‹ กลับ
พรหมยาจนกถา
เล่ม ๔ — วินัยปิฎก มหาวรรค ๑ · ข้อ 8 · วิ.ม.ว.๑. ๔/๒๐๙ ↗
👁 การแสดงผล
แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน
เนื้อความทั้งข้อ
[๘] ครั้งนั้น ท้าวสหัมบดีพรหมทราบพระปริวิตกแห่งจิตของพระผู้มีพระภาคด้วยใจ ของตนแล้วเกิดความปริวิตกว่า ชาวเราผู้เจริญ โลกจักฉิบหายหนอ โลกจักวินาศหนอ เพราะ พระตถาคตอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงน้อมพระทัยไปเพื่อความขวนขวายน้อย ไม่ทรงน้อม พระทัยไปเพื่อทรงแสดงธรรม. ลำดับนั้น ท้าวสหัมบดีพรหมได้หายไปในพรหมโลก มาปรากฏ ณ เบื้องพระพักตร์ ของพระผู้มีพระภาค ดุจบุรุษมีกำลังเหยียดแขนที่คู้หรือคู้แขนที่เหยียดฉะนั้น ครั้นแล้วห่มผ้า อุตราสงค์เฉวียงบ่า คุกชาณุมณฑลเบื้องขวาลงบนแผ่นดิน ประณมอัญชลีไปทางพระผู้มีพระภาค แล้วได้ทูลคำนี้แด่พระผู้มีพระภาคว่า พระพุทธเจ้าข้า ขอพระผู้มีพระภาคได้โปรดทรงแสดงธรรม ขอพระสุคตได้โปรดทรงแสดงธรรม เพราะสัตว์ทั้งหลายจำพวกที่มีธุลีในจักษุน้อยมีอยู่ เพราะ ไม่ได้ฟังธรรมย่อมเสื่อม ผู้รู้ทั่วถึงธรรมจักมี. ท้าวสหัมบดีพรหมได้กราบทูลดังนี้แล้ว จึงกราบทูลเป็นประพันธคาถาต่อไปว่า เมื่อก่อนธรรมไม่บริสุทธิ์อันคนมีมลทินทั้งหลาย คิดแล้วได้ปรากฏในมคธชนบท ขอพระองค์ได้ โปรดทรงเปิดประตูแห่งอมตธรรมนี้ ขอสัตว์ทั้ง หลายจงฟังธรรมที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ผู้หมด มลทินตรัสรู้แล้วตามลำดับ เปรียบเหมือนบุรุษ มีจักษุยืนอยู่บนยอดภูเขา ซึ่งล้วนแล้วด้วยศิลา พึงเห็นชุมชนได้โดยรอบฉันใด ข้าแต่พระองค์ผู้มี ปัญญาดี มีพระปัญญาจักษุรอบคอบ ขอพระองค์ ผู้ปราศจากความโศกจงเสด็จขึ้นสู่ปราสาท อัน สำเร็จด้วยธรรม แล้วทรงพิจารณาชุมชน ผู้ เกลื่อนกล่นด้วยความโศก ผู้อันชาติและชรา ครอบงำแล้ว มีอุปมัยฉันนั้นเถิด ข้าแต่ พระองค์ผู้มีความเพียร ทรงชนะสงคราม ผู้นำหมู่ หาหนี้มิได้ ขอพระองค์จงทรงอุตสาหะเที่ยวไป ในโลกเถิด ขอพระผู้มีพระภาคโปรดแสดงธรรม เพราะสัตว์รู้ทั่วถึงธรรมจักมี.
เทียบรายประโยค (91 ประโยค)
pli-tv-kd1:5.4.3 #
อถโข พฺรหฺมุโน สหมฺปติสฺส ๑- ภควโต เจตสา เจโตปริวิตกฺกมญฺญาย เอตทโหสิ นสฺสติ วต โภ โลโก วินสฺสติ วต โภ โลโก ยตฺร หิ นาม ตถาคตสฺส อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส อปฺโปสฺสุกฺกตาย จิตฺตํ นมติ โน ธมฺมเทสนายาติ ฯ🤖 AI จับคู่
“nassati vata bho loko, vinassati vata bho loko, yatra hi nāma tathāgatassa arahato sammāsambuddhassa appossukkatāya cittaṁ namati, no dhammadesanāyā”ti.
pli-tv-kd1:5.5.1 #
อถโข พฺรหฺมา สหมฺปติ เสยฺยถาปิ นาม พลวา ปุริโส สมฺมิญฺชิตํ วา พาหํ ปสาเรยฺย ปสาริตํ วา พาหํ สมฺมิญฺเชยฺย เอวเมว ๒- พฺรหฺมโลเก อนฺตรหิโต ภควโต ปุรโต ปาตุรโหสิ ฯ🤖 AI จับคู่
Atha kho brahmā sahampati—seyyathāpi nāma balavā puriso samiñjitaṁ vā bāhaṁ pasāreyya, pasāritaṁ vā bāhaṁ samiñjeyya; evameva—brahmaloke antarahito bhagavato purato pāturahosi.
pli-tv-kd1:5.6.1 #
อถโข พฺรหฺมา สหมฺปติ เอกํสํ อุตฺตราสงฺคํ กริตฺวา ทกฺขิณชาณุมณฺฑลํ ๓- ปฐวิยํ ๔- นิหนฺตฺวา เยน ภควา เตนญฺชลึ ปณาเมตฺวา🤖 AI จับคู่
Atha kho brahmā sahampati ekaṁsaṁ uttarāsaṅgaṁ karitvā dakkhiṇajāṇumaṇḍalaṁ pathaviyaṁ nihantvā yena bhagavā tenañjaliṁ paṇāmetvā bhagavantaṁ etadavoca—
pli-tv-kd1:5.6.2 #
“desetu, bhante, bhagavā dhammaṁ, desetu sugato dhammaṁ.
pli-tv-kd1:5.6.3 #
Santi sattā apparajakkhajātikā, assavanatā dhammassa parihāyanti, bhavissanti dhammassa aññātāro”ti.
pli-tv-kd1:5.7.1 #
Idamavoca brahmā sahampati, idaṁ vatvāna athāparaṁ etadavoca—
pli-tv-kd1:5.7.2 #
“Pāturahosi magadhesu pubbe,
อ้างอิงพุทธชยันตี 3.12
pli-tv-kd1:5.7.3 #
Dhammo asuddho samalehi cintito;
pli-tv-kd1:5.7.4 #
Apāpuretaṁ amatassa dvāraṁ,
pli-tv-kd1:5.7.5 #
Suṇantu dhammaṁ vimalenānubuddhaṁ.
pli-tv-kd1:5.7.6 #
Sele yathā pabbatamuddhaniṭṭhito,
pli-tv-kd1:5.7.7 #
Yathāpi passe janataṁ samantato;
pli-tv-kd1:5.7.8 #
Tathūpamaṁ dhammamayaṁ sumedha,
pli-tv-kd1:5.7.9 #
Pāsādamāruyha samantacakkhu;
pli-tv-kd1:5.7.10 #
Sokāvatiṇṇaṁ janatamapetasoko,
อ้างอิงPTS 1.6
pli-tv-kd1:5.7.11 #
Avekkhassu jātijarābhibhūtaṁ.
pli-tv-kd1:5.7.12 #
Uṭṭhehi vīra vijitasaṅgāma,
pli-tv-kd1:5.7.13 #
Satthavāha aṇaṇa vicara loke;
pli-tv-kd1:5.7.14 #
Desassu bhagavā dhammaṁ,
pli-tv-kd1:5.7.15 #
Aññātāro bhavissantī”ti.
pli-tv-kd1:5.8.1 #
Evaṁ vutte, bhagavā brahmānaṁ sahampatiṁ etadavoca—
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 89.7
pli-tv-kd1:5.8.2 #
“mayhampi kho, brahme, etadahosi—
pli-tv-kd1:5.8.3 #
‘adhigato kho myāyaṁ dhammo gambhīro duddaso duranubodho santo paṇīto atakkāvacaro nipuṇo paṇḍitavedanīyo.
pli-tv-kd1:5.8.4 #
Ālayarāmā kho panāyaṁ pajā ālayaratā ālayasammuditā.
pli-tv-kd1:5.8.5 #
Ālayarāmāya kho pana pajāya ālayaratāya ālayasammuditāya duddasaṁ idaṁ ṭhānaṁ yadidaṁ idappaccayatāpaṭiccasamuppādo;
pli-tv-kd1:5.8.6 #
idampi kho ṭhānaṁ sududdasaṁ yadidaṁ sabbasaṅkhārasamatho sabbūpadhipaṭinissaggo taṇhākkhayo virāgo nirodho nibbānaṁ.
pli-tv-kd1:5.8.7 #
Ahañceva kho pana dhammaṁ deseyyaṁ, pare ca me na ājāneyyuṁ, so mamassa kilamatho, sā mamassa vihesā’ti.
pli-tv-kd1:5.8.8 #
Apissu maṁ, brahme, imā anacchariyā gāthāyo paṭibhaṁsu pubbe assutapubbā—
pli-tv-kd1:5.8.9 #
‘Kicchena me adhigataṁ,
pli-tv-kd1:5.8.10 #
halaṁ dāni pakāsituṁ;
pli-tv-kd1:5.8.11 #
Rāgadosaparetehi,
pli-tv-kd1:5.8.12 #
nāyaṁ dhammo susambudho.
pli-tv-kd1:5.8.13 #
Paṭisotagāmiṁ nipuṇaṁ,
pli-tv-kd1:5.8.14 #
gambhīraṁ duddasaṁ aṇuṁ;
pli-tv-kd1:5.8.15 #
Rāgarattā na dakkhanti,
pli-tv-kd1:5.8.16 #
tamokhandhena āvuṭā’ti.
pli-tv-kd1:5.8.17 #
Itiha me, brahme, paṭisañcikkhato appossukkatāya cittaṁ namati no dhammadesanāyā”ti.
pli-tv-kd1:5.9.1 #
ภควนฺตํ เอตทโวจ🤖 AI จับคู่
Dutiyampi kho brahmā sahampati bhagavantaṁ etadavoca—
pli-tv-kd1:5.9.2 #
เทเสตุ ภนฺเต ภควา ธมฺมํ เทเสตุ สุคโต ธมฺมํ🤖 AI จับคู่
“desetu, bhante, bhagavā dhammaṁ, desetu sugato dhammaṁ;
pli-tv-kd1:5.9.3 #
สนฺติ ๕- สตฺตา อปฺปรชกฺขชาติกา ๖- อสฺสวนตา ธมฺมสฺส @เชิงอรรถ: ๑ สหปฺปตีติปิ ตสฺส นามํ ฯ ๒ สี. เอวเมวํ ฯ ๓ ยุ. ทกฺขิณญฺชานุมณฺฑลํ ฯ@๔ รา. ภูมิยํ ฯ สี. ปุถุวิยํ ฯ ๕ สนฺตีธาติปิ ปาโฐ ฯ ๖ สี. อปฺปรชกฺขชาติยา ฯ ปริหายนฺติ ภวิสฺสนฺติ ธมฺมสฺส อญฺญาตาโรติ ฯ🤖 AI จับคู่
santi sattā apparajakkhajātikā, assavanatā dhammassa parihāyanti, bhavissanti dhammassa aññātāro”ti.
pli-tv-kd1:5.9.4 #
อิทมโวจ พฺรหฺมา สหมฺปติ อิทํ วตฺวา อถาปรํ เอตทโวจ🤖 AI จับคู่
Idamavoca brahmā sahampati, idaṁ vatvāna athāparaṁ etadavoca—
pli-tv-kd1:5.9.5 #
ปาตุรโหสิ มคเธสุ ปุพฺเพ🤖 AI จับคู่
“Pāturahosi magadhesu pubbe,
pli-tv-kd1:5.9.6 #
ธมฺโม อสุทฺโธ สมเลหิ จินฺติโต ฯ🤖 AI จับคู่
Dhammo asuddho samalehi cintito;
pli-tv-kd1:5.9.7 #
อปาปุเรตํ อมตสฺส ทฺวารํ🤖 AI จับคู่
Apāpuretaṁ amatassa dvāraṁ,
pli-tv-kd1:5.9.8 #
สุณนฺตุ ธมฺมํ วิมเลนานุพุทฺธํ ฯ🤖 AI จับคู่
Suṇantu dhammaṁ vimalenānubuddhaṁ.
pli-tv-kd1:5.9.9 #
เสเล ยถา ปพฺพตมุทฺธนิฏฺฐิโต🤖 AI จับคู่
Sele yathā pabbatamuddhaniṭṭhito,
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 89.8
pli-tv-kd1:5.9.10 #
ยถาปิ ปสฺเส ชนตํ สมนฺตโต🤖 AI จับคู่
Yathāpi passe janataṁ samantato;
pli-tv-kd1:5.9.11 #
ตถูปมํ ธมฺมมยํ สุเมธ🤖 AI จับคู่
Tathūpamaṁ dhammamayaṁ sumedha,
pli-tv-kd1:5.9.12 #
ปาสาทมารุยฺห สมนฺตจกฺขุ🤖 AI จับคู่
Pāsādamāruyha samantacakkhu;
pli-tv-kd1:5.9.13 #
โสกาวติณฺณํ ชนตํ อเปตโสโก🤖 AI จับคู่
Sokāvatiṇṇaṁ janatamapetasoko,
pli-tv-kd1:5.9.14 #
อเวกฺขสฺสุ ๑- ชาติชราภิภูตํ ฯ🤖 AI จับคู่
Avekkhassu jātijarābhibhūtaṁ.
pli-tv-kd1:5.9.15 #
อุฏฺเฐหิ วีร วิชิตสงฺคาม🤖 AI จับคู่
Uṭṭhehi vīra vijitasaṅgāma,
pli-tv-kd1:5.9.16 #
สตฺถวาห อนณ วิจร โลเก ฯ🤖 AI จับคู่
Satthavāha aṇaṇa vicara loke;
pli-tv-kd1:5.9.17 #
เทสสฺสุ ๒- ภควา ธมฺมํ🤖 AI จับคู่
Desassu bhagavā dhammaṁ,
pli-tv-kd1:5.9.18 #
อญฺญาตาโร ภวิสฺสนฺตีติ ๓- ฯ @เชิงอรรถ: ๑ อเปกฺขสฺสูติปิ ปาโฐ ฯ ๒ เยภุยฺเยน เทเสตูติ ปาโฐ ทิสฺสติ ฯ ๓ ยุ. รา.@ติกฺขตฺตุํ อชฺเฌสนา กตา ฯ เตสุ หิ เอวํ ทิสฺสติ เอวํ วุตฺเต ภควา พฺรหฺมานํ@สหมฺปตึ เอตทโวจ มยฺหํ โข พฺรหฺเม เอตทโหสิ อธิคโต โข มยายํ ธมฺโม .. สา มมสฺส@วิเหสาติ อปิสฺสุ มํ พฺรหฺเม อิมา อนจฺฉริยา คาถาโย ปฏิภํสุ ปุพฺเพ เม@อสฺสุตปุพฺพา ... อาวุฏาติ อิติห เม พฺรหฺเม ปฏิสญฺจิกฺขโต อปฺโปสฺสุกฺกตาย@จิตฺตํ นมติ โน ธมฺมเทสนายาติ ฯ ทุติยมฺปิโข พฺรหฺมา สหมฺปติ ภควนฺตํ เอตทโวจ@เทเสตุ ภนฺเต [๘]- ปา🤖 AI จับคู่
Aññātāro bhavissantī”ti.
pli-tv-kd1:5.9.19 #
ทกถลิกํ อุปนิกฺขิปิ ฯ นิสีทิ ภควา ปญฺญตฺเต อาสเน ฯ นิสชฺช โข ภควา🤖 AI จับคู่
Dutiyampi kho bhagavā brahmānaṁ sahampatiṁ etadavoca—
pli-tv-kd1:5.9.20 #
“mayhampi kho, brahme, etadahosi—
pli-tv-kd1:5.9.21 #
‘adhigato kho myāyaṁ dhammo gambhīro duddaso duranubodho santo paṇīto atakkāvacaro nipuṇo paṇḍitavedanīyo.
pli-tv-kd1:5.9.22 #
Ālayarāmā kho panāyaṁ pajā ālayaratā ālayasammuditā.
pli-tv-kd1:5.9.23 #
ปาเท🤖 AI จับคู่
Ālayarāmāya kho pana pajāya ālayaratāya ālayasammuditāya duddasaṁ idaṁ ṭhānaṁ yadidaṁ idappaccayatāpaṭiccasamuppādo;
pli-tv-kd1:5.9.24 #
ปกฺข🤖 AI จับคู่
idampi kho ṭhānaṁ sududdasaṁ yadidaṁ sabbasaṅkhārasamatho sabbūpadhipaṭinissaggo taṇhākkhayo virāgo nirodho nibbānaṁ.
pli-tv-kd1:5.9.25 #
าเลสิ ฯ🤖 AI จับคู่
Ahañceva kho pana dhammaṁ deseyyaṁ, pare ca me na ājāneyyuṁ, so mamassa kilamatho, sā mamassa vihesā’ti.
pli-tv-kd1:5.9.26 #
อปิสฺสุ ภคว🤖 AI จับคู่
Apissu maṁ, brahme, imā anacchariyā gāthāyo paṭibhaṁsu pubbe assutapubbā—
pli-tv-kd1:5.9.27 #
นฺตํ นาเมน จ อาวุโสวาเทน จ สมุทาจรนฺติ ฯ เอวํ วุตฺเต ภควา ปญฺจวคฺคิเย ภิกฺขู เอตทโวจ มา ภิกฺขเว ตถาคตํ นาเมน จ อาวุโสวาเทน @เชิงอรรถ: ๑ สี. หุเวยฺย อาวุโสติ ฯ ม. ยุ. หุเปยฺย อาวุโสติ ฯ รา. หุเปยฺยาวุโสติ ฯ@๒ ม. กติกํ ฯ ๓ ม. โส ฯ ๔ ม. อยํ สทฺโท น ทิสฺสติ ฯ ๕ โป. น@สกฺโกนฺติ สณฺฐาตุํ ฯ ม. นาสกฺขึสุ ฯ ๖ ม. สญฺญาตุํ ฯ ๗-๘ ม. เอโก ฯ จ สมุ🤖 AI จับคู่
‘Kicchena me adhigataṁ,
pli-tv-kd1:5.9.28 #
ทาจริตฺถ ๑- อ🤖 AI จับคู่
halaṁ dāni pakāsituṁ;
pli-tv-kd1:5.9.29 #
รหํ ภิกฺขเว ตถาคโต ส🤖 AI จับคู่
Rāgadosaparetehi,
pli-tv-kd1:5.9.30 #
มฺมาสมฺพุ🤖 AI จับคู่
nāyaṁ dhammo susambudho.
pli-tv-kd1:5.9.31 #
Paṭisotagāmiṁ nipuṇaṁ,
pli-tv-kd1:5.9.32 #
ทฺ🤖 AI จับคู่
gambhīraṁ duddasaṁ aṇuṁ;
pli-tv-kd1:5.9.33 #
Rāgarattā na dakkhanti,
pli-tv-kd1:5.9.34 #
โธ โอท🤖 AI จับคู่
tamokhandhena āvuṭā’ti.
pli-tv-kd1:5.9.35 #
หถ ภิกฺขเว โสตํ อมตมธิคตํ อหมนุสาสามิ อหํ ธมฺมํ เทเสมิ ยถานุสิฏฺฐํ ๒- ปฏิปชฺชมานา นจิรสฺเสว ยสฺสตฺถาย กุลปุตฺตา สมฺมเทว อคารสฺมา อนคาร🤖 AI จับคู่
Itiha me, brahme, paṭisañcikkhato appossukkatāya cittaṁ namati, no dhammadesanāyā”ti.
pli-tv-kd1:5.9.36 #
ิยํ ปพฺพชนฺติ ตทนุตฺตรํ พฺรหฺมจริยปริโยสานํ ทิฏฺเฐ ว ธมฺเม สยํ อภิญฺญา สจฺฉิกตฺวา อุปสมฺปชฺช วิหริสฺสถาติ ฯ เอวํ วุตฺเต ปญฺจวคฺคิยา ภิกฺขู ภควนฺตํ เอตทโวจ🤖 AI จับคู่
Tatiyampi kho brahmā sahampati bhagavantaṁ etadavoca—
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 89.9
pli-tv-kd1:5.9.37 #
ุํ🤖 AI จับคู่
“desetu, bhante, bhagavā dhammaṁ, desetu sugato dhammaṁ.
pli-tv-kd1:5.9.38 #
ตาย🤖 AI จับคู่
Santi sattā apparajakkhajātikā, assavanatā dhammassa parihāyanti, bhavissanti dhammassa aññātāro”ti.
pli-tv-kd1:5.9.39 #
ปิ โข ตฺว🤖 AI จับคู่
Idamavoca brahmā sahampati, idaṁ vatvāna athāparaṁ etadavoca—
pli-tv-kd1:5.9.40 #
“Pāturahosi magadhesu pubbe,
pli-tv-kd1:5.9.41 #
Dhammo asuddho samalehi cintito;
pli-tv-kd1:5.9.42 #
ํ อา🤖 AI จับคู่
Apāpuretaṁ amatassa dvāraṁ,
pli-tv-kd1:5.9.43 #
🤖 AI จับคู่
Suṇantu dhammaṁ vimalenānubuddhaṁ.
pli-tv-kd1:5.9.44 #
Sele yathā pabbatamuddhaniṭṭhito,
pli-tv-kd1:5.9.45 #
Yathāpi passe janataṁ samantato;
pli-tv-kd1:5.9.46 #
Tathūpamaṁ dhammamayaṁ sumedha,
pli-tv-kd1:5.9.47 #
🤖 AI จับคู่
Pāsādamāruyha samantacakkhu;
pli-tv-kd1:5.9.48 #
โส โคตม จริยาย ๓- ตาย ปฏิปทาย ตาย ทุ🤖 AI จับคู่
Sokāvatiṇṇaṁ janatamapetasoko,
pli-tv-kd1:5.9.49 #
กฺกรการิกาย เนวชฺฌคา อุตฺตริมนุสฺส🤖 AI จับคู่
Avekkhassu jātijarābhibhūtaṁ.
pli-tv-kd1:5.9.50 #
Uṭṭhehi vīra vijitasaṅgāma,
pli-tv-kd1:5.9.51 #
Satthavāha aṇaṇa vicara loke;
pli-tv-kd1:5.9.52 #
ธมฺมํ🤖 AI จับคู่
Desassu bhagavā dhammaṁ,
pli-tv-kd1:5.9.53 #
อลมริยญาณทสฺสน🤖 AI จับคู่
Aññātāro bhavissantī”ti.
pli-tv-kd1:5.10.1 #
วิเสสํ กึ ปน ตฺวํ🤖 AI จับคู่
Atha kho bhagavā brahmuno ca ajjhesanaṁ viditvā sattesu ca kāruññataṁ paṭicca buddhacakkhunā lokaṁ volokesi.
อ้างอิงสยามรัฐ 4.12 · ฉัฏฐสังคายนา 89.10
‹ กลับสารบัญ เล่ม ๔ — วินัยปิฎก มหาวรรค ๑
ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน