‹ กลับ
อธิกรณ์เป็นกุศล อกุศล และอัพยากฤต
เล่ม ๖ — วินัยปิฎก จุลวรรค ๑ · ข้อ 680 · วิ.จุล.๑. ๖/๘๙๔๘ ↗
👁 การแสดงผล
แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน
เนื้อความทั้งข้อ
[๖๘๐] ดูกรภิกษุทั้งหลาย ถ้าภิกษุเหล่านั้นไม่สามารถระงับอธิกรณ์นั้น ด้วยอุพพาหิกวิธี พวกเธอพึงมอบอธิกรณ์นั้นแก่สงฆ์ว่า ท่านเจ้าข้า พวกข้าพเจ้า ไม่สามารถระงับอธิกรณ์นี้ด้วยอุพพาหิกวิธี ขอสงฆ์นั่นแหละจงระงับอธิกรณ์นี้ ดูกรภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาต ให้ระงับอธิกรณ์เห็นปานนี้ด้วยเยภุยยสิกา พึงสมมติภิกษุผู้ประกอบด้วยองค์คุณ ๕ ให้เป็นผู้ให้จับสลาก คือ ๑. ไม่ถึงความลำเอียงเพราะความชอบพอ ๒. ไม่ถึงความลำเอียงเพราะความเกลียดชัง ๓. ไม่ถึงความลำเอียงเพราะความงมงาย ๔. ไม่ถึงความลำเอียงเพราะความกลัว และ ๕. พึงรู้จักสลากที่จับแล้วและยังไม่จับ ก็แล สงฆ์พึงสมมติอย่างนี้ พึงขอร้องภิกษุก่อน ครั้นแล้วภิกษุผู้ฉลาด ผู้สามารถ พึงประกาศให้สงฆ์ทราบด้วยญัตติทุติยกรรมวาจา ว่าดังนี้:- ท่านเจ้าข้า ขอสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ถ้าความพร้อมพรั่งของสงฆ์ ถึงที่แล้ว สงฆ์พึงสมมติภิกษุมีชื่อนี้ ให้เป็นผู้ให้จับสลาก นี้เป็นญัตติ ท่านเจ้าข้า ขอสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า สงฆ์สมมติภิกษุมีชื่อนี้ ให้ เป็นผู้ให้จับสลาก การสมมติภิกษุมีชื่อนี้ ให้เป็นผู้ให้จับสลาก ชอบแก่ ท่านผู้ใด ท่านผู้นั้นพึงเป็นผู้นิ่ง ไม่ชอบแก่ท่านผู้ใด ท่านผู้นั้นพึงพูด ภิกษุมีชื่อนี้อันสงฆ์สมมติแล้ว ให้เป็นผู้ให้จับสลาก ชอบแก่ สงฆ์ เหตุนั้นจึงนิ่ง ข้าพเจ้าทรงความนี้ไว้ ด้วยอย่างนี้ ภิกษุผู้ให้จับสลากนั้น พึงให้ภิกษุทั้งหลายจับสลาก ภิกษุพวกธรรมวาที มากกว่า ย่อมกล่าวฉันใด พึงระงับอธิกรณ์นั้น ฉันนั้น นี้เรียกว่า อธิกรณ์ระงับ แล้ว ระงับด้วยอะไร ด้วยสัมมุขาวินัย และเยภุยยสิกา ในสัมมุขาวินัยนั้นมี อะไรบ้าง มีความพร้อมหน้าสงฆ์ ความพร้อมหน้าธรรม ความพร้อมหน้าวินัย ความพร้อมหน้าบุคคล ก็ความพร้อมหน้าสงฆ์ ในสัมมุขาวินัยนั้นอย่างไร คือ ภิกษุผู้เข้ากรรม มีจำนวนเท่าไร ภิกษุเหล่านั้นมาประชุมกัน นำฉันทะของผู้ควรฉันทะมา ผู้อยู่ พร้อมหน้ากันไม่คัดค้าน นี้ชื่อว่าความพร้อมหน้าสงฆ์ ในสัมมุขาวินัยนั้น ก็ความพร้อมหน้าธรรม ความพร้อมหน้าวินัย ในสัมมุขาวินัยนั้นอย่างไร คือ อธิกรณ์นั้นระงับโดยธรรม โดยวินัย และโดยสัตถุศาสน์ใด นี้ชื่อว่า ความ พร้อมหน้าธรรม ความพร้อมหน้าวินัย ในสัมมุขาวินัยนั้น ก็ความพร้อมหน้าบุคคล ในสัมมุขาวินัยนั้นอย่างไร คือโจทก์และจำเลย ทั้งสอง เป็นคู่ต่อสู้ในคดีอยู่พร้อมหน้ากัน นี้ชื่อว่าความพร้อมหน้าบุคคล ใน สัมมุขาวินัยนั้น ก็ในเยภุยยสิกานั้นมีอะไรบ้าง มีกิริยา ความกระทำ ความเข้าไป ความ เข้าไปเฉพาะ ความรับรอง ความไม่คัดค้านกรรมในเยภุยยสิกาอันใด นี้มีใน เยภุยยสิกานั้น ดูกรภิกษุทั้งหลาย หากอธิกรณ์ระงับอย่างนี้ ผู้ทำรื้อฟื้นเป็นปาจิตตีย์ที่ รื้อฟื้น ผู้ให้ฉันทะติเตียน เป็นปาจิตตีย์ที่ติเตียน ฯ
เทียบรายประโยค (38 ประโยค)
pli-tv-kd14:14.24.1 #
เต เจ ภิกฺขเว ภิกฺขู น สกฺโกนฺติ ตํ อธิกรณํ อุพฺพาหิกาย วูปสเมตุํ เตหิ ภิกฺขเว ภิกฺขูหิ ตํ อธิกรณํ สงฺฆสฺส นิยฺยาเทตพฺพํ✎ ร่าง
Te ce, bhikkhave, bhikkhū na sakkonti taṁ adhikaraṇaṁ ubbāhikāya vūpasametuṁ, tehi, bhikkhave, bhikkhūhi taṁ adhikaraṇaṁ saṅghassa niyyādetabbaṁ—
อ้างอิงสยามรัฐ 6.357 · ฉัฏฐสังคายนา 90.209 · พุทธชยันตี 4.408
pli-tv-kd14:14.24.2 #
น มยํ ภนฺเต สกฺโกม อิมํ อธิกรณํ อุพฺพาหิกาย วูปสเมตุํ สงฺโฆ ว อิมํ อธิกรณํ วูปสเมตูติ ฯ✎ ร่าง
‘na mayaṁ, bhante, sakkoma imaṁ adhikaraṇaṁ ubbāhikāya vūpasametuṁ, saṅghova imaṁ adhikaraṇaṁ vūpasametū’ti.
pli-tv-kd14:14.24.3 #
อนุชานามิ ภิกฺขเว เอวรูปํ อธิกรณํ เยภุยฺยสิกาย วุปสเมตุํ ฯ✎ ร่าง
Anujānāmi, bhikkhave, evarūpaṁ adhikaraṇaṁ yebhuyyasikāya vūpasametuṁ.
pli-tv-kd14:14.24.4 #
ปญฺจหงฺเคหิ สมนฺนาคโต ภิกฺขุ สลากคาหาปโก สมฺมนฺนิตพฺโพ✎ ร่าง
Pañcahaṅgehi samannāgato bhikkhu salākaggāhāpako sammannitabbo—
pli-tv-kd14:14.24.5 #
โย น ฉนฺทาคตึ คจฺเฉยฺย น โทสาคตึ คจฺเฉยฺย น โมหาคตึ คจฺเฉยฺย น ภยาคตึ คจฺเฉยฺย คหิตาคหิตญฺจ ชาเนยฺย✎ ร่าง
yo na chandāgatiṁ gaccheyya, na dosāgatiṁ gaccheyya, na mohāgatiṁ gaccheyya, na bhayāgatiṁ gaccheyya, gahitāgahitañca jāneyya …pe…
pli-tv-kd14:14.24.6 #
evañca pana, bhikkhave, sammannitabbo.
pli-tv-kd14:14.24.7 #
Paṭhamaṁ bhikkhu yācitabbo, yācitvā byattena bhikkhunā paṭibalena saṅgho ñāpetabbo—
pli-tv-kd14:14.24.8 #
‘Suṇātu me, bhante, saṅgho.
pli-tv-kd14:14.24.9 #
✎ ร่าง
Yadi saṅghassa pattakallaṁ, saṅgho itthannāmaṁ bhikkhuṁ salākaggāhāpakaṁ sammanneyya.
pli-tv-kd14:14.24.10 #
✎ ร่าง
Esā ñatti.
pli-tv-kd14:14.24.11 #
Suṇātu me, bhante, saṅgho.
pli-tv-kd14:14.24.12 #
✎ ร่าง
Saṅgho itthannāmaṁ bhikkhuṁ salākaggāhāpakaṁ sammannati.
pli-tv-kd14:14.24.13 #
Yassāyasmato khamati itthannāmassa bhikkhuno salākaggāhāpakassa sammuti, so tuṇhassa;
pli-tv-kd14:14.24.14 #
✎ ร่าง
yassa nakkhamati, so bhāseyya.
pli-tv-kd14:14.24.15 #
สมฺมโต สงฺเฆน อิตฺถนฺนาโม ภิกฺขุ สลากคาหาปโก✎ ร่าง
Sammato saṅghena itthannāmo bhikkhu salākaggāhāpako.
pli-tv-kd14:14.24.16 #
ขมติ สงฺฆสฺส ตสฺมา ตุณฺหี ฯ เอวเมตํ ธารยามีติ ฯ✎ ร่าง
Khamati saṅghassa, tasmā tuṇhī, evametaṁ dhārayāmī’ti.
pli-tv-kd14:14.24.17 #
เตน สลากคาหาปเกน ภิกฺขุนา สลากา คาหาเปตพฺพา ๑- ฯ✎ ร่าง
Tena salākaggāhāpakena bhikkhunā salākā gāhetabbā.
อ้างอิงสยามรัฐ 6.358 · พุทธชยันตี 4.410
pli-tv-kd14:14.24.18 #
ยถา พหุตรา ภิกฺขู ธมฺมวาทิโน วเทนฺติ ตถา ตํ อธิกรณํ วูปสเมตพฺพํ✎ ร่าง
Yathā bahutarā bhikkhū dhammavādino vadanti tathā taṁ adhikaraṇaṁ vūpasametabbaṁ.
pli-tv-kd14:14.24.19 #
อิทํ วุจฺจติ ภิกฺขเว อธิกรณํ วูปสนฺตํ ฯ✎ ร่าง
Idaṁ vuccati, bhikkhave, adhikaraṇaṁ vūpasantaṁ.
pli-tv-kd14:14.24.20 #
เกน วูปสนฺตํ ฯ✎ ร่าง
Kena vūpasantaṁ?
pli-tv-kd14:14.24.21 #
สมฺมุขาวินเยน จ เยภุยฺยสิกาย จ ฯ✎ ร่าง
Sammukhāvinayena ca, yebhuyyasikāya ca.
pli-tv-kd14:14.24.22 #
กิญฺจ ตตฺถ สมฺมุขาวินยสฺมึ ฯ✎ ร่าง
Kiñca tattha sammukhāvinayasmiṁ?
pli-tv-kd14:14.24.23 #
สงฺฆสมฺมุขตา ธมฺมสมฺมุขตา วินยสมฺมุขตา ปุคฺคลสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
Saṅghasammukhatā, dhammasammukhatā, vinayasammukhatā, puggalasammukhatā.
pli-tv-kd14:14.24.24 #
กา จ ตตฺถ สงฺฆสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
Kā ca tattha saṅghasammukhatā?
pli-tv-kd14:14.24.25 #
ยาวติกา ภิกฺขู กมฺมปฺปตฺตา เต อาคตา โหนฺติ ฉนฺทารหานํ ฉนฺโท อาหโฏ โหติ สมฺมุขีภูตา น ปฏิกฺโกสนฺติ✎ ร่าง
Yāvatikā bhikkhū kammappattā te āgatā honti, chandārahānaṁ chando āhaṭo hoti, sammukhībhūtā na paṭikkosanti—
pli-tv-kd14:14.24.26 #
อยํ ตตฺถ สงฺฆสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
ayaṁ tattha saṅghasammukhatā.
pli-tv-kd14:14.24.27 #
กา จ ตตฺถ ธมฺมสมฺมุขตา วินยสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
Kā ca tattha dhammasammukhatā, vinayasammukhatā?
pli-tv-kd14:14.24.28 #
เยน ธมฺเมน เยน วินเยน เยน สตฺถุสาสเนน ตํ อธิกรณํ วูปสมฺมติ✎ ร่าง
Yena dhammena yena vinayena yena satthusāsanena taṁ adhikaraṇaṁ vūpasammati—
pli-tv-kd14:14.24.29 #
อยํ ตตฺถ ธมฺมสมฺมุขตา @เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. คาเหตพฺพา ฯ วินยสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
ayaṁ tattha dhammasammukhatā, vinayasammukhatā.
pli-tv-kd14:14.24.30 #
กา จ ตตฺถ ปุคฺคลสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
Kā ca tattha puggalasammukhatā?
pli-tv-kd14:14.24.31 #
โย จ วิวทติ เยน จ วิวทติ อุโภ อตฺถปจฺจตฺถิกา สมฺมุขีภูตา โหนฺติ✎ ร่าง
Yo ca vivadati, yena ca vivadati, ubho atthapaccatthikā sammukhībhūtā honti—
pli-tv-kd14:14.24.32 #
อยํ ตตฺถ ปุคฺคลสมฺมุขตา ฯ✎ ร่าง
ayaṁ tattha puggalasammukhatā.
pli-tv-kd14:14.24.33 #
กา จ ตตฺถ เยภุยฺยสิกาย ฯ✎ ร่าง
Kā ca tattha yebhuyyasikāya?
pli-tv-kd14:14.24.34 #
ยา เยภุยฺยสิกาย กมฺมสฺส กิริยา กรณํ อุปคมนํ อชฺฌุปคมนํ อธิวาสนา อปฺปฏิกฺโกสนา✎ ร่าง
Yā yebhuyyasikākammassa kiriyā karaṇaṁ upagamanaṁ ajjhupagamanaṁ adhivāsanā appaṭikkosanā—
pli-tv-kd14:14.24.35 #
อยํ ตตฺถ เยภุยฺยสิกาย ฯ✎ ร่าง
ayaṁ tattha yebhuyyasikāya.
pli-tv-kd14:14.24.36 #
เอวํ วูปสนฺตํ เจ ภิกฺขเว อธิกรณํ การโก อุกฺโกเฏติ อุกฺโกฏนกํ ปาจิตฺติยํ ฯ✎ ร่าง
Evaṁ vūpasantañce, bhikkhave, adhikaraṇaṁ kārako ukkoṭeti, ukkoṭanakaṁ pācittiyaṁ;
pli-tv-kd14:14.24.37 #
ฉนฺททายโก ขียติ ขียนกํ ปาจิตฺติยนฺติ ฯ✎ ร่าง
chandadāyako khīyati, khīyanakaṁ pācittiyan”ti.
pli-tv-kd14:14.25.0 #
9.4. Tividhasalākaggāha
‹ กลับสารบัญ เล่ม ๖ — วินัยปิฎก จุลวรรค ๑
ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน