‹ กลับ
พระพุทธบัญญัติห้ามจับโค
เล่ม ๕ — วินัยปิฎก มหาวรรค ๒ · ข้อ 14 · วิ.ม.ว.๒. ๕/๔๒๘ ↗
👁 การแสดงผล
แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน
เนื้อความทั้งข้อ
[๑๔] ก็โดยสมัยนั้นแล พระฉัพพัคคีย์ขี่ยานซึ่งเทียมด้วยโคตัวเมีย มีบุรุษเป็นสารถี เทียมด้วยโคตัวผู้ มีสตรีเป็นสารถีบ้าง. ประชาชนจึงเพ่งโทษ ติเตียน โพนทะนาว่า เหมือน ชายหนุ่มหญิงสาวไปเล่นน้ำในแม่น้ำคงคาและแม่น้ำมหี ฉะนั้น ภิกษุทั้งหลาย กราบทูลเรื่องนั้น แด่พระผู้มีพระภาค พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติห้ามภิกษุทั้งหลายว่า ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุ ไม่พึงไปด้วยยาน รูปใดไปต้องอาบัติทุกกฏ. สมัยต่อมา ภิกษุรูปหนึ่งไปพระนครสาวัตถีในโกศลชนบทเพื่อเฝ้าพระผู้มีพระภาค แต่ อาพาธเสียกลางทาง และได้หลีกจากทางนั่งอยู่ ณ โคนไม้แห่งหนึ่ง ประชาชนพบภิกษุนั้นจึง เรียนถามว่า พระคุณเจ้าจะไปไหน ขอรับ? ภิกษุนั้นตอบว่า อาตมาจะไปพระนครสาวัตถี เพื่อเฝ้าพระผู้มีพระภาค จ้ะ ป. นิมนต์มา ไปด้วยกันเถิด ขอรับ ภิ. อาตมาไม่อาจ เพราะกำลังอาพาธ จ้ะ ป. นิมนต์มาขึ้นยานเถิด ขอรับ ภิ. ไม่ได้จ้ะ เพราะพระผู้มีพระภาคทรงห้ามยาน ภิกษุนั้นรังเกียจอยู่ดังนั้นจึงไม่ยอมขึ้นยาน ครั้นไปถึงพระนครสาวัตถีแล้ว จึงแจ้ง เรื่องนั้นแก่ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุทั้งหลายกราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาค. ลำดับนั้น พระผู้มีพระภาคทรงทำธรรมีกถา ในเพราะเหตุเป็นเค้ามูลนั้น ในเพราะเหตุ แรกเกิดนั้น แล้วรับสั่งกะภิกษุทั้งหลายว่า ดูกรภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตยานแก่ภิกษุผู้อาพาธ. ครั้งนั้น ภิกษุทั้งหลายได้คิดกันว่า ยานที่ทรงอนุญาตนั้นเทียมด้วยโคตัวเมีย หรือเทียม ด้วยโคตัวผู้ แล้วกราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาค พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแก่ภิกษุทั้งหลาย ว่า ดูกรภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตยานที่เทียมด้วยโคตัวผู้ และยานที่ใช้มือลาก. สมัยต่อมา ภิกษุรูปหนึ่งไม่ผาสุกอย่างแรง เพราะความกระเทือนแห่งยาน ภิกษุทั้งหลาย กราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาค พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแก่ภิกษุทั้งหลายว่า ดูกรภิกษุ ทั้งหลาย เราอนุญาตคานหามมีตั่งนั่ง และเปลผ้าที่เขาผูกติดกับไม้คาน.
เทียบรายประโยค (26 ประโยค)
pli-tv-kd5:9.4.1 #
เตน โข ปน สมเยน ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู ยาเนน ยายนฺติ อิตฺถียุตฺเตนปิ ปุริสนฺตเรน ปุริสยุตฺเตนปิ อิตฺถนฺตเรน ฯ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena chabbaggiyā bhikkhū yānena yāyanti, itthiyuttenapi purisantarena, purisayuttenapi itthantarena.
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 89.265
pli-tv-kd5:9.4.2 #
มนุสฺสา อุชฺฌายนฺติ ขียนฺติ วิปาเจนฺติ✎ ร่าง
Manussā ujjhāyanti khiyyanti vipācenti—
pli-tv-kd5:9.4.3 #
เสยฺยถาปิ คงฺคามหิยายาติ ๑- ฯ✎ ร่าง
“seyyathāpi gaṅgāmahiyāyā”ti.
pli-tv-kd5:9.4.4 #
ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสุํ ฯ✎ ร่าง
Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.
pli-tv-kd5:9.4.5 #
น ภิกฺขเว ยาเนน ยายิตพฺพํ✎ ร่าง
“Na, bhikkhave, yānena yāyitabbaṁ.
pli-tv-kd5:9.4.6 #
โย ยาเยยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสาติ ฯ✎ ร่าง
Yo yāyeyya, āpatti dukkaṭassā”ti.
pli-tv-kd5:10.1.1 #
เตน โข ปน สมเยน อญฺญตโร ภิกฺขุ โกสเลสุ ชนปเทสุ สาวตฺถึ คจฺฉนฺโต ภควนฺตํ ทสฺสนาย อนฺตรามคฺเค คิลาโน โหติ ฯ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena aññataro bhikkhu kosalesu janapade sāvatthiṁ gacchanto bhagavantaṁ dassanāya antarāmagge gilāno hoti.
อ้างอิงสยามรัฐ 5.25
pli-tv-kd5:10.1.2 #
อถโข โส ภิกฺขุ มคฺคา โอกฺกมฺม อญฺญตรสฺมึ รุกฺขมูเล นิสีทิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho so bhikkhu maggā okkamma aññatarasmiṁ rukkhamūle nisīdi.
pli-tv-kd5:10.1.3 #
มนุสฺสา ตํ ภิกฺขุํ ปสฺสิตฺวา ๒- เอตทโวจุํ✎ ร่าง
Manussā taṁ bhikkhuṁ disvā etadavocuṁ—
pli-tv-kd5:10.1.4 #
กหํ ภนฺเต อยฺโย ๓- คมิสฺสตีติ ฯ✎ ร่าง
“kahaṁ, bhante, ayyo gamissatī”ti?
pli-tv-kd5:10.1.5 #
สาวตฺถึ โข อหํ อาวุโส คมิสฺสามิ ภควนฺตํ ทสฺสนายาติ ฯ✎ ร่าง
“Sāvatthiṁ kho ahaṁ, āvuso, gamissāmi bhagavantaṁ dassanāyā”ti.
pli-tv-kd5:10.2.1 #
เอหิ ภนฺเต คมิสฺสามาติ ๔- ฯ✎ ร่าง
“Ehi, bhante, gamissāmā”ti.
pli-tv-kd5:10.2.2 #
นาหํ อาวุโส สกฺโกมิ คิลาโนมฺหีติ ฯ✎ ร่าง
“Nāhaṁ, āvuso, sakkomi, gilānomhī”ti.
pli-tv-kd5:10.2.3 #
เอหิ ภนฺเต ยานํ อภิรูหาติ ฯ✎ ร่าง
“Ehi, bhante, yānaṁ abhiruhā”ti.
pli-tv-kd5:10.2.4 #
อลํ อาวุโส ปฏิกฺขิตฺตํ ภควตา ยานนฺติ ฯ กุกฺกุจฺจายนฺโต ยานํ นาภิรูหิ ฯ✎ ร่าง
“Alaṁ, āvuso, paṭikkhittaṁ bhagavatā yānan”ti kukkuccāyanto yānaṁ nābhiruhi.
pli-tv-kd5:10.2.5 #
อถโข โส ภิกฺขุ สาวตฺถึ คนฺตฺวา @เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. กงฺคามหิยายาติ ฯ ๒ ม. ยุ. ทิสฺวา ฯ ๓ ม. ยุ. อยฺโย ภนฺเต ฯ@๔ ม. คมิสฺสามีติ ฯ ภิกฺขูนํ เอตมตฺถํ อาโรเจสิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho so bhikkhu sāvatthiṁ gantvā bhikkhūnaṁ etamatthaṁ ārocesi.
pli-tv-kd5:10.2.6 #
ภิกฺขู ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสุํ ฯ✎ ร่าง
Bhikkhū bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.
pli-tv-kd5:10.2.7 #
อถโข ภควา เอตสฺมึ นิทาเน เอตสฺมึ ปกรเณ ธมฺมึ กถํ กตฺวา ภิกฺขู อามนฺเตสิ อนุชานามิ ภิกฺขเว คิลานสฺส ยานนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Anujānāmi, bhikkhave, gilānassa yānan”ti.
pli-tv-kd5:10.3.1 #
อถโข ภิกฺขูนํ เอตทโหสิ✎ ร่าง
Atha kho bhikkhūnaṁ etadahosi—
pli-tv-kd5:10.3.2 #
อิตฺถียุตฺตํ นุ โข ปุริสยุตฺตํ นุ โขติ ฯ✎ ร่าง
“itthiyuttaṁ nu kho purisayuttaṁ nu kho”ti?
pli-tv-kd5:10.3.3 #
ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสุํ ฯ✎ ร่าง
Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.
pli-tv-kd5:10.3.4 #
อนุชานามิ ภิกฺขเว ปุริสยุตฺตํ หตฺถวฏฺฏกนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Anujānāmi, bhikkhave, purisayuttaṁ hatthavaṭṭakan”ti.
อ้างอิงPTS 1.192
pli-tv-kd5:10.3.5 #
เตน โข ปน สมเยน อญฺญตรสฺส ภิกฺขุโน ยานุคฺฆาเฏน พาฬฺหตรํ อผาสุ อโหสิ ฯ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena aññatarassa bhikkhuno yānugghātena bāḷhataraṁ aphāsu ahosi.
pli-tv-kd5:10.3.6 #
ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสุํ ฯ✎ ร่าง
Bhagavato etamatthaṁ ārocesuṁ.
pli-tv-kd5:10.3.7 #
อนุชานามิ ภิกฺขเว สิวิกํ ปาฏงฺกินฺติ ฯ✎ ร่าง
“Anujānāmi, bhikkhave, sivikaṁ pāṭaṅkin”ti.
pli-tv-kd5:10.4.0 #
8. Uccāsayanamahāsayanapaṭikkhepa
‹ กลับสารบัญ เล่ม ๕ — วินัยปิฎก มหาวรรค ๒
ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน