เล่ม ๓๔ — ขุททกนิกาย พุทธวงส์–จริยาปิฎก ข้อ 956

เนื้อความทั้งข้อ

[๙๕๖] อุปาทานธรรม เป็นไฉน? อุปาทาน ๔ คือ กามุปาทาน ทิฏฐุปาทาน สีลัพพตุปาทาน อัตตวาทุปาทาน. กามุปาทาน บังเกิดในจิตตุปบาทที่สหรคตด้วยโลภะ ๘ ดวง ทิฏฐุปาทาน สีลัพพตุปาทาน และอัตตวาทุปาทาน บังเกิดในจิตตุปบาท ที่สัมปยุต ด้วยทิฏฐิ ๔ ดวง สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่า อุปาทานธรรม. ธรรมที่ไม่เป็นอุปาทาน เป็นไฉน? อกุศลที่เหลือ เว้นอุปาทานทั้งหลายเสีย กุศลในภูมิ ๔ วิบากในภูมิ ๔ กิริยาอัพยา- *กฤตในภูมิ ๓ รูป และนิพพาน สภาวธรรมเหล่านี้ชื่อว่า ธรรมที่ไม่เป็นอุปาทาน.

ds2.4.2:117.1 #

กตเม ธมฺมา อุปาทานา✎ ร่าง

Katame dhammā upādānā?

อ้างอิงสยามรัฐ 34.370 · ฉัฏฐสังคายนา 113.318 · พุทธชยันตี 41.544

ds2.4.2:117.2 #

จตฺตาริ อุปาทานานิ✎ ร่าง

Cattāri upādānāni—

ds2.4.2:117.3 #

กามุปาทานํ ทิฏฺฐุปาทานํ สีลพฺพตุปาทานํ อตฺตวาทุปาทานํ✎ ร่าง

kāmupādānaṁ, diṭṭhupādānaṁ, sīlabbatupādānaṁ, attavādupādānaṁ.

ds2.4.2:117.4 #

กามุปาทานํ อฏฺฐสุ โลภสหคเตสุ จิตฺตุปฺปาเทสุ อุปฺปชฺชติ✎ ร่าง

Kāmupādānaṁ aṭṭhasu lobhasahagatesu cittuppādesu uppajjati.

ds2.4.2:117.5 #

ทิฏฺฐุปาทานญฺจ สีลพฺพตุปาทานญฺจ อตฺตวาทุปาทานญฺจ จตูสุ ทิฏฺฐิคตสมฺปยุตฺเตสุ จิตฺตุปฺปาเทสุ อุปฺปชฺชนฺติ✎ ร่าง

Diṭṭhupādānañca sīlabbatupādānañca attavādupādānañca catūsu diṭṭhigatasampayuttesu cittuppādesu uppajjanti—

ds2.4.2:117.6 #

อิเม ธมฺมา อุปาทานา ฯ✎ ร่าง

ime dhammā upādānā.

ds2.4.2:118.1 #

กตเม ธมฺมา โนอุปาทานา✎ ร่าง

Katame dhammā no upādānā?

ds2.4.2:118.2 #

ฐเปตฺวา อุปาทาเน อวเสสํ อกุสลํ จตูสุ ภูมีสุ กุสลํ จตูสุ ภูมีสุ วิปาโก ตีสุ ภูมีสุ กิริยาพฺยากตํ รูปญฺจ นิพฺพานญฺจ✎ ร่าง

Ṭhapetvā upādāne avasesaṁ akusalaṁ, catūsu bhūmīsu kusalaṁ, catūsu bhūmīsu vipāko, tīsu bhūmīsu kiriyābyākataṁ, rūpañca, nibbānañca—

ds2.4.2:118.3 #

อิเม ธมฺมา โนอุปาทานา ฯ✎ ร่าง

ime dhammā no upādānā.

ds2.4.2:119.0 #

—

2.4.2.11.2. Upādāniyaduka