ทุติเย จ โภนฺโต สมณพฺราหฺมณา กิมาคมฺม กิมารพฺภ
อนฺตานนฺติกา อนฺตานนฺตํ โลกสฺส ปญฺญเปนฺติ ฯ✎ ร่าง
Dutiye ca bhonto samaṇabrāhmaṇā kimāgamma kimārabbha antānantikā antānantaṁ lokassa paññapenti?
อนึ่ง ในฐานะที่ ๒ สมณพราหมณ์ผู้เจริญ อาศัยอะไร ปรารภอะไร จึงมีทิฏฐิว่า โลกมีที่สุดและหาที่สุดมิได้ บัญญัติว่า โลกมีที่สุดและหาที่สุดมิได้?🤖 AI จับคู่
And what is the second ground on which they rely?
อ้างอิงPTS 1.23 · พุทธชยันตี 7.40
อิธ ภิกฺขเว
เอกจฺโจ สมโณ วา พฺราหฺมโณ วา อาตปฺปมนฺวาย ปธานมนฺวาย
อนุโยคมนฺวาย อปฺปมาทมนฺวาย สมฺมามนสิการมนฺวาย ตถารูปํ
เจโตสมาธึ ผุสติ ยถา สมาหิเต จิตฺเต อนนฺตสญฺญี โลกสฺมึ
วิหรติ ฯ✎ ร่าง
Idha, bhikkhave, ekacco samaṇo vā brāhmaṇo vā ātappamanvāya padhānamanvāya anuyogamanvāya appamādamanvāya sammāmanasikāramanvāya tathārūpaṁ cetosamādhiṁ phusati, yathāsamāhite citte anantasaññī lokasmiṁ viharati.
ดูกรภิกษุทั้งหลาย สมณะหรือพราหมณ์บางคนในโลกนี้ อาศัยความเพียรเป็นเครื่องเผากิเลส อาศัยความเพียรที่ตั้งมั่น อาศัยความประกอบเนืองๆ อาศัยความไม่ประมาท อาศัยมนสิการโดยชอบ แล้วบรรลุเจโตสมาธิอันเป็นเครื่องตั้งมั่นแห่งจิต จึงมีความสำคัญในโลกว่าไม่มีที่สุด🤖 AI จับคู่
It’s when some ascetic or brahmin—by dint of keen, resolute, committed, and diligent effort, and right application of mind—experiences an immersion of the heart of such a kind that they meditate perceiving the cosmos as infinite.
โส เอวมาห✎ ร่าง
So evamāha:
เขากล่าวอย่างนี้ว่า🤖 AI จับคู่
They say:
อ้างอิงสยามรัฐ 9.31 · ฉัฏฐสังคายนา 1.20
อนนฺโต อยํ โลโก อปริยนฺโต✎ ร่าง
‘ananto ayaṁ loko apariyanto.
โลกนี้ไม่มีที่สุด หาที่สุดรอบมิได้🤖 AI จับคู่
‘The cosmos is infinite and unbounded.
เย เต
สมณพฺราหฺมณา เอวมาหํสุ✎ ร่าง
Ye te samaṇabrāhmaṇā evamāhaṁsu:
สมณพราหมณ์พวกที่พูดว่า โลกนี้มีที่สุดกลมโดยรอบนั้นเท็จ🤖 AI จับคู่
The ascetics and brahmins who say that
อนฺตวา อยํ โลโก ปริวฏุโมติ ฯ เตสํ
มุสา ฯ✎ ร่าง
“antavā ayaṁ loko parivaṭumo”ti, tesaṁ musā.
the cosmos is finite are wrong.
อนนฺโต อยํ โลโก อปริยนฺโต ฯ✎ ร่าง
Ananto ayaṁ loko apariyanto.
โลกนี้ไม่มีที่สุด หาที่สุดรอบมิได้🤖 AI จับคู่
The cosmos is infinite and unbounded.
ตํ กิสฺส เหตุ ฯ✎ ร่าง
Taṁ kissa hetu?
ข้อนั้นเพราะเหตุไร🤖 AI จับคู่
Why is that?
อหํ หิ
อาตปฺปมนฺวาย ปธานมนฺวาย อนุโยคมนฺวาย อปฺปมาทมนฺวาย
สมฺมามนสิการมนฺวาย ตถารูปํ เจโตสมาธึ ผุสามิ ยถา
สมาหิเต จิตฺเต อนนฺตสญฺญี โลกสฺมึ วิหรามิ ฯ✎ ร่าง
Ahañhi ātappamanvāya padhānamanvāya anuyogamanvāya appamādamanvāya sammāmanasikāramanvāya tathārūpaṁ cetosamādhiṁ phusāmi, yathāsamāhite citte anantasaññī lokasmiṁ viharāmi.
เพราะเหตุว่า ข้าพเจ้าอาศัยความเพียรเป็นเครื่องเผากิเลส อาศัยความเพียรเป็นที่ตั้งมั่น อาศัยความประกอบเนืองๆ อาศัยความไม่ประมาท อาศัยมนสิการโดยชอบ แล้วบรรลุเจโตสมาธิอันเป็นเครื่องตั้งมั่นแห่งจิต จึงมีความสำคัญในโลกว่าหาที่สุดมิได้🤖 AI จับคู่
Because by dint of keen, resolute, committed, and diligent effort, and right application of mind I experience an immersion of the heart of such a kind that I meditate perceiving the cosmos as infinite.
อิมินามหํ เอตํ
ชานามิ✎ ร่าง
Imināmahaṁ etaṁ jānāmi:
ด้วยการบรรลุคุณวิเศษนี้ ข้าพเจ้าจึงรู้อาการที่โลกนี้ไม่มีที่สุด หาที่สุดรอบมิได้🤖 AI จับคู่
Because of this I know:
ยถา อนนฺโต อยํ โลโก อปริยนฺโตติ ฯ✎ ร่าง
“yathā ananto ayaṁ loko apariyanto”’ti.
“The cosmos is infinite and unbounded.”’
อิทํ ภิกฺขเว
ทุติยํ ฐานํ ยํ อาคมฺม ยํ อารพฺภ เอเก สมณพฺราหฺมณา
อนฺตานนฺติกา อนฺตานนฺตํ โลกสฺส ปญฺญเปนฺติ ฯ✎ ร่าง
Idaṁ, bhikkhave, dutiyaṁ ṭhānaṁ, yaṁ āgamma yaṁ ārabbha eke samaṇabrāhmaṇā antānantikā antānantaṁ lokassa paññapenti.
ดูกรภิกษุทั้งหลาย นี้เป็นฐานะที่ ๒ ซึ่งสมณพราหมณ์พวกหนึ่ง อาศัยแล้ว ปรารภแล้วมีทิฏฐิว่า โลกมีที่สุดและหาที่สุดมิได้ ย่อมบัญญัติว่า โลกมีที่สุดและหาที่สุดมิได้🤖 AI จับคู่
This is the second ground on which some ascetics and brahmins rely to assert that the cosmos is finite or infinite.