เนื้อความทั้งข้อ
[๖๓๒] สมัยนั้น พวกพระวัชชีบุตรชาวเมืองเวสาลี ถึงวันอุโบสถ
เอาถาดทองสัมฤทธิ์ตักน้ำเต็มตั้งไว้ ในท่ามกลางภิกษุสงฆ์ กล่าวแนะนำอุบาสกอุบา-
*สิกาชาวเมืองเวสาลี ที่มาประชุมกันอย่างนี้ว่า ท่านทั้งหลายจงถวายรูปิยะแก่สงฆ์
กหาปณะหนึ่งก็ได้ กึ่งกหาปณะก็ได้ บาทหนึ่งก็ได้ มาสกหนึ่งก็ได้ สงฆ์จักมี
กรณียะด้วยบริขาร เมื่อพระวัชชีบุตรกล่าวอย่างนี้แล้ว ท่านพระยสกากัณฑบุตรจึง
กล่าวกะอุบาสกอุบาสิกาชาวเมืองเวสาลีว่า ท่านทั้งหลาย พวกท่านอย่าได้ถวาย
รูปิยะแก่สงฆ์ กหาปณะหนึ่งก็ตาม กึ่งกหาปณะก็ตาม บาทหนึ่งก็ตาม มาสกหนึ่ง
ก็ตาม ทองและเงินไม่ควรแก่สมณะเชื้อสายพระศากยบุตร พระสมณะเชื้อสาย
พระศากยบุตรไม่ยินดีทองและเงิน พระสมณะเชื้อสายพระศากยบุตรไม่รับทองและ
เงิน พระสมณะเชื้อสายพระศากยบุตร มีแก้วและทองวางเสียแล้ว ปราศจาก
ทองและเงิน อุบาสกอุบาสิกาชาวเมืองเวสาลี แม้อันท่านพระยสกากัณฑกบุตร
กล่าวอยู่อย่างนี้ ก็ยังขืนถวายรูปิยะแก่สงฆ์ กหาปณะหนึ่งบ้าง กึ่งกหาปณะบ้าง
บาทหนึ่งบ้าง มาสกหนึ่งบ้าง
ครั้นล่วงราตรีนั้นแล้ว พวกพระวัชชีบุตรชาวเมืองเวสาลี ได้จัดส่วนแบ่ง
เงินนั้นตามจำนวนภิกษุแล้ว ได้กล่าวกะท่านพระยสกากัณฑกบุตรว่า ท่านพระยส
เงินจำนวนนี้เป็นส่วนของท่าน ท่านพระยสกล่าวว่า ท่านทั้งหลาย ฉันไม่มีส่วนเงิน
ฉันไม่ยินดีเงิน ฯ
เตน โข ปน สมเยน เวสาลิกา วชฺชิปุตฺตกา ภิกฺขู
ตทหุโปสเถ กํสจาฏึ ๒- อุทเกน ปูเรตฺวา มชฺเฌ ภิกฺขุสงฺฆสฺส
ฐเปตฺวา อาคตาคเต ๓- เวสาลิเก อุปาสเก เอวํ วเทนฺติ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena vesālikā vajjiputtakā bhikkhū tadahuposathe kaṁsapātiṁ udakena pūretvā majjhe bhikkhusaṅghassa ṭhapetvā āgatāgate vesālike upāsake evaṁ vadanti—
เทถาวุโส
สงฺฆสฺส กหาปณมฺปิ อฑฺฒมฺปิ ปาทมฺปิ มาสกรูปมฺปิ✎ ร่าง
“dethāvuso, saṅghassa kahāpaṇampi aḍḍhampi pādampi māsakarūpampi.
ภวิสฺสติ
สงฺฆสฺส ปริกฺขาเรน กรณียนฺติ ฯ✎ ร่าง
Bhavissati saṅghassa parikkhārena karaṇīyan”ti.
เอวํ วุตฺเต อายสฺมา ยโส
กากณฺฑกปุตฺโต เวสาลิเก อุปาสเก เอตทโวจ✎ ร่าง
Evaṁ vutte, āyasmā yaso kākaṇḍakaputto vesālike upāsake etadavoca—
มา อาวุโส
อทตฺถ สงฺฆสฺส กหาปณมฺปิ อฑฺฒมฺปิ ปาทมฺปิ มาสกรูปมฺปิ✎ ร่าง
“māvuso, adattha saṅghassa kahāpaṇampi aḍḍhampi pādampi māsakarūpampi.
น กปฺปติ สมณานํ สกฺยปุตฺติยานํ ชาตรูปรชตํ✎ ร่าง
Na kappati samaṇānaṁ sakyaputtiyānaṁ jātarūparajataṁ;
น สาทิยนฺติ
สมณา สกฺยปุตฺติยา ชาตรูปรชตํ✎ ร่าง
na sādiyanti samaṇā sakyaputtiyā jātarūparajataṁ;
นปฺปฏิคฺคณฺหนฺติ สมณา
สกฺยปุตฺติยา ชาตรูปรชตํ✎ ร่าง
na paṭiggaṇhanti samaṇā sakyaputtiyā jātarūparajataṁ;
นิกฺขิตฺตมณิสุวณฺณา สมณา
สกฺยปุตฺติยา อเปตชาตรูปรชตาติ ฯ✎ ร่าง
nikkhittamaṇisuvaṇṇā samaṇā sakyaputtiyā apetajātarūparajatā”ti.
เอวมฺปิ โข เวสาลิกา อุปาสกา
อายสฺมตา ยเสน กากณฺฑกปุตฺเตน วุจฺจมานา อทํสุเยว สงฺฆสฺส
กหาปณมฺปิ อฑฺฒมฺปิ ปาทมฺปิ มาสกรูปมฺปิ ฯ✎ ร่าง
Evampi kho vesālikā upāsakā āyasmatā yasena kākaṇḍakaputtena vuccamānā adaṁsuyeva saṅghassa kahāpaṇampi aḍḍhampi pādampi māsakarūpampi.
อถโข เวสาลิกา
วชฺชิปุตฺตกา ภิกฺขู ตสฺสา รตฺติยา อจฺจเยน ตํ หิรญฺญํ ภิกฺขุคฺเคน ๑-
ปฏิวิสํ ฐเปตฺวา ภาเชสุํ ฯ✎ ร่าง
Atha kho vesālikā vajjiputtakā bhikkhū tassā rattiyā accayena taṁ hiraññaṁ bhikkhaggena paṭivīsaṁ ṭhapetvā bhājesuṁ.
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 90.464 · พุทธชยันตี 5.568
อถโข เวสาลิกา วชฺชิปุตฺตกา ภิกฺขู
อายสฺมนฺตํ ยสํ กากณฺฑกปุตฺตํ เอตทโวจุํ✎ ร่าง
Atha kho vesālikā vajjiputtakā bhikkhū āyasmantaṁ yasaṁ kākaṇḍakaputtaṁ etadavocuṁ—
เอโส เต อาวุโส
ยส หิรญฺญสฺส ปฏิวิโสติ ฯ✎ ร่าง
“eso te, āvuso yasa, hiraññassa paṭivīso”ti.
อ้างอิงPTS 2.295
นตฺถิ เม อาวุโส หิรญฺญสฺส
ปฏิวิโส นาหํ หิรญฺญํ สาทิยามีติ ฯ✎ ร่าง
“Natthi me, āvuso, hiraññassa paṭivīso, nāhaṁ hiraññaṁ sādiyāmī”ti.