เล่ม ๓๙ — อภิธรรมปิฎก กถาวัตถุ ๒ ข้อ 649

เนื้อความทั้งข้อ

[๖๔๙] ปัญญินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด มนินทรีย์ ย่อม ไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้นหรือ ปัญญินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น ซึ่งปราศจากปัญญา มีจิตที่ กำลังเกิดขึ้นอยู่ ในอุปปาทขณะแห่งจิตที่ปราศจากปัญญา ในปวัตติกาล แต่ มนินทรีย์จะไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้นก็หาไม่ ปัญญินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้น และ มนินทรีย์ก็ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์เหล่านั้น คือสัตว์ทั้งหมด ในภังคขณะแห่งจิต ผู้เข้านิโรธ ผู้เป็นอสัญญสัตว์ หรือว่า มนินทรีย์ย่อมไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์ใด ปัญญินทรีย์ย่อม ไม่เกิดขึ้นแก่สัตว์นั้น ถูกแล้ว

ya10.2.1:548.1 #

ยสฺส ปญฺญินฺทฺริยํ น อุปฺปชฺชติ ตสฺส มนินฺทฺริยํ น อุปฺปชฺชตีติ✎ ร่าง

Yassa paññindriyaṁ na uppajjati tassa manindriyaṁ na uppajjatīti?

ya10.2.1:549.1 #

ญาณวิปฺปยุตฺตานํ สจิตฺตกานํ อุปปชฺชนฺตานํ ปวตฺเต ญาณวิปฺปยุตฺตจิตฺตสฺส อุปฺปาทกฺขเณ เตสํ ปญฺญินฺทฺริยํ น อุปฺปชฺชติ โน จ เตสํ มนินฺทฺริยํ น อุปฺปชฺชติ สพฺเพสํ จิตฺตสฺส ภงฺคกฺขเณ นิโรธสมาปนฺนานํ อสญฺญสตฺตานํ เตสํ ปญฺญินฺทฺริยญฺจ น อุปฺปชฺชติ มนินฺทฺริยญฺจ น อุปฺปชฺชติ ฯ✎ ร่าง

Ñāṇavippayuttānaṁ sacittakānaṁ upapajjantānaṁ pavatte ñāṇavippayuttacittassa uppādakkhaṇe tesaṁ paññindriyaṁ na uppajjati, no ca tesaṁ manindriyaṁ na uppajjati. Sabbesaṁ cittassa bhaṅgakkhaṇe nirodhasamāpannānaṁ asaññasattānaṁ tesaṁ paññindriyañca na uppajjati manindriyañca na uppajjati.

ya10.2.1:550.1 #

ยสฺส วา ปน มนินฺทฺริยํ น อุปฺปชฺชติ ตสฺส ปญฺญินฺทฺริยํ น อุปฺปชฺชตีติ: อามนฺตา ฯ✎ ร่าง

Yassa vā pana manindriyaṁ na uppajjati tassa paññindriyaṁ na uppajjatīti? Āmantā. (Paññindriyamūlakaṁ.)

ya10.2.1:551.0 #

—

10.2.1.1.5. Paccanīkaokāsa