เล่ม ๓๘ — อภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ ๑ ข้อ 455

เนื้อความทั้งข้อ

[๔๕๕] จักขายตนะย่อมเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด โสตายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ นั้น ในภูมินั้นหรือ? จักขายตนะย่อมเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ที่กำลังเข้าถึง ปัญจโวการภูมิ แต่โสตายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ จักขายตนะย่อมเกิด ขึ้นและโสตายตนะก็จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีจักขุที่กำลังเกิดอยู่ นอกนี้. หรือว่า โสตายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด จักขายตนะย่อมเกิดขึ้นแก่สัตว์ นั้น ในภูมินั้น. โสตายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งกำลังจุติจากปัญจโวการภูมิ ซึ่งไม่มี จักขุ ที่กำลังเข้าถึงกามาวาจรภูมิ แต่จักขายตนะย่อมเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ โสตายตนะจักเกิดขึ้น และจักขายตนะก็ย่อมเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีจักขุที่กำลัง เกิดขึ้นอยู่.

ya3.2.1:481.1 #

ยสฺส ยตฺถ จกฺขายตนํ อุปฺปชฺชติ ตสฺส ตตฺถ โสตายตนํ อุปฺปชฺชิสฺสตีติ✎ ร่าง

Yassa yattha cakkhāyatanaṁ uppajjati tassa tattha sotāyatanaṁ uppajjissatīti?

ya3.2.1:482.1 #

ปจฺฉิมภวิกานํ ปญฺจโวการํ อุปปชฺชนฺตานํ เตสํ ตตฺถ จกฺขายตนํ อุปฺปชฺชติ โน จ เตสํ ตตฺถ โสตายตนํ อุปฺปชฺชิสฺสติ อิตเรสํ สจกฺขุกานํ อุปปชฺชนฺตานํ เตสํ ตตฺถ จกฺขายตนญฺจ อุปฺปชฺชติ โสตายตนญฺจ อุปฺปชฺชิสฺสติ ฯ✎ ร่าง

Pacchimabhavikānaṁ pañcavokāraṁ upapajjantānaṁ tesaṁ tattha cakkhāyatanaṁ uppajjati, no ca tesaṁ tattha sotāyatanaṁ uppajjissati. Itaresaṁ sacakkhukānaṁ upapajjantānaṁ tesaṁ tattha cakkhāyatanañca uppajjati sotāyatanañca uppajjissati.

ya3.2.1:483.1 #

ยสฺส วา ปน ยตฺถ โสตายตนํ อุปฺปชฺชิสฺสติ ตสฺส ตตฺถ จกฺขายตนํ อุปฺปชฺชตีติ✎ ร่าง

Yassa vā pana yattha sotāyatanaṁ uppajjissati tassa tattha cakkhāyatanaṁ uppajjatīti?

ya3.2.1:484.1 #

ปญฺจโวการา จวนฺตานํ อจกฺขุกานํ กามาวจรํ อุปปชฺชนฺตานํ เตสํ ตตฺถ โสตายตนํ อุปฺปชฺชิสฺสติ โน จ เตสํ ตตฺถ จกฺขายตนํ อุปฺปชฺชติ สจกฺขุกานํ อุปปชฺชนฺตานํ เตสํ ตตฺถ โสตายตนญฺจ อุปฺปชฺชิสฺสติ จกฺขายตนญฺจ อุปฺปชฺชติ ฯ✎ ร่าง

Pañcavokārā cavantānaṁ acakkhukānaṁ kāmāvacaraṁ upapajjantānaṁ tesaṁ tattha sotāyatanaṁ uppajjissati, no ca tesaṁ tattha cakkhāyatanaṁ uppajjati. Sacakkhukānaṁ upapajjantānaṁ tesaṁ tattha sotāyatanañca uppajjissati cakkhāyatanañca uppajjati.

อ้างอิงสยามรัฐ 38.146 · ฉัฏฐสังคายนา 117.169