เล่ม ๓๙ — อภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ ๒ ข้อ 162

เนื้อความทั้งข้อ

[๑๖๒] กุศลธรรมเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด อกุศลธรรมจักเกิดขึ้น แก่สัตว์นั้นหรือ กุศลธรรมย่อมเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในอุปปาทขณะแห่งอรหัตมรรค สัตว์จักได้เฉพาะซึ่งอรหัตมรรค ในลำดับแห่งจิตใด ในอุปปาทขณะแห่งจิตนั้น แต่อกุศลธรรมจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ กุศลธรรมย่อมเกิดขึ้น และ อกุศลธรรมก็จักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นนอกนี้ ในอุปปาทขณะแห่งกุศล หรือว่า อกุศลธรรมจักเกิดขึ้นแก่สัตว์ใด กุศลธรรมย่อมเกิด ขึ้นแก่สัตว์นั้น อกุศลธรรมจักเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือ สัตว์ทั้งหมด ในภังคขณะ แห่งจิต ในอุปปาทขณะแห่งกุศลวิปปยุตตจิต ผู้เข้านิโรธ และอสัญญสัตว์ แต่กุศลธรรมจะเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ อกุศลธรรมจักเกิดขึ้น และกุศล- *ธรรมก็จะเกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ในอุปปาทขณะแห่งกุศล

ya9.2.1:188.1 #

ยสฺส กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ ตสฺส อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชิสฺสนฺตีติ✎ ร่าง

Yassa kusalā dhammā uppajjanti tassa akusalā dhammā uppajjissantīti?

อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 119.33

ya9.2.1:189.1 #

อคฺคมคฺคสฺส อุปฺปาทกฺขเณ ยสฺส จิตฺตสฺส อนนฺตรา อคฺคมคฺคํ ปฏิลภิสฺสนฺติ ตสฺส จิตฺตสฺส อุปฺปาทกฺขเณ เตสํ กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ โน จ เตสํ อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชิสฺสนฺติ อิตเรสํ กุสลานํ อุปฺปาทกฺขเณ เตสํ กุสลา จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อกุสลา จ ธมฺมา อุปฺปชฺชิสฺสนฺติ ฯ✎ ร่าง

Aggamaggassa uppādakkhaṇe yassa cittassa anantarā aggamaggaṁ paṭilabhissanti tassa cittassa uppādakkhaṇe tesaṁ kusalā dhammā uppajjanti, no ca tesaṁ akusalā dhammā uppajjissanti. Itaresaṁ kusalānaṁ uppādakkhaṇe tesaṁ kusalā ca dhammā uppajjanti akusalā ca dhammā uppajjissanti.

ya9.2.1:190.1 #

ยสฺส วา ปน อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชิสฺสนฺติ ตสฺส กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺตีติ✎ ร่าง

Yassa vā pana akusalā dhammā uppajjissanti tassa kusalā dhammā uppajjantīti?

อ้างอิงพุทธชยันตี 49.1.708

ya9.2.1:191.1 #

สพฺเพสํ จิตฺตสฺส ภงฺคกฺขเณ กุสลวิปฺปยุตฺตจิตฺตสฺส อุปฺปาทกฺขเณ นิโรธสมาปนฺนานํ อสญฺญสตฺตานํ เตสํ อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชิสฺสนฺติ โน จ เตสํ กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ กุสลานํ อุปฺปาทกฺขเณ เตสํ อกุสลา จ ธมฺมา อุปฺปชฺชิสฺสนฺติ กุสลา จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ ฯ✎ ร่าง

Sabbesaṁ cittassa bhaṅgakkhaṇe kusalavippayuttacittassa uppādakkhaṇe nirodhasamāpannānaṁ asaññasattānaṁ tesaṁ akusalā dhammā uppajjissanti, no ca tesaṁ kusalā dhammā uppajjanti. Kusalānaṁ uppādakkhaṇe tesaṁ akusalā ca dhammā uppajjissanti kusalā ca dhammā uppajjanti.