‹ กลับ
โพชฌงค์ ๗ นัยที่ ๑
เล่ม ๓๕ — อภิธรรมปิฎก ธัมมสังคณี · ข้อ 543 · อภิ.วิ. ๓๕/๗๑๘๑ ↗
👁 การแสดงผล
แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน
เนื้อความทั้งข้อ
[๕๔๓] ในโพชฌงค์ ๗ นั้น สติสัมโพชฌงค์ เป็นไฉน ภิกษุในศาสนานี้ เป็นผู้มีสติ ประกอบด้วยสติและปัญญาอันยิ่ง ระลึกได้ ระลึกได้ย่อยๆ ซึ่งกิจที่ทำไว้นานๆ หรือวาจาที่กล่าวไว้นานๆ นี้เรียกว่า สติสัมโพชฌงค์ ภิกษุนั้น มีสติอย่างนั้นอยู่ วิจัย เลือกสรร พิจารณา ซึ่งธรรมนั้น ด้วยปัญญา นี้เรียกว่า ธัมมวิจยสัมโพชฌงค์ ความเพียร ความไม่ย่อหย่อน อันภิกษุนั้นผู้วิจัย เลือกสรร พิจารณา ซึ่งธรรมนั้น ด้วยปัญญา ปรารภแล้ว นี้เรียกว่า วิริยสัมโพชฌงค์ ปีติ อันปราศจากอามิส เกิดขึ้นแก่พระภิกษุผู้มีความเพียรอันปรารภแล้ว นี้เรียกว่า ปีติสัมโพชฌงค์ กายก็ดี จิตก็ดี ของภิกษุผู้มีใจปีติ ย่อมสงบระงับ นี้เรียกว่า ปัสสัทธิสัมโพชฌงค์ จิตของภิกษุผู้มีกายสงบระงับแล้ว มีความสุขสบาย ย่อมตั้งมั่น นี้เรียก ว่า สมาธิสัมโพชฌงค์ ภิกษุนั้น เป็นผู้เพ่งเล็งอยู่ด้วยดี ซึ่งจิตที่ตั้งมั่นอย่างนั้น นี้เรียกว่า อุเบกขาสัมโพชฌงค์
เทียบรายประโยค (15 ประโยค)
vb10:2.1 #
ตตฺถ กตโม สติสมฺโพชฺฌงฺโค✎ ร่าง
Tattha katamo satisambojjhaṅgo?
vb10:2.2 #
อิธ ภิกฺขุ สติมา โหติ ปรเมน สติเนปกฺเกน สมนฺนาคโต จิรกตมฺปิ จิรภาสิตมฺปิ สริตา อนุสฺสริตา✎ ร่าง
Idha bhikkhu satimā hoti paramena satinepakkena samannāgato, cirakatampi cirabhāsitampi saritā hoti anussaritā—
vb10:2.3 #
อยํ วุจฺจติ สติสมฺโพชฺฌงฺโค ฯ✎ ร่าง
ayaṁ vuccati “satisambojjhaṅgo”.
vb10:3.1 #
โส ตถาสโต วิหรนฺโต ตํ ธมฺมํ ปญฺญาย วิจินติ ปวิจินติ ปริวีมํสํ อาปชฺชติ✎ ร่าง
So tathā sato viharanto taṁ dhammaṁ paññāya pavicinati pavicarati parivīmaṁsamāpajjati—
vb10:3.2 #
อยํ วุจฺจติ ธมฺมวิจยสมฺโพชฺฌงฺโค ฯ✎ ร่าง
ayaṁ vuccati “dhammavicayasambojjhaṅgo”.
vb10:4.1 #
ตสฺส ตํ ธมฺมํ ปญฺญาย วิจินโต ปวิจินโต ปริวีมํสํ อาปชฺชโต อารทฺธํ โหติ วิริยํ อสลฺลีนํ✎ ร่าง
Tassa taṁ dhammaṁ paññāya pavicinato pavicarato parivīmaṁsamāpajjato āraddhaṁ hoti vīriyaṁ asallīnaṁ—
vb10:4.2 #
อยํ วุจฺจติ วิริยสมฺโพชฺฌงฺโค ฯ✎ ร่าง
ayaṁ vuccati “vīriyasambojjhaṅgo”.
vb10:5.1 #
อารทฺธวิริยสฺส อุปฺปชฺชติ ปีติ นิรามิสา✎ ร่าง
Āraddhavīriyassa uppajjati pīti nirāmisā—
vb10:5.2 #
อยํ วุจฺจติ ปีติสมฺโพชฺฌงฺโค ฯ✎ ร่าง
ayaṁ vuccati “pītisambojjhaṅgo”.
vb10:6.1 #
ปีติมนสฺส กาโยปิ ปสฺสมฺภติ จิตฺตํปิ ปสฺสมฺภติ✎ ร่าง
Pītimanassa kāyopi passambhati, cittampi passambhati—
vb10:6.2 #
อยํ วุจฺจติ ปสฺสทฺธิสมฺโพชฺฌงฺโค ฯ✎ ร่าง
ayaṁ vuccati “passaddhisambojjhaṅgo”.
vb10:7.1 #
ปสฺสทฺธกายสฺส สุขิโน จิตฺตํ สมาธิยติ✎ ร่าง
Passaddhakāyassa sukhino cittaṁ samādhiyati—
อ้างอิงสยามรัฐ 35.307 · ฉัฏฐสังคายนา 114.257
vb10:7.2 #
อยํ วุจฺจติ สมาธิสมฺโพชฺฌงฺโค ฯ✎ ร่าง
ayaṁ vuccati “samādhisambojjhaṅgo”.
vb10:8.1 #
โส ตถาสมาหิตํ จิตฺตํ สาธุกํ อชฺฌุเปกฺขิตา โหติ✎ ร่าง
So tathā samāhitaṁ cittaṁ sādhukaṁ ajjhupekkhitā hoti—
vb10:8.2 #
อยํ วุจฺจติ อุเปกฺขาสมฺโพชฺฌงฺโค ฯ✎ ร่าง
ayaṁ vuccati “upekkhāsambojjhaṅgo”.
‹ กลับสารบัญ เล่ม ๓๕ — อภิธรรมปิฎก ธัมมสังคณี
ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน