เนื้อความทั้งข้อ
[๑๑๔๘] ถามว่า สงฆ์กรานกฐิน คณะกรานกฐิน บุคคลกรานกฐิน หรือ?
ตอบว่า สงฆ์หาได้กรานกฐินไม่ คณะหาได้กรานกฐินไม่ แต่บุคคลกรานกฐิน. ถ้า
สงฆ์หาได้กรานกฐินไม่ คณะหาได้กรานกฐินไม่ แต่บุคคลกรานกฐิน ได้ชื่อว่า สงฆ์ไม่ได้กราน
กฐิน คณะไม่ได้กรานกฐิน แต่บุคคลกรานกฐิน.
ถ. สงฆ์สวดปาติโมกข์ คณะสวดปาติโมกข์ บุคคลสวดปาติโมกข์ หรือ?
ต. สงฆ์หาได้สวดปาติโมกข์ไม่ คณะหาได้สวดปาติโมกข์ไม่ แต่บุคคลสวดปาติโมกข์,
สงฆ์หาได้สวดปาติโมกข์ไม่ คณะหาได้สวดปาติโมกข์ไม่ แต่บุคคลสวดปาติโมกข์ ได้ชื่อว่า
สงฆ์ไม่ได้สวดปาติโมกข์ คณะไม่ได้สวดปาติโมกข์ แต่บุคคลสวดปาติโมกข์. หรือ เพราะ
ความสามัคคีแห่งสงฆ์ เพราะความสามัคคีแห่งคณะ เพราะบุคคลสวด ได้ชื่อว่า สงฆ์สวด
ปาติโมกข์ คณะสวดปาติโมกข์ บุคคลสวดปาติโมกข์ ฉันใด, สงฆ์หาได้กรานกฐินไม่ คณะ
หาได้กรานกฐินไม่ แต่บุคคลกรานกฐิน, เพราะสงฆ์อนุโมทนา เพราะคณะอนุโมทนา เพราะ
บุคคลกราน ได้ชื่อว่า สงฆ์กรานกฐิน คณะกรานกฐิน บุคคลกรานกฐิน ฉันนั้นเหมือนกัน.
สงฺโฆ กฐินํ อตฺถรติ คโณ กฐินํ อตฺถรติ ปุคฺคโล
กฐินํ อตฺถรตีติ ฯ✎ ร่าง
Saṅgho kathinaṁ attharati, gaṇo kathinaṁ attharati, puggalo kathinaṁ attharatīti?
อ้างอิงสยามรัฐ 8.438
น สงฺโฆ กฐินํ อตฺถรติ น คโณ กฐินํ
อตฺถรติ ปุคฺคโล กฐินํ อตฺถรตีติ ฯ✎ ร่าง
Na saṅgho kathinaṁ attharati, na gaṇo kathinaṁ attharati, puggalo kathinaṁ attharatīti.
หญฺจิ น สงฺโฆ กฐินํ
อตฺถรติ น คโณ กฐินํ อตฺถรติ ปุคฺคโล กฐินํ อตฺถรติ✎ ร่าง
Hañci na saṅgho kathinaṁ attharati, na gaṇo kathinaṁ attharati, puggalo kathinaṁ attharati.
สงฺฆสฺส อนตฺถตํ โหติ กฐินํ คณสฺส อนตฺถตํ โหติ กฐินํ
ปุคฺคลสฺส อตฺถตํ โหติ กฐินํ ฯ✎ ร่าง
Saṅghassa anatthataṁ hoti kathinaṁ, gaṇassa anatthataṁ hoti kathinaṁ, puggalassa atthataṁ hoti kathinaṁ.
สงฺโฆ ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสติ
คโณ ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสติ ปุคฺคโล ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสฺสตีติ ฯ✎ ร่าง
Saṅgho pātimokkhaṁ uddisati gaṇo pātimokkhaṁ uddisati puggalo pātimokkhaṁ uddisatīti?
น สงฺโฆ ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสติ น คโณ ปาติโมกฺขํ
อุทฺทิสติ ปุคฺคโล ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสตีติ ฯ✎ ร่าง
Na saṅgho pātimokkhaṁ uddisati, na gaṇo pātimokkhaṁ uddisati, puggalo pātimokkhaṁ uddisatīti.
หญฺจิ น สงฺโฆ ปาติโมกฺขํ
อุทฺทิสติ น คโณ ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสติ ปุคฺคโล ปาติโมกฺขํ
อุทฺทิสติ✎ ร่าง
Hañci na saṅgho pātimokkhaṁ uddisati, na gaṇo pātimokkhaṁ uddisati, puggalo pātimokkhaṁ uddisati.
สงฺฆสฺส อนุทฺทิฏฺฐํ โหติ ปาติโมกฺขํ คณสฺส อนุทฺทิฏฺฐํ
โหติ ปาติโมกฺขํ ปุคฺคลสฺส อุทฺทิฏฺฐํ โหติ ปาติโมกฺขํ ฯ✎ ร่าง
Saṅghassa anuddiṭṭhaṁ hoti pātimokkhaṁ, gaṇassa anuddiṭṭhaṁ hoti pātimokkhaṁ, puggalassa uddiṭṭhaṁ hoti pātimokkhaṁ.
สงฺฆสฺส สามคฺคิยา คณสฺส สามคฺคิยา ปุคฺคลสฺส อุทฺเทสา
สงฺฆสฺส อุทฺทิฏฺฐํ โหติ ปาติโมกฺขํ คณสฺส อุททิฏฺฐํ โหติ ปาติโมกฺขํ
ปุคฺคลสฺส อุทฺทิฏฺฐํ โหติ ปาติโมกฺขํ ฯ✎ ร่าง
Saṅghassa sāmaggiyā gaṇassa sāmaggiyā puggalassa uddesā saṅghassa uddiṭṭhaṁ hoti pātimokkhaṁ, gaṇassa uddiṭṭhaṁ hoti pātimokkhaṁ, puggalassa uddiṭṭhaṁ hoti pātimokkhaṁ.
เอวเมว น สงฺโฆ กฐินํ อตฺถรติ
น คโณ กฐินํ อตฺถรติ ปุคฺคโล กฐินํ อตฺถรติ✎ ร่าง
Evameva na saṅgho kathinaṁ attharati, na gaṇo kathinaṁ attharati, puggalo kathinaṁ attharati.
สงฺฆสฺส
อนุโมทนาย คณสฺส อนุโมทนาย ปุคฺคลสฺส อตฺถารา สงฺฆสฺส
อตฺถตํ โหติ กฐินํ คณสฺส อตฺถตํ โหติ กฐินํ ปุคฺคลสฺส
อตฺถตํ โหติ กฐินนฺติ ฯ✎ ร่าง
Saṅghassa anumodanāya gaṇassa anumodanāya puggalassa atthārā saṅghassa atthataṁ hoti kathinaṁ, gaṇassa atthataṁ hoti kathinaṁ, puggalassa atthataṁ hoti kathinanti.
—
6. Palibodhapañhābyākaraṇa