เล่ม ๔๓ — อภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ๑ ข้อ 381

เนื้อความทั้งข้อ

[๓๘๑] อุปาทินนธรรม เป็นปัจจัยแก่อุปาทินนธรรม โดยอินทริยปัจจัย คือ อินทรีย์ทั้งหลายที่เป็นอุปาทินนธรรม เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลาย โดย อินทริยปัจจัย ในปฏิสนธิขณะ อินทรีย์ทั้งหลายที่เป็นอุปาทินนธรรม เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ และ กฏัตตารูปทั้งหลาย โดยอินทริยปัจจัย จักขุนทรีย์ เป็นปัจจัยแก่จักขุวิญญาณ กายินทรีย์ ฯลฯ รูปชีวิตินทรีย์ เป็นปัจจัยแก่ กญัตตารูปทั้งหลาย โดยอินทริยปัจจัย. อุปาทินนธรรม เป็นปัจจัยแก่อนุปาทินนธรรม ฯลฯ ในธรรมที่มีอุปาทินนธรรมเป็นมูล มี ๓ นัย รูปชีวิตินทรีย์ มีเฉพาะนัยต้นเท่านั้น นัยที่เหลือนอกนั้นไม่มี. อุปาทินนธรรม เป็นปัจจัยแก่อนุปาทินนธรรม โดยอินทริยปัจจัย คือ อินทรีย์ทั้งหลายที่เป็นอนุปาทินนธรรม เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ และจิตต- *สมุฏฐานรูปทั้งหลาย โดยอินทริยปัจจัย.

patthana2.10:1175.1 #

อุปาทินฺโน ธมฺโม อุปาทินฺนสฺส ธมฺมสฺส อินฺทฺริยปจฺจเยน ปจฺจโย: อุปาทินฺนา อินฺทฺริยา สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ อินฺทฺริยปจฺจเยน ปจฺจโย✎ ร่าง

Upādinno dhammo upādinnassa dhammassa indriyapaccayena paccayo—upādinnā indriyā sampayuttakānaṁ khandhānaṁ indriyapaccayena paccayo.

patthana2.10:1176.1 #

ปฏิสนฺธิกฺขเณ อุปาทินฺนา อินฺทฺริยา สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ กฏตฺตา จ รูปานํ อินฺทฺริยปจฺจเยน ปจฺจโย จกฺขุนฺทฺริยํ จกฺขุวิญฺญาณสฺส กายินฺทฺริยํ ... รูปชีวิตินฺทฺริยํ กฏตฺตารูปานํ อินฺทฺริยปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ✎ ร่าง

Paṭisandhikkhaṇe upādinnā indriyā sampayuttakānaṁ khandhānaṁ kaṭattā ca rūpānaṁ indriyapaccayena paccayo; cakkhundriyaṁ cakkhuviññāṇassa …pe… kāyindriyaṁ kāyaviññāṇassa …pe…. Rūpajīvitindriyaṁ kaṭattārūpānaṁ indriyapaccayena paccayo.

patthana2.10:1177.1 #

อุปาทินฺโน ธมฺโม อนุปาทินฺนสฺส ธมฺมสฺส ฯเปฯ อุปาทินฺนมูลเก ตีณิ ปฐมสฺเสว รูปชีวิตินฺทฺริยํ อิตเรสุ นตฺถิ ฯ✎ ร่าง

Upādinno dhammo anupādinnassa dhammassa …pe…. (Upādinnamūlake tīṇi, paṭhamasseva rūpajīvitindriyaṁ, itaresu natthi.)

patthana2.10:1178.1 #

อนุปาทินฺโน ธมฺโม อนุปาทินฺนสฺส ธมฺมสฺส อินฺทฺริยปจฺจเยน ปจฺจโย: อนุปาทินฺนา อินฺทฺริยา สมฺปยุตฺตกานํ ขนฺธานํ จิตฺตสมุฏฺฐานานญฺจ รูปานํ อินฺทฺริยปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ✎ ร่าง

Anupādinno dhammo anupādinnassa dhammassa indriyapaccayena paccayo—anupādinnā indriyā sampayuttakānaṁ khandhānaṁ cittasamuṭṭhānānañca rūpānaṁ indriyapaccayena paccayo.

อ้างอิงพุทธชยันตี 51.1036