เนื้อความทั้งข้อ
[๔๗๙] ธรรมที่เป็นกิเลส อาศัยธรรมที่เป็นกิเลส เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ โมหะ ทิฏฐิ ถีนะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยโลภะ
โมหะ ทิฏฐิ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยโลภะ
โมหะ มานะ ถีนะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยโลภะ
โมหะ มานะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยโลภะ
โมหะ ถีนะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยโลภะ
โมหะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยโลภะ
โมหะ ถีนะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยโทสะ
โมหะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยโทสะ
โมหะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยวิจิกิจฉา
โมหะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยอุทธัจจะ.
ธรรมที่ไม่ใช่กิเลส อาศัยธรรมที่เป็นกิเลส เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือ สัมปยุตตขันธ์
ทั้งหลาย และจิตตสมุฏฐานรูปอาศัยกิเลสธรรม
ธรรมที่เป็นกิเลส และธรรมที่ไม่ใช่กิเลส อาศัยธรรมที่เป็นกิเลส เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
คือ โมหะ ทิฏฐิ ถีนะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ และสัมปยุตตขันธ์ทั้งหลาย
และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยโลภะ.
ธรรมที่ไม่ใช่กิเลส อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กิเลส เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่ใช่กิเลส ขันธ์ ๒ ฯลฯ
ในปฏิสนธิขณะ หทัยวัตถุ อาศัยขันธ์ทั้งหลาย ขันธ์ทั้งหลาย อาศัยหทัยวัตถุ มหาภูต-
*รูป ๑ ฯลฯ
ธรรมที่เป็นกิเลส อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กิเลส เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย คือกิเลสธรรม
ทั้งหลาย อาศัยขันธ์ทั้งหลายที่ไม่ใช่กิเลส
ธรรมที่เป็นกิเลส และธรรมที่ไม่ใช่กิเลส อาศัยธรรมที่ไม่ใช่กิเลส เกิดขึ้น เพราะเหตุ-
*ปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ และกิเลสธรรมทั้งหลาย และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่ใช่
กิเลส ขันธ์ ๒ ฯลฯ.
ธรรมที่เป็นกิเลส อาศัยธรรมที่เป็นกิเลส และธรรมที่ไม่ใช่กิเลส เกิดขึ้น เพราะเหตุ-
*ปัจจัย
คือ โมหะ ทิฏฐิ ถีนะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ อาศัยโลภะและสัมปยุตตขันธ์
ทั้งหลาย.
ธรรมที่ไม่ใช่กิเลส อาศัยธรรมที่เป็นกิเลส และธรรมที่ไม่ใช่กิเลส เกิดขึ้น เพราะ
เหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ และจิตตสมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่ใช่กิเลส และกิเลสธรรม
ทั้งหลาย ขันธ์ ๓ ฯลฯ จิตตสมุฏฐานรูป อาศัยกิเลสธรรมและมหาภูตรูปทั้งหลาย.
ธรรมที่เป็นกิเลส และธรรมที่ไม่ใช่กิเลส อาศัยธรรมที่เป็นกิเลส และธรรมที่
ไม่ใช่กิเลส เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
คือ ขันธ์ ๓ โมหะ ทิฏฐิ ถีนะ อุทธัจจะ อหิริกะ อโนตตัปปะ และจิตต-
*สมุฏฐานรูป อาศัยขันธ์ ๑ ที่ไม่ใช่กิเลส และโลภะ ขันธ์ ๒ ฯลฯ.
กิเลสํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กิเลโส ธมฺโม อุปฺปชฺชติ
เหตุปจฺจยา: โลภํ ปฏิจฺจ โมโห ทิฏฺฐิ ถีนํ อุทฺธจฺจํ อหิริกํ
อโนตฺตปฺปํ โลภํ ปฏิจฺจ โมโห ทิฏฺฐิ อุทฺธจฺจํ อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ
โลภํ ปฏิจฺจ โมโห มาโน ถีนํ อุทฺธจฺจํ อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ
โลภํ ปฏิจฺจ โมโห มาโน อุทฺธจฺจํ อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ โลภํ
ปฏิจฺจ โมโห ถีนํ อุทฺธจฺจํ อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ โลภํ ปฏิจฺจ
โมโห อุทฺธจฺจํ อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ โทสํ ปฏิจฺจ โมโห ถีนํ
อุทฺธจฺจํ อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ โทสํ ปฏิจฺจ โมโห อุทฺธจฺจํ อหิริกํ
อโนตฺตปฺปํ วิจิกิจฺฉํ ปฏิจฺจ โมโห อุทฺธจฺจํ อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ
อุทฺธจฺจํ ปฏิจฺจ โมโห อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ ฯ✎ ร่าง
Kilesaṁ dhammaṁ paṭicca kileso dhammo uppajjati hetupaccayā—lobhaṁ paṭicca moho diṭṭhi thinaṁ uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ, lobhaṁ paṭicca moho diṭṭhi uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ, lobhaṁ paṭicca moho māno thinaṁ uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ, lobhaṁ paṭicca moho māno uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ, lobhaṁ paṭicca moho thinaṁ uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ, lobhaṁ paṭicca moho uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ; dosaṁ paṭicca moho thinaṁ uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ, dosaṁ paṭicca moho uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ; vicikicchaṁ paṭicca moho uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ; uddhaccaṁ paṭicca moho ahirikaṁ anottappaṁ.
อ้างอิงสยามรัฐ 43.291 · ฉัฏฐสังคายนา 123.1
กิเลสํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนกิเลโส ธมฺโม อุปฺปชฺชติ
เหตุปจฺจยา: กิเลสํ ปฏิจฺจ สมฺปยุตฺตกา ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ
รูปํ ฯ✎ ร่าง
Kilesaṁ dhammaṁ paṭicca nokileso dhammo uppajjati hetupaccayā—kilesaṁ paṭicca sampayuttakā khandhā cittasamuṭṭhānañca rūpaṁ.
กิเลสํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กิเลโส จ โนกิเลโส จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ
เหตุปจฺจยา: โลภํ ปฏิจฺจ โมโห ทิฏฺฐิ ถีนํ อุทฺธจฺจํ อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ
สมฺปยุตฺตกา จ ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ ฯ จกฺกํ ฯ✎ ร่าง
Kilesaṁ dhammaṁ paṭicca kileso ca nokileso ca dhammā uppajjanti hetupaccayā— lobhaṁ paṭicca moho diṭṭhi thinaṁ uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ sampayuttakā ca khandhā cittasamuṭṭhānañca rūpaṁ. (Cakkaṁ.)
อ้างอิงพุทธชยันตี 51.1064
โนกิเลสํ
ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนกิเลโส ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: โนกิเลสํ เอกํ
ขนฺธํ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ...
ปฏิสนฺธิกฺขเณ ขนฺเธ ปฏิจฺจ วตฺถุ วตฺถุํ ปฏิจฺจ ขนฺธา เอกํ มหาภูตํ ... ฯ✎ ร่าง
Nokilesaṁ dhammaṁ paṭicca nokileso dhammo uppajjati hetupaccayā—nokilesaṁ ekaṁ khandhaṁ paṭicca tayo khandhā cittasamuṭṭhānañca rūpaṁ …pe… dve khandhe …pe… paṭisandhikkhaṇe …pe… khandhe paṭicca vatthu, vatthuṁ paṭicca khandhā, ekaṁ mahābhūtaṁ …pe….
โนกิเลสํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กิเลโส ธมฺโม อุปฺปชฺชติ
เหตุปจฺจยา: โนกิเลเส ขนฺเธ ปฏิจฺจ กิเลสา ฯ✎ ร่าง
Nokilesaṁ dhammaṁ paṭicca kileso dhammo uppajjati hetupaccayā—nokilese khandhe paṭicca kilesā.
โนกิเลสํ ธมฺมํ
ปฏิจฺจ กิเลโส จ โนกิเลโส จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา:
โนกิเลสํ เอกํ ขนฺธํ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา กิเลสา จ จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ
รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... ฯ✎ ร่าง
Nokilesaṁ dhammaṁ paṭicca kileso ca nokileso ca dhammā uppajjanti hetupaccayā— nokilesaṁ ekaṁ khandhaṁ paṭicca tayo khandhā kilesā ca cittasamuṭṭhānañca rūpaṁ …pe… dve khandhe …pe….
กิเลสญฺจ โนกิเลสญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กิเลโส
ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: โลภญฺจ สมฺปยุตฺตเก จ ขนฺเธ
ปฏิจฺจ โมโห ทิฏฺฐิ ถีนํ อุทฺธจฺจํ อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ ฯ จกฺกํ ฯ✎ ร่าง
Kilesañca nokilesañca dhammaṁ paṭicca kileso dhammo uppajjati hetupaccayā— lobhañca sampayuttake ca khandhe paṭicca moho diṭṭhi thinaṁ uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ. (Cakkaṁ.)
กิเลสญฺจ โนกิเลสญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ โนกิเลโส ธมฺโม อุปฺปชฺชติ
เหตุปจฺจยา: โนกิเลสํ เอกํ ขนฺธญฺจ กิเลเส จ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา
จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... กิเลเส จ มหาภูเต จ ปฏิจฺจ
จิตฺตสมุฏฺฐานํ รูปํ ฯ✎ ร่าง
Kilesañca nokilesañca dhammaṁ paṭicca nokileso dhammo uppajjati hetupaccayā— nokilesaṁ ekaṁ khandhañca kilese ca paṭicca tayo khandhā cittasamuṭṭhānañca rūpaṁ …pe… dve khandhe ca …pe… kilese ca mahābhūte ca paṭicca cittasamuṭṭhānaṁ rūpaṁ.
อ้างอิงสยามรัฐ 43.292 · ฉัฏฐสังคายนา 123.3
กิเลสญฺจ โนกิเลสญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ กิเลโส จ
โนกิเลโส จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: โนกิเลสํ เอกํ
ขนฺธญฺจ โลภญฺจ ปฏิจฺจ ตโย ขนฺธา โมโห ทิฏฺฐิ ถีนํ อุทฺธจฺจํ
อหิริกํ อโนตฺตปฺปํ จิตฺตสมุฏฺฐานญฺจ รูปํ เทฺว ขนฺเธ ... ฯ จกฺกํ ฯ
สงฺขิตฺตํ ฯ✎ ร่าง
Kilesañca nokilesañca dhammaṁ paṭicca kileso ca nokileso ca dhammā uppajjanti hetupaccayā—nokilesaṁ ekaṁ khandhañca lobhañca paṭicca tayo khandhā moho diṭṭhi thinaṁ uddhaccaṁ ahirikaṁ anottappaṁ cittasamuṭṭhānañca rūpaṁ …pe… dve khandhe ca …pe…. (Cakkaṁ, saṅkhittaṁ.)