เล่ม ๔๑ — อภิธรรมปิฎก ยมก ๒ ข้อ 51

เนื้อความทั้งข้อ

[๕๑] สวิตักกสวิจารธรรม อาศัยอวิตักกวิจารมัตตธรรม เกิดขึ้น เพราะปัจจัย ที่ไม่ใช่เหตุปัจจัย คือ ขันธ์ที่เป็นสวิตักกสวิจารธรรม อาศัยวิตก ซึ่งเป็นอเหตุกะ เกิดขึ้น ในอเหตุกปฏิสนธิขณะ ขันธ์ที่เป็นสวิตักกสวิจารธรรม อาศัยวิตก เกิดขึ้น โมหะ ที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉา ที่สหรคตด้วยอุทธัจจะ อาศัยวิตก ที่สหรคตด้วยวิจิกิจฉา ที่สหรคต ด้วยอุทธัจจะ เกิดขึ้น อวิตักกอวิจารธรรม อาศัยอวิตักกวิจารมัตตธรรม เกิดขึ้น เพราะปัจจัยที่ไม่ใช่ เหตุปัจจัย คือ จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยวิตก ซึ่งเป็นอเหตุกะ เกิดขึ้น ในอเหตุกปฏิสนธิขณะ กฏัตตารูป อาศัยวิตก เกิดขึ้น

patthana1.7:109.1 #

อวิตกฺกวิจารมตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ สวิตกฺกสวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นเหตุปจฺจยา อเหตุกํ วิตกฺกํ ปฏิจฺจ สวิตกฺกสวิจารา ขนฺธา อเหตุกปฏิสนฺธิกฺขเณ วิตกฺกํ ปฏิจฺจ สวิตกฺกสวิจารา ขนฺธา วิจิกิจฺฉาสหคตํ อุทฺธจฺจสหคตํ วิตกฺกํ ปฏิจฺจ วิจิกิจฺฉาสหคโต อุทฺธจฺจสหคโต โมโห ฯ✎ ร่าง

Avitakkavicāramattaṁ dhammaṁ paṭicca savitakkasavicāro dhammo uppajjati nahetupaccayā—ahetukaṁ vitakkaṁ paṭicca savitakkasavicārā khandhā. Ahetukapaṭisandhikkhaṇe vitakkaṁ paṭicca savitakkasavicārā khandhā; vicikicchāsahagataṁ uddhaccasahagataṁ vitakkaṁ paṭicca vicikicchāsahagato uddhaccasahagato moho.

patthana1.7:110.1 #

อวิตกฺกวิจารมตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ อวิตกฺก- อวิจาโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นเหตุปจฺจยา อเหตุกํ วิตกฺกํ ปฏิจฺจ จิตฺตสมุฏฺฐานํ รูปํ อเหตุกปฏิสนฺธิกฺขเณ วิตกฺกํ ปฏิจฺจ กฏตฺตารูปํ ฯ✎ ร่าง

Avitakkavicāramattaṁ dhammaṁ paṭicca avitakkaavicāro dhammo uppajjati nahetupaccayā—ahetukaṁ vitakkaṁ paṭicca cittasamuṭṭhānaṁ rūpaṁ. Ahetukapaṭisandhikkhaṇe vitakkaṁ paṭicca kaṭattārūpaṁ.