‹ กลับ
พระปิลินทวัจฉเถระซ่อมแปลงเงื้อมเขา
เล่ม ๕ — วินัยปิฎก มหาวรรค ๒ · ข้อ 46 · วิ.ม.ว.๒. ๕/๑๐๔๔ ↗
👁 การแสดงผล
แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน
เนื้อความทั้งข้อ
[๔๖] ก็โดยสมัยนั้นแล ท่านพระปิลินทวัจฉะได้เป็นพระกุลุปกะ ในหมู่บ้านตำบลนั้น ครั้นเช้าวันหนึ่ง ท่านครองอันตรวาสกแล้ว ถือบาตรจีวรเข้าไปบิณฑบาตยังตำบลบ้านปิลินทวัจฉะ สมัยนั้น ในตำบลบ้านนั้นมีมหรสพ พวกเด็กๆ ตกแต่งกายประดับดอกไม้เล่นมหรสพอยู่ พอดี ท่านพระปิลินทวัจฉะเที่ยวบิณฑบาตไปตามลำดับตรอกในตำบลบ้านปิลินทวัจฉะ ได้เข้าไปถึงเรือน คนทำการวัดผู้หนึ่ง ครั้นแล้วนั่งบนอาสนะที่เขาจัดถวาย ขณะนั้น ธิดาของสตรีผู้ทำการวัดนั้น เห็นเด็กๆ พวกอื่นตกแต่งกายประดับดอกไม้ แล้ว ร้องอ้อนว่า ขอจงให้ดอกไม้แก่ดิฉัน ขอจงให้เครื่องตกแต่งกายแก่ดิฉัน จึงท่านพระปิลินทวัจฉะถามสตรีผู้ทำการวัดคนนั้นว่า เด็กหญิงคนนี้ร้องอ้อนอยากได้ อะไร? นางกราบเรียนว่า ท่านเจ้าข้า เด็กหญิงคนนี้เห็นเด็กๆ พวกอื่นตกแต่งกายประดับดอก ไม้ จึงร้องอ้อนขอว่า ขอจงให้ดอกไม้แก่ดิฉัน ขอจงให้เครื่องตกแต่งกายแก่ดิฉัน ดิฉันบอกว่า เราเป็นคนจนจะได้ดอกไม้มาจากไหน จะได้เครื่องตกแต่งมาจากไหน ขณะนั้น ท่านพระปิลินทวัจฉะหยิบขดหญ้าพวงหนึ่งส่งให้แล้วกล่าวว่า เจ้าจง สวมขดหญ้าพวงนี้ลงบนศีรษะเด็กหญิงนั้น ทันใดนั้นนางได้รับขดหญ้าสวมลงที่ศีรษะเด็กหญิงนั้น ขดหญ้านั้นได้กลายเป็นระเบียบดอกไม้ทองคำงามมาก น่าดู น่าชม ระเบียบดอกไม้ทองคำเช่นนั้น แม้ในพระราชฐานก็ไม่มี คนทั้งหลายกราบทูลแด่พระเจ้าพิมพิสารจอมเสนามาคธราชว่า ขอเดชะ ระเบียบดอกไม้ ทองคำที่เรือนของคนทำการวัดชื่อโน้นงามมาก น่าดู น่าชม แม้ในพระราชฐานก็ไม่มี เขาเป็น คนเข็ญใจจะได้มาแต่ไหน เป็นต้องได้มาด้วยโจรกรรมแน่นอน จึงท้าวเธอสั่งให้จองจำตระกูลคนทำการวัดนั้นแล้ว. ครั้นเช้าวันที่ ๒ ท่านพระปิลินทวัจฉะครองอันตรวาสกแล้วถือบาตรจีวรเข้าไปบิณฑบาต ถึงตำบลบ้านปิลินทวัจฉะ เมื่อเที่ยวบิณฑบาตไปตามลำดับตรอกในตำบลบ้านปิลินทวัจฉะได้เดิน ผ่านไปทางเรือนคนทำการวัดผู้นั้น ครั้นแล้วได้ถามคนที่คุ้นเคยกันว่า ตระกูลคนทำการวัดนี้ไป ไหนเสีย? คนพวกนั้นกราบเรียนว่า เขาถูกรับสั่งให้จองจำ เพราะเรื่องระเบียบดอกไม้ทองคำ เจ้าข้า. ทันใดนั้น ท่านพระปิลินทวัจฉะได้เข้าไปสู่พระราชนิเวศน์ นั่งเหนืออาสนะที่เขาจัดถวาย ขณะนั้น พระเจ้าพิมพิสารจอมเสนามาคธราช เสด็จเข้าไปหาท่านพระปิลินทวัจฉะ ทรง อภิวาทแล้วประทับเหนือพระราชอาสน์อันควรส่วนข้างหนึ่ง ท่านพระปิลินทวัจฉะได้ทูลถามพระเจ้าพิมพิสารจอมเสนามาคธราช ผู้ประทับเรียบร้อย แล้วดังนี้ว่า ขอถวายพระพร ตระกูลคนทำการวัดถูกรับสั่งให้จองจำด้วยเรื่องอะไร? พระเจ้าพิมพิสารตรัสตอบว่า ข้าแต่พระคุณเจ้า เพราะที่เรือนของเขามีระเบียบดอกไม้ ทองคำอย่างงามมาก น่าดู น่าชม แม้ที่ในวังก็ยังไม่มี เขาเป็นคนจนจะได้มาแต่ไหน เป็นต้อง ได้มาด้วยโจรกรรมอย่างแน่นอน ขณะนั้น ท่านพระปิลินทวัจฉะได้อธิษฐานปราสาทของพระเจ้าพิมพิสารจอมเสนามาคธราช ว่า จงเป็นทอง ปราสาทนั้นได้กลายเป็นทองไปทั้งหมด แล้วได้ถวายพระพรถามว่า ขอถวาย พระพร ก็นี่ทองมากมายเท่านั้นมหาบพิตรได้มาแต่ไหน? พระเจ้าพิมพิสารตรัสว่า ข้าพเจ้าทราบแล้ว นี้เป็นอิทธานุภาพของพระคุณเจ้า ดังนี้ แล้วรับสั่งให้ปล่อยตระกูลคนทำการวัดนั้นพ้นพระราชอาญาไป.
เทียบรายประโยค (39 ประโยค)
pli-tv-kd6:15.4.7 #
เตน โข ปน สมเยน อายสฺมา ปิลินฺทวจฺโฉ ตสฺมึ คามเก กุลุปโก โหติ ฯ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena āyasmā pilindavaccho tasmiṁ gāmake kulūpako hoti.
อ้างอิงสยามรัฐ 5.55 · ฉัฏฐสังคายนา 89.285
pli-tv-kd6:15.4.8 #
อถโข อายสฺมา ปิลินฺทวจฺโฉ ปุพฺพณฺหสมยํ นิวาเสตฺวา ปตฺตจีวรมาทาย ปิลินฺทวจฺฉคามกํ ๗- ปิณฺฑาย ปาวิสิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho āyasmā pilindavaccho pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya pilindagāmaṁ piṇḍāya pāvisi.
pli-tv-kd6:15.5.1 #
เตน โข ปน สมเยน ตสฺมึ คามเก อุสฺสโว โหติ ฯ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena tasmiṁ gāmake ussavo hoti.
pli-tv-kd6:15.5.2 #
ทารกา อลงฺกตา มาลากิตา กีฬนฺติ ฯ✎ ร่าง
Dārakā alaṅkatā mālākitā kīḷanti.
pli-tv-kd6:15.5.3 #
อถโข อายสฺมา ปิลินฺทวจฺโฉ @เชิงอรรถ: ๑ โป. ทินฺโน โหติ โส อารามิโกติ ฯ ๒ โป. ปฏิสตํ ฯ สี. ม. ยุ. หิตํ ฯ@๓ สี. ยุ. วิคเณตฺวา ฯ ๔ โป. สี. ม. ยุ. เทถาติ ฯ ๕ สี. ม. ยุ. ปาทาสิ ฯ@๖ สี. ปิลินฺทิคามโกติปิ ฯ ยุ. ปิลินฺทคามโกติปิ ฯ ๗ โป. ม. ยุ. ปิลินฺทคามํ ฯ ปิลินฺทวจฺฉคามเก ๑- สปทานํ ปิณฺฑาย จรมาโน เยน อญฺญตรสฺส อารามิกสฺส นิเวสนํ เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา ปญฺญตฺเต อาสเน นิสีทิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho āyasmā pilindavaccho pilindagāmake sapadānaṁ piṇḍāya caramāno yena aññatarassa ārāmikassa nivesanaṁ tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi.
pli-tv-kd6:15.5.4 #
เตน โข ปน สมเยน ตสฺสา อารามิกินิยา ธีตา อญฺเญ ทารเก อลงฺกเต ๒- มาลากิเต ปสฺสิตฺวา โรทติ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena tassā ārāmikiniyā dhītā aññe dārake alaṅkate mālākite passitvā rodati—
pli-tv-kd6:15.5.5 #
มาลํ เม เทถ อลงฺการํ เม เทถาติ ฯ✎ ร่าง
“mālaṁ me detha, alaṅkāraṁ me dethā”ti.
pli-tv-kd6:15.5.6 #
อถโข อายสฺมา ปิลินฺทวจฺโฉ ตํ อารามิกินึ เอตทโวจ✎ ร่าง
Atha kho āyasmā pilindavaccho taṁ ārāmikiniṁ etadavoca—
pli-tv-kd6:15.5.7 #
กิสฺสายํ ทาริกา โรทตีติ ฯ✎ ร่าง
“kissāyaṁ dārikā rodatī”ti?
pli-tv-kd6:15.5.8 #
อยํ ภนฺเต ทาริกา อญฺเญ ทารเก อลงฺกเต ๓- มาลากิเต ปสฺสิตฺวา โรทติ✎ ร่าง
“Ayaṁ, bhante, dārikā aññe dārake alaṅkate mālākite passitvā rodati—
pli-tv-kd6:15.5.9 #
มาลํ เม เทถ อลงฺการํ เม เทถาติ✎ ร่าง
‘mālaṁ me detha, alaṅkāraṁ me dethā’ti.
pli-tv-kd6:15.5.10 #
กุโต อมฺหากํ ทุคฺคตานํ มาลา กุโต อลงฺกาโรติ ๔- ฯ✎ ร่าง
Kuto amhākaṁ duggatānaṁ mālā, kuto alaṅkāro”ti?
pli-tv-kd6:15.6.1 #
อถโข อายสฺมา ปิลินฺทวจฺโฉ อญฺญตรํ ติณณฺฑูปกํ คเหตฺวา ตํ อารามิกินึ เอตทโวจ✎ ร่าง
Atha kho āyasmā pilindavaccho aññataraṁ tiṇaṇḍupakaṁ gahetvā taṁ ārāmikiniṁ etadavoca—
pli-tv-kd6:15.6.2 #
หนฺทิมํ ติณณฺฑูปกํ ตสฺสา ทาริกาย สีเส ปฏิมุญฺจาหีติ ๕- ฯ✎ ร่าง
“handimaṁ tiṇaṇḍupakaṁ tassā dārikāya sīse paṭimuñcā”ti.
pli-tv-kd6:15.6.3 #
อถโข สา อารามิกินี ตํ ติณณฺฑูปกํ คเหตฺวา ตสฺสา ทาริกาย สีเส ปฏิมุญฺจิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho sā ārāmikinī taṁ tiṇaṇḍupakaṁ gahetvā tassā dārikāya sīse paṭimuñci.
pli-tv-kd6:15.6.4 #
สา อโหสิ สุวณฺณมาลา อภิรูปา ทสฺสนียา ปาสาทิกา ฯ✎ ร่าง
Sā ahosi suvaṇṇamālā abhirūpā, dassanīyā, pāsādikā;
pli-tv-kd6:15.6.5 #
นตฺถิ ตาทิสา รญฺโญปิ อนฺเตปุเร สุวณฺณมาลา ฯ✎ ร่าง
natthi tādisā raññopi antepure suvaṇṇamālā.
pli-tv-kd6:15.6.6 #
มนุสฺสา รญฺโญ มาคธสฺส เสนิยสฺส พิมฺพิสารสฺส อาโรเจสุํ✎ ร่าง
Manussā rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa ārocesuṁ—
pli-tv-kd6:15.6.7 #
อมุกสฺส เทว อารามิกสฺส ฆเร สุวณฺณมาลา อภิรูปา ทสฺสนียา ปาสาทิกา✎ ร่าง
“amukassa, deva, ārāmikassa ghare suvaṇṇamālā abhirūpā, dassanīyā, pāsādikā;
pli-tv-kd6:15.6.8 #
นตฺถิ ตาทิสา เทวสฺสาปิ อนฺเตปุเร สุวณฺณมาลา✎ ร่าง
natthi tādisā devassapi antepure suvaṇṇamālā;
pli-tv-kd6:15.6.9 #
กุโต ตสฺส ทุคฺคตสฺส✎ ร่าง
kuto tassa duggatassa?
pli-tv-kd6:15.6.10 #
นิสฺสํสยํ โจริกาย อาภตาติ ฯ✎ ร่าง
Nissaṁsayaṁ corikāya ābhatā”ti.
pli-tv-kd6:15.6.11 #
อถโข ราชา มาคโธ เสนิโย พิมฺพิสาโร ตํ อารามิกกุลํ พนฺธาเปสิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho rājā māgadho seniyo bimbisāro taṁ ārāmikakulaṁ bandhāpesi.
อ้างอิงสยามรัฐ 5.56 · พุทธชยันตี 3.540
pli-tv-kd6:15.7.1 #
ทุติยมฺปิ โข อายสฺมา ปิลินฺทวจฺโฉ ปุพฺพณฺหสมยํ นิวาเสตฺวา ปตฺตจีวรมาทาย ปิลินฺทวจฺฉคามกํ ปิณฺฑาย ปาวิสิ✎ ร่าง
Dutiyampi kho āyasmā pilindavaccho pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya pilindagāmaṁ piṇḍāya pāvisi.
pli-tv-kd6:15.7.2 #
ปิลินฺทวจฺฉคามเก สปทานํ ปิณฺฑาย จรมาโน เยน ตสฺส อารามิกสฺส นิเวสนํ เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา ปฏิวิสฺสเก ปุจฺฉิ✎ ร่าง
Pilindagāmake sapadānaṁ piṇḍāya caramāno yena tassa ārāmikassa nivesanaṁ tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā paṭivissake pucchi—
pli-tv-kd6:15.7.3 #
กหํ อิทํ ๒- อารามิกกุลํ คตนฺติ ฯ✎ ร่าง
“kahaṁ imaṁ ārāmikakulaṁ gatan”ti?
pli-tv-kd6:15.7.4 #
เอติสฺสา ภนฺเต สุวณฺณมาลาย การณา รญฺญา พนฺธาปิตนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Etissā, bhante, suvaṇṇamālāya kāraṇā raññā bandhāpitan”ti.
pli-tv-kd6:15.7.5 #
อถโข อายสฺมา ปิลินฺทวจฺโฉ เยน รญฺโญ มาคธสฺส เสนิยสฺส พิมฺพิสารสฺส นิเวสนํ เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา ปญฺญตฺเต อาสเน นิสีทิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho āyasmā pilindavaccho yena rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa nivesanaṁ tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā paññatte āsane nisīdi.
pli-tv-kd6:15.7.6 #
อถโข ราชา มาคโธ เสนิโย พิมฺพิสาโร เยนายสฺมา ปิลินฺทวจฺโฉ เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา อายสฺมนฺตํ ปิลินฺทวจฺฉํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho rājā māgadho seniyo bimbisāro yenāyasmā pilindavaccho tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmantaṁ pilindavacchaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi.
pli-tv-kd6:15.7.7 #
เอกมนฺตํ นิสินฺนํ โข ราชานํ มาคธํ เสนิยํ พิมฺพิสารํ อายสฺมา ปิลินฺทวจฺโฉ เอตทโวจ✎ ร่าง
Ekamantaṁ nisinnaṁ kho rājānaṁ māgadhaṁ seniyaṁ bimbisāraṁ āyasmā pilindavaccho etadavoca—
อ้างอิงPTS 1.209
pli-tv-kd6:15.8.1 #
กิสฺส มหาราช อารามิกกุลํ พนฺธาปิตนฺติ ฯ✎ ร่าง
“kissa, mahārāja, ārāmikakulaṁ bandhāpitan”ti?
pli-tv-kd6:15.8.2 #
ตสฺส ภนฺเต อารามิกสฺส ฆเร สุวณฺณมาลา อภิรูปา ทสฺสนียา ปาสาทิกา✎ ร่าง
“Tassa, bhante, ārāmikassa ghare suvaṇṇamālā abhirūpā, dassanīyā, pāsādikā;
pli-tv-kd6:15.8.3 #
นตฺถิ ตาทิสา อมฺหากํปิ อนฺเตปุเร สุวณฺณมาลา✎ ร่าง
natthi tādisā amhākampi antepure suvaṇṇamālā;
pli-tv-kd6:15.8.4 #
กุโต ตสฺส ทุคฺคตสฺส✎ ร่าง
kuto tassa duggatassa?
pli-tv-kd6:15.8.5 #
นิสฺสํสยํ โจริกาย อาภตาติ ฯ✎ ร่าง
Nissaṁsayaṁ corikāya ābhatā”ti.
pli-tv-kd6:15.8.6 #
อถโข อายสฺมา ปิลินฺทวจฺโฉ รญฺโญ มาคธสฺส เสนิยสฺส พิมฺพิสารสฺส ปาสาทํ สุวณฺณนฺติ อธิมุจฺจิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho āyasmā pilindavaccho rañño māgadhassa seniyassa bimbisārassa pāsādaṁ suvaṇṇanti adhimucci;
pli-tv-kd6:15.8.7 #
โส✎ ร่าง
so ahosi sabbasovaṇṇamayo.
pli-tv-kd6:15.8.8 #
“Idaṁ pana te, mahārāja, tāva bahuṁ suvaṇṇaṁ kuto”ti?
pli-tv-kd6:15.8.9 #
“Aññātaṁ, bhante, ayyasseveso iddhānubhāvo”ti taṁ ārāmikakulaṁ muñcāpesi.
‹ กลับสารบัญ เล่ม ๕ — วินัยปิฎก มหาวรรค ๒
ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน