‹ กลับ
อธิกรณ์เป็นกุศล อกุศล และอัพยากฤต
เล่ม ๖ — วินัยปิฎก จุลวรรค ๑ · ข้อ 672 · วิ.จุล.๑. ๖/๘๙๔๘ ↗
👁 การแสดงผล
แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน
เนื้อความทั้งข้อ
[๖๗๒] วิวาทาธิกรณ์ย่อมระงับด้วยสมถะเท่าไร วิวาทาธิกรณ์ ย่อมระงับด้วยสมถะ ๒ คือ สัมมุขาวินัย ๑ เยภุยยสิกา ๑ บางทีวิวาทาธิกรณ์ไม่อาศัยสมถะอย่างหนึ่ง คือ เยภุยยสิกา พึงระงับด้วยสมถะ อย่างเดียว คือสัมมุขาวินัย บางทีพึงตกลงกันได้ สมจริงดังที่ตรัสไว้ว่า ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็ภิกษุทั้งหลายในธรรมวินัยนี้ ย่อมวิวาทกันว่า ๑. นี้เป็นธรรม นี้ไม่เป็นธรรม ๒. นี้เป็นวินัย นี้ไม่เป็นวินัย ๓. นี้พระตถาคตเจ้าตรัสภาษิตไว้ นี้พระตถาคตเจ้าไม่ได้ตรัสภาษิตไว้ ๔. นี้พระตถาคตเจ้าทรงประพฤติมา นี้พระตถาคตเจ้าไม่ได้ทรง ประพฤติมา ๕. นี้พระตถาคตเจ้าทรงบัญญัติไว้ นี้พระตถาคตเจ้าไม่ได้ทรงบัญญัติไว้ ๖. นี้เป็นอาบัติ นี้ไม่เป็นอาบัติ ๗. นี้เป็นอาบัติเบา นี้เป็นอาบัติหนัก ๘. นี้เป็นอาบัติมีส่วนเหลือ นี้เป็นอาบัติไม่มีส่วนเหลือ ๙. นี้เป็นอาบัติชั่วหยาบ นี้เป็นอาบัติไม่ชั่วหยาบ ดูกรภิกษุทั้งหลาย หากภิกษุพวกนั้นสามารถระงับอธิกรณ์นั้นได้ นี้เรียก ว่า อธิกรณ์ระงับแล้ว ระงับด้วยอะไร ด้วยสัมมุขาวินัย ในสัมมุขาวินัยนั้น มี อะไรบ้าง มีความพร้อมหน้าสงฆ์ ความพร้อมหน้าธรรม ความพร้อมหน้าวินัย ความพร้อมหน้าบุคคล ก็ความพร้อมหน้าสงฆ์ ในสัมมุขาวินัยนั้นอย่างไร คือ ภิกษุผู้เข้ากรรม มีจำนวนเท่าไร ภิกษุเหล่านั้นมาประชุมกัน นำฉันทะของผู้ควรฉันทะมา ผู้อยู่ พร้อมหน้ากันไม่คัดค้าน นี้ชื่อว่า ความพร้อมหน้าสงฆ์ในสัมมุขาวินัยนั้น ก็ความพร้อมหน้าธรรม ความพร้อมหน้าวินัย ในสัมมุขาวินัยนั้นอย่างไร คือ อธิกรณ์นั้นระงับโดยธรรม โดยวินัย และโดยสัตถุศาสน์ใด นี้ชื่อว่า ความพร้อมหน้าธรรม ความพร้อมหน้าวินัย ในสัมมุขาวินัยนั้น ก็ความพร้อมหน้าบุคคลในสัมมุขาวินัยนั้นอย่างไร คือ โจทก์และจำเลย ทั้งสอง เป็นคู่ต่อสู้ในคดีอยู่พร้อมหน้ากัน นี้ชื่อว่า ความพร้อมหน้าบุคคลใน สัมมุขาวินัยนั้น ดูกรภิกษุทั้งหลาย หากอธิกรณ์ระงับอย่างนี้ ผู้ทำรื้อฟื้นเป็นปาจิตตีย์ ที่รื้อฟื้น ผู้ให้ฉันทะติเตียน เป็นปาจิตตีย์ที่ติเตียน
เทียบรายประโยค (25 ประโยค)
pli-tv-kd14:14.15.14.1 #
วิวาทาธิกรณํ กตีหิ สมเถหิ สมฺมติ ฯ✎ ร่าง
Vivādādhikaraṇaṁ katihi samathehi sammati?
อ้างอิงสยามรัฐ 6.349 · พุทธชยันตี 5.396
pli-tv-kd14:14.16.1 #
วิวาทาธิกรณํ ทฺวีหิ สมเถหิ สมฺมติ✎ ร่าง
Vivādādhikaraṇaṁ dvīhi samathehi sammati—
pli-tv-kd14:14.16.2 #
สมฺมุขาวินเยน ๑- จ เยภุยฺยสิกาย จ ฯ✎ ร่าง
sammukhāvinayena ca, yebhuyyasikāya ca.
pli-tv-kd14:14.16.3 #
สิยา วิวาทาธิกรณํ เอกํ สมถํ อนาคมฺม เยภุยฺยสิกํ เอเกน สมเถน สมฺเมยฺย✎ ร่าง
Siyā vivādādhikaraṇaṁ ekaṁ samathaṁ anāgamma yebhuyyasikaṁ, ekena samathena sameyya—
pli-tv-kd14:14.16.4 #
สมฺมุขาวินเยนาติ ฯ✎ ร่าง
sammukhāvinayenāti?
pli-tv-kd14:14.16.5 #
สิยาติสฺส วจนียํ ฯ✎ ร่าง
Siyātissa vacanīyaṁ.
pli-tv-kd14:14.16.6 #
ยถากถํ วิย✎ ร่าง
Yathā kathaṁ viya?
pli-tv-kd14:14.16.7 #
อิธ ปน ภิกฺขเว ภิกฺขู ๑- วิวทนฺติ✎ ร่าง
Idha pana, bhikkhave, bhikkhū vivadanti—
pli-tv-kd14:14.16.8 #
ธมฺโมติ วา อธมฺโมติ วา วินโยติ วา อวินโยติ วา ภาสิตํ ลปิตํ ตถาคเตนาติ วา อภาสิตํ อลปิตํ ตถาคเตนาติ วา อาจิณฺณํ ตถาคเตนาติ วา อนาจิณฺณํ ตถาคเตนาติ วา ปญฺญตฺตํ ตถาคเตนาติ วา อปฺปญฺญตฺตํ ตถาคเตนาติ วา อาปตฺตีติ วา อนาปตฺตีติ วา ลหุกา อาปตฺตีติ วา ครุกา อาปตฺตีติ วา สาวเสสา อาปตฺตีติ วา อนวเสสา อาปตฺตีติ วา ทุฏฺฐุลฺลา อาปตฺตีติ วา อทุฏฺฐุลฺลา อาปตฺตีติ วา✎ ร่าง
dhammoti vā adhammoti vā, vinayoti vā avinayoti vā, bhāsitaṁ lapitaṁ tathāgatenāti vā abhāsitaṁ alapitaṁ tathāgatenāti vā, āciṇṇaṁ tathāgatenāti vā anāciṇṇaṁ tathāgatenāti vā, paññattaṁ tathāgatenāti vā apaññattaṁ tathāgatenāti vā, āpattīti vā anāpattīti vā, lahukā āpattīti vā garukā āpattīti vā, sāvasesā āpattīti vā anavasesā āpattīti vā, duṭṭhullā āpattīti vā aduṭṭhullā āpattīti vā.
pli-tv-kd14:14.16.9 #
เต เจ ภิกฺขเว ภิกฺขู สกฺโกนฺติ ตํ อธิกรณํ วูปสเมตุํ อิทํ วุจฺจติ ภิกฺขเว อธิกรณํ วูปสนฺตํ ฯ✎ ร่าง
Te ce, bhikkhave, bhikkhū sakkonti taṁ adhikaraṇaṁ vūpasametuṁ, idaṁ vuccati, bhikkhave, adhikaraṇaṁ vūpasantaṁ.
อ้างอิงสยามรัฐ 6.350 · พุทธชยันตี 5.398
pli-tv-kd14:14.16.10 #
เกน วูปสนฺตํ ฯ✎ ร่าง
Kena vūpasantaṁ?
pli-tv-kd14:14.16.11 #
สมฺมุขาวินเยน ฯ✎ ร่าง
Sammukhāvinayena.
pli-tv-kd14:14.16.12 #
กิญฺจ ตตฺถ สมฺมุขาวินยสฺมึ ฯ✎ ร่าง
Kiñca tattha sammukhāvinayasmiṁ?
pli-tv-kd14:14.16.13 #
สงฺฆสมฺมุขตา ธมฺมสมฺมุขตา วินยสมฺมุขตา ปุคฺคลสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
Saṅghasammukhatā, dhammasammukhatā, vinayasammukhatā, puggalasammukhatā.
pli-tv-kd14:14.16.14 #
กา จ ตตฺถ สงฺฆสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
Kā ca tattha saṅghasammukhatā?
pli-tv-kd14:14.16.15 #
ยาวติกา ภิกฺขู กมฺมปฺปตฺตา เต อาคตา โหนฺติ ฉนฺทารหานํ ฉนฺโท อาหโฏ โหติ สมฺมุขีภูตา น ปฏิกฺโกสนฺติ✎ ร่าง
Yāvatikā bhikkhū kammappattā te āgatā honti, chandārahānaṁ chando āhaṭo hoti, sammukhībhūtā na paṭikkosanti—
pli-tv-kd14:14.16.16 #
อยํ ตตฺถ สงฺฆสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
ayaṁ tattha saṅghasammukhatā.
pli-tv-kd14:14.16.17 #
กา จ ตตฺถ ธมฺมสมฺมุขตา วินยสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
Kā ca tattha dhammasammukhatā, vinayasammukhatā?
pli-tv-kd14:14.16.18 #
เยน ธมฺเมน เยน วินเยน เยน สตฺถุสาสเนน ตํ อธิกรณํ วูปสมฺมติ✎ ร่าง
Yena dhammena yena vinayena yena satthusāsanena taṁ adhikaraṇaṁ vūpasammati—
อ้างอิงPTS 2.94
pli-tv-kd14:14.16.19 #
อยํ ตตฺถ ธมฺมสมฺมุขตา วินยสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
ayaṁ tattha dhammasammukhatā, vinayasammukhatā.
pli-tv-kd14:14.16.20 #
กา จ ตตฺถ ปุคฺคลสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
Kā ca tattha puggalasammukhatā?
pli-tv-kd14:14.16.21 #
โย จ วิวทติ เยน จ วิวทติ อุโภ อตฺถปจฺจตฺถิกา ๒- สมฺมุขีภูตา โหนฺติ✎ ร่าง
Yo ca vivadati, yena ca vivadati, ubho atthapaccatthikā sammukhībhūtā honti—
pli-tv-kd14:14.16.22 #
อยํ ตตฺถ ปุคฺคลสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
ayaṁ tattha puggalasammukhatā.
pli-tv-kd14:14.16.23 #
เอวํ วูปสนฺตํ เจ ภิกฺขเว อธิกรณํ @เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. ปน ภิกฺขเวติ ปาฐทฺวยํ น ทิสฺสติ ฯ ๒ ยุ. อตฺตปจฺจตฺถิกา ฯ การโก อุกฺโกเฏติ อุกฺโกฏนกํ ปาจิตฺติยํ ฯ✎ ร่าง
Evaṁ vūpasantañce, bhikkhave, adhikaraṇaṁ kārako ukkoṭeti, ukkoṭanakaṁ pācittiyaṁ;
pli-tv-kd14:14.16.24 #
ฉนฺททายโก ขียติ ขียนกํ ปาจิตฺติยํ ฯ✎ ร่าง
chandadāyako khīyati, khīyanakaṁ pācittiyaṁ.
‹ กลับสารบัญ เล่ม ๖ — วินัยปิฎก จุลวรรค ๑
ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน