เล่ม ๓๕ — อภิธรรมปิฎก ธัมมสังคณี ข้อ 318

👁 การแสดงผล ▾

แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน

คำแปลไทย (ทั้งข้อ) บาลีอักษรไทย บาลีโรมัน อ้างอิง

เนื้อความทั้งข้อ

[๓๑๘] ในปัจจยาการเหล่านั้น อวิชชา เป็นไฉน ความไม่รู้ ความไม่เห็น ฯลฯ ลิ่มคืออวิชชา อกุศลมูลคือโมหะ อันใด นี้เรียกว่า อวิชชา สังขารมีอวิชชาเป็นเหตุ เกิดเพราะอวิชชาเป็นปัจจัย เป็นไฉน การคิดอ่าน กิริยาที่คิดอ่าน ความคิดอ่าน อันใด นี้เรียกว่า สังขารมี อวิชชาเป็นเหตุ เกิดเพราะอวิชชาเป็นปัจจัย วิญญาณมีสังขารเป็นเหตุ เกิดเพราะสังขารเป็นปัจจัย เป็นไฉน จิต มโน มานัส ฯลฯ มโนวิญญาณธาตุที่สมกัน อันใด นี้เรียกว่า วิญญาณมีสังขารเป็นเหตุ เกิดเพราะสังขารเป็นปัจจัย นามรูปมีวิญญาณเป็นเหตุ เกิดเพราะวิญญาณเป็นปัจจัย เป็นไฉน นาม ๑ รูป ๑ ในนามและรูปนั้น นาม เป็นไฉน เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ สังขารขันธ์ นี้เรียกว่านาม รูป เป็นไฉน ความเกิดขึ้นแห่งจักขายตนะ ฯลฯ ความเกิดขึ้นแห่งกายตนะ หรือรูป แม้อื่นใดมีอยู่ ได้แก่รูปอันเกิดแก่จิต มีจิตเป็นเหตุ มีจิตเป็นสมุฏฐาน นี้เรียก ว่ารูป นามและรูปดังกล่าวมานี้ นี้เรียกว่า นามรูปมีวิญญาณเป็นเหตุ เกิดเพราะ วิญญาณเป็นปัจจัย คำว่า สฬายตนะมีนามรูปเป็นเหตุ เกิดเพราะนามรูปเป็นปัจจัยนั้น นาม- *รูป เป็นไฉน นาม ๑ รูป ๑ ในนามและรูปนั้น นาม เป็นไฉน เวทนาขันธ์ สัญญาขันธ์ สังขารขันธ์ นี้เรียกว่านาม รูป เป็นไฉน มหาภูตรูป ๔ และมโนวิญญาณธาตุอาศัยรูปใดเป็นไป นี้เรียกว่ารูป นามและรูปดังกล่าวมานี้ นี้เรียกว่า นามรูป สฬายตนะมีนามรูปเป็นเหตุ เกิดเพราะนามรูปเป็นปัจจัย เป็นไฉน จักขายตนะ ฯลฯ มนายตนะ นี้เรียกว่า สฬายตนะมีนามรูปเป็นเหตุ เกิดเพราะนามรูปเป็นปัจจัย ผัสสะมีสฬายตนะเป็นเหตุ เกิดเพราะสฬายตนะเป็นปัจจัย เป็นไฉน การกระทบ กิริยาที่กระทบ กิริยาที่ถูกต้อง ความถูกต้อง อันใด นี้เรียกว่า ผัสสะมีสฬายตนะเป็นเหตุ เกิดเพราะสฬายตนะเป็นปัจจัย ฯลฯ ด้วยเหตุนั้น จึงเรียกว่า ความเกิดขึ้นแห่งกองทุกข์ทั้งมวลนี้ย่อมมีด้วย ประการอย่างนี้

เทียบรายประโยค (47 ประโยค)

vb6:113.1 #

ตตฺถ กตมา อวิชฺชา✎ ร่าง

Tattha katamā avijjā?

vb6:113.2 #

ยํ อญฺญาณํ อทสฺสนํ ฯเปฯ อวิชฺชาลงฺคี โมโห อกุสลมูลํ✎ ร่าง

Yaṁ aññāṇaṁ adassanaṁ …pe… avijjālaṅgī moho akusalamūlaṁ—

vb6:113.3 #

อยํ วุจฺจติ อวิชฺชา ฯ✎ ร่าง

ayaṁ vuccati “avijjā”.

vb6:114.1 #

ตตฺถ กตโม อวิชฺชาปจฺจยา สงฺขาโร อวิชฺชาเหตุโก✎ ร่าง

Tattha katamo avijjāpaccayā saṅkhāro avijjāhetuko?

vb6:114.2 #

ยา เจตนา สญฺเจตนา สญฺเจตยิตตฺตํ✎ ร่าง

Yā cetanā sañcetanā sañcetayitattaṁ—

vb6:114.3 #

อยํ วุจฺจติ อวิชฺชาปจฺจยา สงฺขาโร อวิชฺชาเหตุโก ฯ✎ ร่าง

ayaṁ vuccati “avijjāpaccayā saṅkhāro avijjāhetuko”.

vb6:115.1 #

ตตฺถ กตมํ สงฺขารปจฺจยา วิญฺญาณํ สงฺขารเหตุกํ✎ ร่าง

Tattha katamaṁ saṅkhārapaccayā viññāṇaṁ saṅkhārahetukaṁ?

อ้างอิงพุทธชยันตี 42.270

vb6:115.2 #

ยํ จิตฺตํ มโน มานสํ ฯเปฯ ตชฺชา มโนวิญฺญาณธาตุ✎ ร่าง

Yaṁ cittaṁ mano mānasaṁ …pe… tajjāmanoviññāṇadhātu—

vb6:115.3 #

อิทํ วุจฺจติ สงฺขารปจฺจยา วิญฺญาณํ สงฺขารเหตุกํ ฯ✎ ร่าง

idaṁ vuccati “saṅkhārapaccayā viññāṇaṁ saṅkhārahetukaṁ”.

vb6:116.1 #

ตตฺถ กตมํ วิญฺญาณปจฺจยา นามรูปํ วิญฺญาณเหตุกํ✎ ร่าง

Tattha katamaṁ viññāṇapaccayā nāmarūpaṁ viññāṇahetukaṁ?

vb6:116.2 #

อตฺถิ นามํ อตฺถิ รูปํ ฯ✎ ร่าง

Atthi nāmaṁ, atthi rūpaṁ.

vb6:116.3 #

ตตฺถ กตมํ นามํ✎ ร่าง

Tattha katamaṁ nāmaṁ?

vb6:116.4 #

เวทนากฺขนฺโธ สญฺญากฺขนฺโธ สงฺขารกฺขนฺโธ✎ ร่าง

Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho—

vb6:116.5 #

อิทํ วุจฺจติ นามํ ฯ✎ ร่าง

idaṁ vuccati “nāmaṁ”.

vb6:116.6 #

ตตฺถ กตมํ รูปํ✎ ร่าง

Tattha katamaṁ rūpaṁ?

vb6:116.7 #

จกฺขายตนสฺส อุปจโย ฯเปฯ กายายตนสฺส อุปจโย ยํ วา ปนญฺญมฺปิ อตฺถิ รูปํ จิตฺตชํ จิตฺตเหตุกํ จิตฺตสมุฏฺฐานํ✎ ร่าง

Cakkhāyatanassa upacayo, sotāyatanassa upacayo, ghānāyatanassa upacayo, jivhāyatanassa upacayo, kāyāyatanassa upacayo, yaṁ vā panaññampi atthi rūpaṁ cittajaṁ cittahetukaṁ cittasamuṭṭhānaṁ—

vb6:116.8 #

อิทํ วุจฺจติ รูปํ ฯ✎ ร่าง

idaṁ vuccati “rūpaṁ”.

vb6:116.9 #

อิติ อิทญฺจ นามํ อิทญฺจ รูปํ✎ ร่าง

Iti idañca nāmaṁ, idañca rūpaṁ.

vb6:116.10 #

อิทํ วุจฺจติ วิญฺญาณปจฺจยา นามรูปํ วิญฺญาณเหตุกํ ฯ✎ ร่าง

Idaṁ vuccati “viññāṇapaccayā nāmarūpaṁ viññāṇahetukaṁ”.

vb6:117.1 #

นามรูปปจฺจยา สฬายตนํ นามรูปเหตุกนฺติ✎ ร่าง

Nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṁ nāmarūpahetukanti.

อ้างอิงสยามรัฐ 35.204

vb6:117.2 #

อตฺถิ นามํ อตฺถิ รูปํ ฯ✎ ร่าง

Atthi nāmaṁ, atthi rūpaṁ.

vb6:117.3 #

ตตฺถ กตมํ นามํ✎ ร่าง

Tattha katamaṁ nāmaṁ?

vb6:117.4 #

เวทนากฺขนฺโธ สญฺญากฺขนฺโธ สงฺขารกฺขนฺโธ✎ ร่าง

Vedanākkhandho, saññākkhandho, saṅkhārakkhandho—

vb6:117.5 #

อิทํ วุจฺจติ นามํ ฯ✎ ร่าง

idaṁ vuccati “nāmaṁ”.

vb6:117.6 #

ตตฺถ กตมํ รูปํ✎ ร่าง

Tattha katamaṁ rūpaṁ?

vb6:117.7 #

จตฺตาโร จ มหาภูตา ยญฺจ รูปํ นิสฺสาย มโนวิญฺญาณธาตุ วตฺตติ✎ ร่าง

Cattāro ca mahābhūtā, yañca rūpaṁ nissāya manoviññāṇadhātu vattati—

vb6:117.8 #

อิทํ วุจฺจติ รูปํ ฯ✎ ร่าง

idaṁ vuccati “rūpaṁ”.

vb6:117.9 #

อิติ อิทญฺจ นามํ อิทญฺจ รูปํ✎ ร่าง

Iti idañca nāmaṁ, idañca rūpaṁ.

vb6:117.10 #

อิทํ วุจฺจติ นามรูปํ ฯ✎ ร่าง

Idaṁ vuccati “nāmarūpaṁ”.

vb6:118.1 #

ตตฺถ กตมํ นามรูปปจฺจยา สฬายตนํ นามรูปเหตุกํ✎ ร่าง

Tattha katamaṁ nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṁ nāmarūpahetukaṁ?

อ้างอิงPTS 153 · ฉัฏฐสังคายนา 114.172

vb6:118.2 #

จกฺขายตนํ ฯเปฯ มนายตนํ✎ ร่าง

Cakkhāyatanaṁ, sotāyatanaṁ, ghānāyatanaṁ, jivhāyatanaṁ, kāyāyatanaṁ, manāyatanaṁ—

vb6:118.3 #

อิทํ วุจฺจติ นามรูปปจฺจยา สฬายตนํ นามรูปเหตุกํ ฯ✎ ร่าง

idaṁ vuccati “nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṁ nāmarūpahetukaṁ”.

vb6:119.1 #

ตตฺถ กตโม สฬายตนปจฺจยา ผสฺโส สฬายตนเหตุโก✎ ร่าง

Tattha katamo chaṭṭhāyatanapaccayā phasso chaṭṭhāyatanahetuko?

vb6:119.2 #

โย ผสฺโส ผุสนา สมฺผุสนา สมฺผุสิตตฺตํ✎ ร่าง

Yo phasso phusanā samphusanā samphusitattaṁ—

vb6:119.3 #

อยํ วุจฺจติ สฬายตนปจฺจยา ผสฺโส สฬายตนเหตุโก ฯ✎ ร่าง

ayaṁ vuccati “chaṭṭhāyatanapaccayā phasso chaṭṭhāyatanahetuko”.

vb6:120.1 #

—

Tattha katamā phassapaccayā vedanā phassahetukā?

vb6:120.2 #

—

Yaṁ cetasikaṁ sātaṁ cetasikaṁ sukhaṁ cetosamphassajaṁ sātaṁ sukhaṁ vedayitaṁ cetosamphassajā sātā sukhā vedanā—

vb6:120.3 #

—

ayaṁ vuccati “phassapaccayā vedanā phassahetukā”.

vb6:121.1 #

—

Tattha katamā vedanāpaccayā taṇhā vedanāhetukā?

vb6:121.2 #

เป✎ ร่าง

Yo rāgo sārāgo …pe… cittassa sārāgo—

vb6:121.3 #

ฯ✎ ร่าง

ayaṁ vuccati “vedanāpaccayā taṇhā vedanāhetukā”.

vb6:122.1 #

—

Tattha katamaṁ taṇhāpaccayā upādānaṁ taṇhāhetukaṁ?

vb6:122.2 #

—

Yā diṭṭhi diṭṭhigataṁ …pe… titthāyatanaṁ vipariyāsaggāho—

vb6:122.3 #

—

idaṁ vuccati “taṇhāpaccayā upādānaṁ taṇhāhetukaṁ” …pe…

vb6:122.4 #

เตน วุจฺจติ เอวเมตสฺส เกวลสฺส ทุกฺขกฺขนฺธสฺส สมุทโย โหตีติ ฯ✎ ร่าง

tena vuccati “evametassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hotī”ti.

vb6:123.1 #

เหตุจตุกฺกํ ฯ✎ ร่าง

Hetucatukkaṁ.

vb6:124.0 #

—

2.7. Sampayuttacatukka

‹ กลับสารบัญ เล่ม ๓๕ — อภิธรรมปิฎก ธัมมสังคณี

ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน