เล่ม ๔๑ — อภิธรรมปิฎก ยมก ๒ ข้อ 274

เนื้อความทั้งข้อ

[๒๗๔] สวิตักกสวิจารธรรม เป็นปัจจัยแก่อวิตักกวิจารมัตตธรรม โดยอุปนิสสย- *ปัจจัย มี ๓ อย่าง คือ อารัมมณูปนิสสยะ อนันตรูปนิสสยะ ปกตูปนิสสยะ ฯลฯ ที่เป็น ปกตูปนิสสยะ ได้แก่ บุคคลเข้าไปอาศัยศรัทธาที่เป็นสวิตักกสวิจารธรรม แล้ว ยังฌานที่เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรมให้เกิดขึ้น มรรค ฯลฯ สมาบัติ ฯลฯ ศีลที่เป็น สวิตักกสวิจารธรรม ฯลฯ บุคคลเข้าไปอาศัยความปรารถนาแล้ว ยังฌานที่เป็นอวิตักกวิจารมัตตธรรมให้เกิดขึ้น มรรค ฯลฯ สมาบัติ ฯลฯ ศรัทธาที่เป็นสวิตักกสวิจารธรรม ฯลฯ ความปรารถนา เป็นปัจจัยแก่ศรัทธาที่เป็น อวิตักกวิจารมัตตธรรม แก่ศีล สุตะ จาคะ ปัญญา และวิตก โดยอุปนิสสยปัจจัย

patthana1.7:428.1 #

สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อวิตกฺกวิจารมตฺตสฺส ธมฺมสฺส อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย อารมฺมณูปนิสฺสโย อนนฺตรูปนิสฺสโย ปกตูปนิสฺสโย ฯ ปกตูปนิสฺสโย: สวิตกฺกสวิจารํ สทฺธํ อุปนิสฺสาย อวิตกฺกวิจารมตฺตํ ฌานํ อุปฺปาเทติ มคฺคํ ... สมาปตฺตึ ... สวิตกฺกสวิจารํ สวิจารํ สีลํ ฯ สงฺขิตฺตํ ฯ ปตฺถนํ อุปนิสฺสาย อวิตกฺกวิจารมตฺตํ ฌานํ อุปฺปาเทติ มคฺคํ ... สมาปตฺตึ ... สวิตกฺกสวิจารา สทฺธา ... ปตฺถนา อวิตกฺกวิจารมตฺตา สทฺธาย สีลสฺส สุตสฺส จาคสฺส ปญฺญาย วิตกฺกสฺส จ อุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ✎ ร่าง

Savitakkasavicāro dhammo avitakkavicāramattassa dhammassa upanissayapaccayena paccayo—ārammaṇūpanissayo, anantarūpanissayo, pakatūpanissayo …pe…. Pakatūpanissayo—savitakkasavicāraṁ saddhaṁ upanissāya avitakkavicāramattaṁ jhānaṁ uppādeti, maggaṁ …pe… samāpattiṁ …pe… savitakkasavicāraṁ sīlaṁ …pe… patthanaṁ upanissāya avitakkavicāramattaṁ jhānaṁ uppādeti, maggaṁ …pe… samāpattiṁ …pe… savitakkasavicārā saddhā …pe… patthanā avitakkavicāramattāya saddhāya … sīlassa … sutassa … cāgassa … paññāya vitakkassa ca upanissayapaccayena paccayo.

อ้างอิงสยามรัฐ 41.99 · พุทธชยันตี 50.446