‹ กลับ
สันทกสูตร
เล่ม ๑๓ — มัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์ · ข้อ 312 · ม.ม. ๑๓/๕๐๖๒ ↗
👁 การแสดงผล
แตะเพื่อเปิด/ปิดแต่ละส่วน
เนื้อความทั้งข้อ
[๓๑๒] ท่านพระอานนท์ ก็ภิกษุใด เป็นพระอรหันต์ ขีณาสพ อยู่จบพรหมจรรย์ มีกิจที่ควรทำ ทำเสร็จแล้ว มีภาระอันปลงลงแล้ว มีประโยชน์ของตนอันถึงแล้ว มีกิเลสเครื่อง ประกอบสัตว์ไว้ในภพสิ้นแล้ว หลุดพ้นแล้ว เพราะรู้โดยชอบ เมื่อภิกษุนั้นเดินไปอยู่ก็ดี หยุดอยู่ก็ดี หลับแล้วก็ดี ตื่นอยู่ก็ดี ความรู้ความเห็นว่า อาสวะทั้งหลายของเราสิ้นแล้วดังนี้ ปรากฏเสมอเป็นนิจหรือ? ดูกรสันทกะ ถ้าเช่นนั้น เราจักทำอุปมาแก่ท่าน วิญญูชนบางพวกในโลกนี้ ย่อมรู้ ทั่วถึงอรรถแห่งภาษิตได้ด้วยอุปมา เปรียบเหมือนมือและเท้าของบุรุษขาดไป เมื่อบุรุษนั้นเดินไป อยู่ก็ดี หยุดอยู่ก็ดี หลับแล้วก็ดี ตื่นอยู่ก็ดี มือและเท้าก็เป็นอันขาดอยู่เสมอเป็นนิจนั่นเอง อนึ่ง เมื่อเขาพิจารณาย่อมรู้ได้ว่า มือและเท้าของเราขาดแล้ว ดังนี้ฉันใด ภิกษุก็ฉันนั้น เป็น พระอรหันต์ ขีณาสพ อยู่จบพรหมจรรย์ มีกิจที่ควรทำ ทำเสร็จแล้ว มีภาระอันปลงลงแล้ว มีประโยชน์ของตนอันถึงแล้ว มีกิเลสเครื่องประกอบสัตว์ไว้ในภพสิ้นแล้ว หลุดพ้นแล้ว เพราะ รู้โดยชอบ เมื่อเธอเดินไปอยู่ก็ดี หยุดอยู่ก็ดี หลับแล้วก็ดี ตื่นอยู่ก็ดี อาสวะทั้งหลายก็เป็น อันสิ้นไปเสมอเป็นนิจนั่นเอง อนึ่ง เมื่อเธอพิจารณาย่อมรู้ได้ว่า อาสวะทั้งหลายของเราสิ้นแล้ว.
เทียบรายประโยค (16 ประโยค)
mn76:52.1 #
โย ปน โส โภ อานนฺท ภิกฺขุ อรหํ ขีณาสโว วุสิตวา กตกรณีโย โอหิตภาโร อนุปฺปตฺตสทตฺโถ ปริกขีณภวสญฺโญชโน สมฺมทญฺญา วิมุตฺโต ตสฺส จรโต เจว ติฏฺฐโต จ สุตฺตสฺส จ ชาครสฺส จ สตตํ สมิตํ ญาณทสฺสนํ ปจฺจุปฏฺฐิตํ✎ ร่าง
“Yo pana so, bho ānanda, bhikkhu arahaṁ khīṇāsavo vusitavā katakaraṇīyo ohitabhāro anuppattasadattho parikkhīṇabhavasaṁyojano sammadaññāvimutto tassa carato ceva tiṭṭhato ca suttassa ca jāgarassa ca satataṁ samitaṁ ñāṇadassanaṁ paccupaṭṭhitaṁ:
“But worthy Ānanda, when a mendicant is perfected, would the knowledge and vision that their defilements are ended be constantly and continually present to them, while walking, standing, sleeping, and waking?”
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 13.203
mn76:52.2 #
ขีณา เม อาสวาติ ฯ✎ ร่าง
‘khīṇā me āsavā’”ti?
mn76:52.3 #
เตนหิ สนฺทก อุปมนฺเต กริสฺสามิ✎ ร่าง
“Tena hi, sandaka, upamaṁ te karissāmi;
“Well then, Sandaka, I shall give you a simile.
mn76:52.4 #
อุปมายปิเธกจฺเจ วิญฺญู ปุริสา ภาสิตสฺส อตฺถํ อาชานนฺติ ฯ✎ ร่าง
upamāyapidhekacce viññū purisā bhāsitassa atthaṁ ājānanti.
For by means of a simile some sensible people understand the meaning of what is said.
mn76:52.5 #
เสยฺยถาปิ สนฺทก ปุริสสฺส หตฺถปาทา ฉินฺนา✎ ร่าง
Seyyathāpi, sandaka, purisassa hatthapādā chinnā;
Suppose there was a person whose hands and feet had been amputated.
mn76:52.6 #
ตสฺส จรโต เจว ติฏฺฐโต จ สุตฺตสฺส จ ชาครสฺส จ สตตํ สมิตํ✎ ร่าง
tassa carato ceva tiṭṭhato ca suttassa ca jāgarassa ca satataṁ samitaṁ jānāti:
Would they be aware that their hands and feet had been amputated constantly and continually, while walking, standing, sleeping, and waking?
mn76:52.7 #
ฉินฺนาว หตฺถปาทา อปิจ โข ปน ๑- ปจฺจเวกฺขมาโน ชานาติ✎ ร่าง
‘chinnā me hatthapādā’ti, udāhu paccavekkhamāno jānāti:
Or would they be aware of it only when they checked it?”
mn76:52.8 #
ฉินฺนา เม หตฺถปาทาติ✎ ร่าง
‘chinnā me hatthapādā’”ti?
mn76:52.9 #
“Na kho, bho ānanda, so puriso satataṁ samitaṁ jānāti:
“They wouldn’t be aware of it constantly,
mn76:52.10 #
‘chinnā me hatthapādā’ti.
mn76:52.11 #
Api ca kho pana naṁ paccavekkhamāno jānāti:
only when they checked it.”
mn76:52.12 #
‘chinnā me hatthapādā’”ti.
mn76:52.13 #
เอวเมว โข สนฺทก โย โส ภิกฺขุ อรหํ ขีณาสโว วุสิตวา กตกรณีโย โอหิตภาโร อนุปฺปตฺตสทตฺโถ ปริกฺขีณภวสญฺโญชโน สมฺมทญฺญา วิมุตฺโต ตสฺส จรโต เจว ติฏฺฐโต จ สุตฺตสฺส จ ชาครสฺส จ สตตํ สมิตํ✎ ร่าง
“Evameva kho, sandaka, yo so bhikkhu arahaṁ khīṇāsavo vusitavā katakaraṇīyo ohitabhāro anuppattasadattho parikkhīṇabhavasaṁyojano sammadaññāvimutto tassa carato ceva tiṭṭhato ca suttassa ca jāgarassa ca satataṁ samitaṁ ñāṇadassanaṁ na paccupaṭṭhitaṁ:
“In the same way, when a mendicant is perfected, the knowledge and vision that their defilements are ended is not constantly and continually present to them, while walking, standing, sleeping, and waking.
mn76:52.14 #
ขีณาว อาสวา✎ ร่าง
‘khīṇā me āsavā’ti;
mn76:52.15 #
อปิจ โข ปน ๒- ปจฺจเวกฺขมาโน ชานาติ✎ ร่าง
api ca kho pana naṁ paccavekkhamāno jānāti:
Rather, they are aware of it only when they checked it.”
mn76:52.16 #
ขีณา เม อาสวาติ ฯ✎ ร่าง
‘khīṇā me āsavā’”ti.
‹ กลับสารบัญ เล่ม ๑๓ — มัชฌิมนิกาย มัชฌิมปัณณาสก์
ความน่าเชื่อถือ: ✓ ทางการ 🤖 AI จับคู่ ✎ ร่าง — "ร่าง" คือจับคู่อัตโนมัติ อาจคลาดเคลื่อน ยังไม่ตรวจทาน