ตํ กึ มญฺญสิ อสฺสลายน อิธ ราชา ขตฺติโย มุทฺธาวสิตฺโต
นานาชจฺจานํ ปุริสานํ ปุริสสตํ สนฺนิปาเตยฺย✎ ร่าง
idha rājā khattiyo muddhāvasitto nānājaccānaṁ purisānaṁ purisasataṁ sannipāteyya:
Suppose an anointed aristocratic king were to gather a hundred people of various births and say to them:
อายนฺตุ โภนฺโต
เย ตตฺถ ขตฺติยกุลา พฺราหฺมณกุลา ราชญฺญกุลา อุปฺปนฺนา
สากสฺส วา สาลสฺส วา สลฬสฺส วา จนฺทนสฺส วา ปทุมกสฺส วา
อุตฺตรารณึ อาทาย อคฺคึ อภินิพฺพตฺเตนฺตุ เตโช ปาตุกโรนฺตุ✎ ร่าง
‘āyantu bhonto ye tattha khattiyakulā brāhmaṇakulā rājaññakulā uppannā, sākassa vā sālassa vā salaḷassa vā candanassa vā padumakassa vā uttarāraṇiṁ ādāya, aggiṁ abhinibbattentu, tejo pātukarontu.
‘Please gentlemen, let anyone here who was born in a family of aristocrats, brahmins, or chieftains take a drill-stick made of teak, sal, salaḷa, sandalwood, or cherry wood, light a fire and produce heat.
อายนฺตุ ปน โภนฺโต เย จ ๑- ตตฺถ จณฺฑาลกุลา เนสาทกุลา
เวณุกุลา ๒- รถการกุลา ปุกฺกุสกุลา อุปฺปนฺนา สาปานโทณิยา
วา สูกรโทณิยา วา รชกโทณิยา วา เอลณฺฑกฏฺฐสฺส วา
อุตฺตรารณึ อาทาย อคฺคึ อภินิพฺพตฺเตนฺตุ เตโช ปาตุกโรนฺตูติ✎ ร่าง
Āyantu pana bhonto ye tattha caṇḍālakulā nesādakulā venakulā rathakārakulā pukkusakulā uppannā, sāpānadoṇiyā vā sūkaradoṇiyā vā rajakadoṇiyā vā eraṇḍakaṭṭhassa vā uttarāraṇiṁ ādāya, aggiṁ abhinibbattentu, tejo pātukarontū’ti.
And let anyone here who was born in a family of corpse-workers, hunters, bamboo-workers, chariot-makers, or scavengers take a drill-stick made from a dog’s drinking trough, a pig’s trough, a dustbin, or castor-oil wood, light a fire and produce heat.’
ตํ กึ มญฺญสิ อสฺสลายน✎ ร่าง
Taṁ kiṁ maññasi, assalāyana,
What do you think, Assalāyana?
อ้างอิงPTS 2.153 · สยามรัฐ 13.566 · ฉัฏฐสังคายนา 13.367 · พุทธชยันตี 11.618
โย จ ๓- นุ โข ขตฺติยกุลา
พฺราหฺมณกุลา ราชญฺญกุลา อุปฺปนฺเนหิ สากสฺส วา สาลสฺส วา
สลฬสฺส วา จนฺทนสฺส วา ปทุมกสฺส วา อุตฺตรารณึ อาทาย
อคฺคิ อภินิพฺพตฺโต เตโช ปาตุกโต โส เอว นุ ขฺวสฺส อคฺคิ อจฺจิมา
เจว วณฺณิมา จ ปภสฺสโร จ เตน จ สกฺกา อคฺคินา อคฺคิกรณียํ
กาตุํ✎ ร่าง
yo evaṁ nu kho so khattiyakulā brāhmaṇakulā rājaññakulā uppannehi sākassa vā sālassa vā salaḷassa vā candanassa vā padumakassa vā uttarāraṇiṁ ādāya aggi abhinibbatto, tejo pātukato, so eva nu khvāssa aggi accimā ceva vaṇṇavā ca pabhassaro ca, tena ca sakkā agginā aggikaraṇīyaṁ kātuṁ;
Would only the fire produced by the high class people with good quality wood have flames, color, and radiance, and be usable as fire,
โย ปน โส จณฺฑาลกุลา เนสาทกุลา เวณุกุลา รถการกุลา
ปุกฺกุสกุลา อุปฺปนฺเนหิ สาปานโทณิยา วา สูกรโทณิยา
วา รชกโทณิยา วา เอลณฺฑกฏฺฐสฺส วา อุตฺตรารณึ อาทาย
อคฺคิ อภินิพฺพตฺโต เตโช ปาตุกโต สฺวาสฺส อคฺคิ น เจว
อจฺจิมา น จ วณฺณิมา น จ ปภสฺสโร น จ เตน สกฺกา
@เชิงอรรถ: ๑ ยุ. จสทฺโท นตฺถิ ฯ ๒ ยุ. เวณกุลา ฯ ๓ ยุ. โย เอวํ นุ โข โส ฯ
อคฺคินา อคฺคิกรณียํ กาตุนฺติ ฯ✎ ร่าง
yo pana so caṇḍālakulā nesādakulā venakulā rathakārakulā pukkusakulā uppannehi sāpānadoṇiyā vā sūkaradoṇiyā vā rajakadoṇiyā vā eraṇḍakaṭṭhassa vā uttarāraṇiṁ ādāya aggi abhinibbatto, tejo pātukato svāssa aggi na ceva accimā na ca vaṇṇavā na ca pabhassaro, na ca tena sakkā agginā aggikaraṇīyaṁ kātun”ti?
and not the fire produced by the low class people with poor quality wood?”
โน หิทํ โภ โคตม✎ ร่าง
“No hidaṁ, bho gotama.
“No, worthy Gotama.
โยปิ ๑- โส โภ โคตม ขตฺติยกุลา
พฺราหฺมณกุลา ราชญฺญกุลา อุปฺปนฺเนหิ สากสฺส ๒- วา สาลสฺส
วา สลฬสฺส วา จนฺทนสฺส วา ปทุมกสฺส วา อุตฺตรารณึ อาทาย
อคฺคิ อภินิพฺพตฺโต เตโช ปาตุกโต สฺวาสฺส อคฺคิ อจฺจิมา จ
วณฺณิมา จ ปภสฺสโร จ เตน จ สกฺกา อคฺคินา อคฺคิกรณียํ
กาตุํ✎ ร่าง
Yopi hi so, bho gotama, khattiyakulā brāhmaṇakulā rājaññakulā uppannehi sākassa vā sālassa vā salaḷassa vā candanassa vā padumakassa vā uttarāraṇiṁ ādāya aggi abhinibbatto, tejo pātukato svāssa aggi accimā ceva vaṇṇavā ca pabhassaro ca, tena ca sakkā agginā aggikaraṇīyaṁ kātuṁ;
The fire produced by the high class people with good quality wood would have flames, color, and radiance, and be usable as fire,
โยปิ โส จณฺฑาลกุลา เนสาทกุลา เวณุกุลา รถการกุลา
ปุกฺกุสกุลา อุปฺปนฺเนหิ สาปานโทณิยา วา สูกรโทณิยา วา
รชกโทณิยา วา เอลณฺฑกฏฺฐสฺส วา อุตฺตรารณึ อาทาย อคฺคิ
อภินิพฺพตฺโต เตโช ปาตุกโต โสปสฺส ๓- อคฺคิ อจฺจิมา จ วณฺณิมา
จ ปภสฺสโร จ เตนปิ จ สกฺกา✎ ร่าง
yopi so caṇḍālakulā nesādakulā venakulā rathakārakulā pukkusakulā uppannehi sāpānadoṇiyā vā sūkaradoṇiyā vā rajakadoṇiyā vā eraṇḍakaṭṭhassa vā uttarāraṇiṁ ādāya aggi abhinibbatto, tejo pātukato, svāssa aggi accimā ceva vaṇṇavā ca pabhassaro ca, tena ca sakkā agginā aggikaraṇīyaṁ kātuṁ.
and so would the fire produced by the low class people with poor quality wood.
—
Sabbopi hi, bho gotama, aggi accimā ceva vaṇṇavā ca pabhassaro ca, sabbenapi sakkā agginā aggikaraṇīyaṁ kātun”ti.
For all fire has flames, color, and radiance, and is usable as fire.”