เล่ม ๓๘ — อภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ ๑ ข้อ 498

เนื้อความทั้งข้อ

[๔๙๘] จักขายตนะเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์ใดในภูมิใด รูปายตนะจักเกิดขึ้น แก่สัตว์นั้นในภูมินั้นหรือ? จักขายตนะเคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นปัจฉิมภวิกสัตว์ในปัญจ- *โวการภูมิ แต่รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ จักขายตนะเคยเกิดขึ้นแล้ว และรูปายตนะก็จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีขันธ์ ๕ นอกนี้. หรือว่า รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใดในภูมิใด จักขายตนะเคยเกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ในภูมินั้น. รูปายตนะจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งเป็นอสัญญสัตว์ แต่จักขายตนะ เคยเกิดขึ้นแล้วแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้นก็หาไม่ รูปายตนะจักเกิดขึ้นและจักขายตนะก็เคยเกิดขึ้น แล้วแก่สัตว์เหล่านั้นในภูมินั้น ซึ่งมีขันธ์ ๕.

ya3.2.1:637.1 #

ยสฺส ยตฺถ จกฺขายตนํ อุปฺปชฺชิตฺถ ตสฺส ตตฺถ รูปายตนํ อุปฺปชฺชิสฺสตีติ✎ ร่าง

Yassa yattha cakkhāyatanaṁ uppajjittha tassa tattha rūpāyatanaṁ uppajjissatīti?

ya3.2.1:638.1 #

ปญฺจโวกาเร ปจฺฉิมภวิกานํ เตสํ ตตฺถ จกฺขายตนํ อุปฺปชฺชิตฺถ โน จ เตสํ ตตฺถ รูปายตนํ อุปฺปชฺชิสฺสติ อิตเรสํ ปญฺจโวการานํ เตสํ ตตฺถ จกฺขายตนญฺจ อุปฺปชฺชิตฺถ รูปายตนญฺจ อุปฺปชฺชิสฺสติ ฯ✎ ร่าง

Pañcavokāre pacchimabhavikānaṁ tesaṁ tattha cakkhāyatanaṁ uppajjittha, no ca tesaṁ tattha rūpāyatanaṁ uppajjissati. Itaresaṁ pañcavokārānaṁ tesaṁ tattha cakkhāyatanañca uppajjittha rūpāyatanañca uppajjissati.

ya3.2.1:639.1 #

ยสฺส วา ปน ยตฺถ รูปายตนํ อุปฺปชฺชิสฺสติ ตสฺส ตตฺถ จกฺขายตนํ อุปฺปชฺชิตฺถาติ✎ ร่าง

Yassa vā pana yattha rūpāyatanaṁ uppajjissati tassa tattha cakkhāyatanaṁ uppajjitthāti?

ya3.2.1:640.1 #

อสญฺญสตฺตานํ เตสํ ตตฺถ รูปายตนํ อุปฺปชฺชิสฺสติ โน จ เตสํ ตตฺถ จกฺขายตนํ อุปฺปชฺชิตฺถ ปญฺจโวการานํ เตสํ ตตฺถ รูปายตนญฺจ อุปฺปชฺชิสฺสติ จกฺขายตนญฺจ อุปฺปชฺชิตฺถ ฯ✎ ร่าง

Asaññasattānaṁ tesaṁ tattha rūpāyatanaṁ uppajjissati, no ca tesaṁ tattha cakkhāyatanaṁ uppajjittha. Pañcavokārānaṁ tesaṁ tattha rūpāyatanañca uppajjissati cakkhāyatanañca uppajjittha.

อ้างอิงสยามรัฐ 38.165