เนื้อความทั้งข้อ
แปลไทย ฉบับหลวง
บาลีอักษรไทย
[๔๙๖] ก. ดูกรท่านผู้มีอายุ พระโยคาวจรมีมโนวิญญาณ (จิตอันสัมปยุตด้วยรูปาวจร-
*ฌานที่ ๔) อันสละแล้ว อันบริสุทธิ์จากอินทรีย์ ๕ พึงรู้สิ่งอะไร?
สา. ดูกรท่านผู้มีอายุ พระโยคาวจรมีมโนวิญญาณอันสละแล้ว อันบริสุทธิ์จากอินทรีย์ ๕
พึงรู้อากาสานัญจายตนฌานว่า อากาศหาที่สุดมิได้ พึงรู้วิญญาณัญจายตนฌานว่า วิญญาณหาที่สุด
มิได้ พึงรู้อากิญจัญญายตนฌานว่า น้อยหนึ่งมิได้มี.
ก. พระโยคาวจรย่อมรู้ธรรมอันตนพึงรู้ด้วยอะไร?
สา. พระโยคาวจรย่อมรู้ธรรมอันตนพึงรู้ด้วยปัญญาจักษุ.
ก. ปัญญา มีอะไรเป็นประโยชน์?
สา. ปัญญา มีความรู้ยิ่งเป็นประโยชน์ มีความกำหนดรู้เป็นประโยชน์ มีความละเป็น
ประโยชน์.
▴ ย่อ
นิสฺสฏฺเฐน หาวุโส ปญฺจหิ อินฺทฺริเยหิ ปริสุทฺเธน
มโนวิญฺญาเณน กึ เนยฺยนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Nissaṭṭhena hāvuso, pañcahi indriyehi parisuddhena manoviññāṇena kiṁ neyyan”ti?
อันสละแล้ว อันบริสุทธิ์จากอินทรีย์ ๕ พึงรู้สิ่งอะไร?🤖 AI จับคู่
“What can be known by purified mind consciousness released from the five senses?”
นิสฺสฏฺเฐน จ อาวุโส ปญฺจหิ
อินฺทฺริเยหิ ปริสุทฺเธน มโนวิญฺญาเณน อนนฺโต อากาโสติ
อากาสานญฺจายตนํ เนยฺยํ อนนฺตํ วิญฺญาณนฺติ วิญฺญาณญฺจายตนํ
เนยฺยํ นตฺถิ กิญฺจีติ อากิญฺจญฺญายตนํ เนยฺยนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Nissaṭṭhena, āvuso, pañcahi indriyehi parisuddhena manoviññāṇena ‘ananto ākāso’ti ākāsānañcāyatanaṁ neyyaṁ, ‘anantaṁ viññāṇan’ti viññāṇañcāyatanaṁ neyyaṁ, ‘natthi kiñcī’ti ākiñcaññāyatanaṁ neyyan”ti.
ดูกรท่านผู้มีอายุ พระโยคาวจรมีมโนวิญญาณอันสละแล้ว อันบริสุทธิ์จากอินทรีย์ ๕ พึงรู้อากาสานัญจายตนฌานว่า อากาศหาที่สุดมิได้🤖 AI จับคู่
“Aware that ‘space is infinite’ it can know the dimension of infinite space. Aware that ‘consciousness is infinite’ it can know the dimension of infinite consciousness. Aware that ‘there is nothing at all’ it can know the dimension of nothingness.”
อ้างอิง สยามรัฐ 12.539
เนยฺยํ ปนาวุโส
ธมฺมํ เกน ชานาตีติ ๑- ฯ✎ ร่าง
“Neyyaṁ panāvuso, dhammaṁ kena pajānātī”ti?
“How do you understand something that can be known?”
เนยฺยํ โข อาวุโส ธมฺมํ ปญฺญาจกฺขุนา
ชานาตีติ ๒- ฯ✎ ร่าง
“Neyyaṁ kho, āvuso, dhammaṁ paññācakkhunā pajānātī”ti.
พระโยคาวจรย่อมรู้ธรรมอันตนพึงรู้ด้วยปัญญา🤖 AI จับคู่
“You understand something that can be known with the eye of wisdom.”
อ้างอิง ฉัฏฐสังคายนา 12.373
ปญฺญา ปนาวุโส กิมตฺถิยาติ ฯ✎ ร่าง
“Paññā panāvuso, kimatthiyā”ti?
“What is the goal of wisdom?”
ปญฺญา โข อาวุโส
อภิญฺญตฺถา ปริญฺญตฺถา ปหานตฺถาติ ฯ✎ ร่าง
“Paññā kho, āvuso, abhiññatthā pariññatthā pahānatthā”ti.
“The goal of wisdom is direct knowledge, complete understanding, and giving up.”