เนื้อความทั้งข้อ
[๔๘๑] สมัยต่อมา ภิกษุทั้งหลายที่จำพรรษาในทิศทั้งหลาย เดินทางมายังพระนคร
ราชคฤห์เพื่อเฝ้าเยี่ยมพระผู้มีพระภาค. ประชาชนเห็นภิกษุผู้มาจากราชอาณาเขตต่างๆ จึงนิมนต์
ฉันภัตตาหาร.
ภิกษุทั้งหลายพากันรังเกียจไม่รับนิมนต์ด้วยอ้างว่า การฉันเป็นหมู่พระผู้มีพระภาคทรง
ห้ามแล้ว แล้วกราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาค พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตว่า ดูกรภิกษุ
ทั้งหลาย ในคราวประชุมใหญ่ เราอนุญาตให้ฉันเป็นหมู่ได้.
ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็แลพวกเธอพึงยกสิกขาบทนี้ขึ้นแสดงอย่างนี้ ว่าดังนี้:-
๘๑.๒. ช. เว้นไว้แต่สมัย เป็นปาจิตตีย์ ในเพราะฉันเป็นหมู่ นี้สมัยใน
เรื่องนั้น คือ คราวอาพาธ คราวที่เป็นฤดูถวายจีวร คราวที่ทำจีวร คราวที่เดิน
ทางไกล คราวที่โดยสารเรือไป คราวประชุมใหญ่ นี้สมัยในเรื่องนั้น.
ก็สิกขาบทนี้ ย่อมเป็นอันพระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติแล้วแก่ภิกษุทั้งหลาย ด้วยประการ
ฉะนี้.
เตน โข ปน สมเยน ทิสาสุ วสฺสํ วุตฺถา ภิกฺขู
ราชคหํ อาคจฺฉนฺติ ภควนฺตํ ทสฺสนาย ฯ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena disāsu vassaṁvuṭṭhā bhikkhū rājagahaṁ āgacchanti bhagavantaṁ dassanāya.
อ้างอิงพุทธชยันตี 2.1.210
มนุสฺสา นานาเวรชฺชเก
ภิกฺขู ปสฺสิตฺวา ภตฺเตน นิมนฺเตนฺติ ฯ✎ ร่าง
Manussā nānāverajjake bhikkhū passitvā bhattena nimantenti.
ภิกฺขู กุกฺกุจฺจายนฺตา
นาธิวาเสนฺติ ปฏิกฺขิตฺตํ ภควตา คณโภชนนฺติ ฯ✎ ร่าง
Bhikkhū kukkuccāyantā nādhivāsenti—“paṭikkhittaṁ bhagavatā gaṇabhojanan”ti.
ภควโต เอตมตฺถํ
อาโรเจสุํ ฯ✎ ร่าง
Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ …pe…
อนุชานามิ ภิกฺขเว มหาสมเย คณโภชนํ ภุญฺชิตุํ✎ ร่าง
anujānāmi, bhikkhave, mahāsamaye gaṇabhojanaṁ bhuñjituṁ.
เอวญฺจ ปน ภิกฺขเว อิมํ สิกฺขาปทํ อุทฺทิเสยฺยาถ✎ ร่าง
Evañca pana, bhikkhave, imaṁ sikkhāpadaṁ uddiseyyātha—
คณโภชเน อญฺญตฺร สมยา ปาจิตฺติยํ ฯ✎ ร่าง
“Gaṇabhojane, aññatra samayā, pācittiyaṁ.
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 88.103
ตตฺถายํ
สมโย คิลานสมโย จีวรทานสมโย จีวรการสมโย อทฺธานคมนสมโย
นาวาภิรูหนสมโย มหาสมโย อยํ ตตฺถ สมโยติ ฯ✎ ร่าง
Tatthāyaṁ samayo. Gilānasamayo, cīvaradānasamayo, cīvarakārasamayo, addhānagamanasamayo, nāvābhiruhanasamayo, mahāsamayo—ayaṁ tattha samayo”ti.
เอวญฺจิทํ ภควตา ภิกฺขูนํ สิกฺขาปทํ ปญฺญตฺตํ โหติ ฯ✎ ร่าง
Evañcidaṁ bhagavatā bhikkhūnaṁ sikkhāpadaṁ paññattaṁ hoti.