาวจรา อรูปาวจรา✎ ร่าง
Sāsavā kusalākusalā dhammā kāmāvacarā, rūpāvacarā, arūpāvacarā;
เวทนากฺขนฺโธ ฯเปฯ
วิญฺญาณกฺขนฺโธ✎ ร่าง
vedanākkhandho …pe… viññāṇakkhandho—
อิเม ธมฺมา อาจยคามิโน ฯ✎ ร่าง
ime dhammā ācayagāmino.
กตเม ธมฺมา
อปจยคามิโน✎ ร่าง
Katame dhammā apacayagāmino?
จตฺตาโร มคฺคา อปริยาปนฺนา✎ ร่าง
Cattāro maggā apariyāpannā—
อิเม ธมฺมา
อปจยคามิโน ฯ✎ ร่าง
ime dhammā apacayagāmino.
กตเม ธมฺมา เนวาจยคามิโนนาปจยคามิโน✎ ร่าง
Katame dhammā neva ācayagāmi na apacayagāmino?
อ้างอิงสยามรัฐ 34.266 · ฉัฏฐสังคายนา 113.233 · พุทธชยันตี 41.392
กุสลากุสลานํ ธมฺมานํ วิปากา กามาวจรา รูปาวจรา อรูปาวจรา
อปริยาปนฺนา✎ ร่าง
Kusalākusalānaṁ dhammānaṁ vipākā kāmāvacarā, rūpāvacarā, arūpāvacarā, apariyāpannā;
เวทนากฺขนฺโธ ฯเปฯ วิญฺญาณกฺขนฺโธ✎ ร่าง
vedanākkhandho …pe… viññāṇakkhandho;
เย จ
ธมฺมา กิริยา เนว กุสลา นากุสลา น จ กมฺมวิปากา✎ ร่าง
ye ca dhammā kiriyā neva kusalā nākusalā na ca kammavipākā;
สพฺพญฺจ
รูปํ อสงฺขตา จ ธาตุ✎ ร่าง
sabbañca rūpaṁ, asaṅkhatā ca dhātu—
อิเม ธมฺมา เนวาจยคามิโนนาปจยคามิโน ฯ✎ ร่าง
ime dhammā neva ācayagāmi na apacayagāmino.