เอกมนฺตํ นิสินฺนํ โข ทีฆตปสฺสึ นิคนฺถํ ภควา เอตทโวจ✎ ร่าง
Ekamantaṁ nisinnaṁ kho dīghatapassiṁ nigaṇṭhaṁ bhagavā etadavoca:
The Buddha said to him,
กติ ปน ตปสฺสิ นิคนฺโถ นาฏปุตฺโต กมฺมานิ ปญฺญาเปติ ปาปสฺส
กมฺมสฺส กิริยาย ปาปสฺส กมฺมสฺส ปวตฺติยาติ ฯ✎ ร่าง
“kati pana, tapassi, nigaṇṭho nāṭaputto kammāni paññapeti pāpassa kammassa kiriyāya pāpassa kammassa pavattiyā”ti?
“Tapassī, how many kinds of deed does the Jain ascetic of the Ñātika clan describe for performing bad deeds?”
น โข อาวุโส
โคตม อาจิณฺณํ นิคนฺถสฺส นาฏปุตฺตสฺส กมฺมํ กมฺมนฺติ
ปญฺญาเปตุํ✎ ร่าง
“Na kho, āvuso gotama, āciṇṇaṁ nigaṇṭhassa nāṭaputtassa ‘kammaṁ, kamman’ti paññapetuṁ;
“Reverend Gotama, the Jain Ñātika doesn’t usually speak in terms of ‘deeds’.
ทณฺฑํ ทณฺฑนฺติ โข อาวุโส โคตม อาจิณฺณํ
นิคนฺถสฺส นาฏปุตฺตสฺส ปญฺญาเปตุนฺติ ฯ✎ ร่าง
‘daṇḍaṁ, daṇḍan’ti kho, āvuso gotama, āciṇṇaṁ nigaṇṭhassa nāṭaputtassa paññapetun”ti.
He usually speaks in terms of ‘rods’.”
กติ ปน ตปสฺสิ นิคนฺโถ นาฏปุตฺโต ทณฺฑานิ
ปญฺญาเปติ ปาปสฺส กมฺมสฺส กิริยาย ปาปสฺส
กมฺมสฺส ปวตฺติยาติ ฯ✎ ร่าง
“Kati pana, tapassi, nigaṇṭho nāṭaputto daṇḍāni paññapeti pāpassa kammassa kiriyāya pāpassa kammassa pavattiyā”ti?
“Then how many kinds of rod does the Jain Ñātika describe for performing bad deeds?”
ตีณิ ๒- อาวุโส โคตม
@เชิงอรรถ: ๑ ม. อุปาลิสุตฺตํ ฯ ๒ ม. ยุ. ตีณิ โข อาวุโส ฯ
นิคนฺโถ นาฏปุตฺโต ทณฺฑานิ ปญฺญาเปติ ปาปสฺส กมฺมสฺส
กิริยาย ปาปสฺส กมฺมสฺส ปวตฺติยา ๑- เสยฺยถีทํ✎ ร่าง
“Tīṇi kho, āvuso gotama, nigaṇṭho nāṭaputto daṇḍāni paññapeti pāpassa kammassa kiriyāya pāpassa kammassa pavattiyāti, seyyathidaṁ—
“The Jain Ñātika describes three kinds of rod for performing bad deeds:
อ้างอิงสยามรัฐ 13.55
กายทณฺฑํ
วจีทณฺฑํ มโนทณฺฑนฺติ ฯ✎ ร่าง
kāyadaṇḍaṁ, vacīdaṇḍaṁ, manodaṇḍan”ti.
the physical rod, the verbal rod, and the mental rod.”
กึ ปน ตปสฺสิ อญฺญเทว กายทณฺฑํ อญฺญํ วจีทณฺฑํ
อญฺญํ มโนทณฺฑนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Kiṁ pana, tapassi, aññadeva kāyadaṇḍaṁ, aññaṁ vacīdaṇḍaṁ, aññaṁ manodaṇḍan”ti?
“But are these kinds of rod all distinct from each other?”
อญฺญเทว อาวุโส โคตม กายทณฺฑํ อญฺญํ
วจีทณฺฑํ อญฺญํ มโนทณฺฑนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Aññadeva, āvuso gotama, kāyadaṇḍaṁ, aññaṁ vacīdaṇḍaṁ, aññaṁ manodaṇḍan”ti.
“Yes, each is quite distinct.”
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 13.40
อิเมสํ ปน ตปสฺสิ ติณฺณํ ทณฺฑานํ
เอวํ ปฏิวิภตฺตานํ เอวํ ปฏิวิสิฏฺฐานํ กตมํ ทณฺฑํ นิคนฺโถ นาฏปุตฺโต
มหาสาวชฺชตรํ ปญฺญาเปติ ๒- ปาปสฺส กมฺมสฺส กิริยาย ปาปสฺส
กมฺมสฺส ปวตฺติยา ยทิ วา กายทณฺฑํ ยทิ วา วจีทณฺฑํ ยทิ วา
มโนทณฺฑนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Imesaṁ pana, tapassi, tiṇṇaṁ daṇḍānaṁ evaṁ paṭivibhattānaṁ evaṁ paṭivisiṭṭhānaṁ katamaṁ daṇḍaṁ nigaṇṭho nāṭaputto mahāsāvajjataraṁ paññapeti pāpassa kammassa kiriyāya pāpassa kammassa pavattiyā, yadi vā kāyadaṇḍaṁ, yadi vā vacīdaṇḍaṁ, yadi vā manodaṇḍan”ti?
“Of the three rods thus analyzed and differentiated, which rod does the Jain Ñātika describe as being the most blameworthy for performing bad deeds: the physical rod, the verbal rod, or the mental rod?”
อิเมสํ โข อาวุโส โคตม ติณฺณํ ทณฺฑานํ เอวํ ปฏิวิภตฺตานํ
เอวํ ปฏิวิสิฏฺฐานํ กายทณฺฑํ นิคนฺโถ นาฏปุตฺโต มหาสาวชฺชตรํ
ปญฺญาเปติ ปาปสฺส กมฺมสฺส กิริยาย ปาปสฺส กมฺมสฺส ปวตฺติยา
โน ตถา วจีทณฺฑํ โน ตถา มโนทณฺฑนฺติ ฯ✎ ร่าง
“Imesaṁ kho, āvuso gotama, tiṇṇaṁ daṇḍānaṁ evaṁ paṭivibhattānaṁ evaṁ paṭivisiṭṭhānaṁ kāyadaṇḍaṁ nigaṇṭho nāṭaputto mahāsāvajjataraṁ paññapeti pāpassa kammassa kiriyāya pāpassa kammassa pavattiyā, no tathā vacīdaṇḍaṁ, no tathā manodaṇḍan”ti.
“The Jain Ñātika describes the physical rod as being the most blameworthy for performing bad deeds, not so much the verbal rod or the mental rod.”
กายทณฺฑนฺติ
ตปสฺสิ วเทสิ ฯ✎ ร่าง
“Kāyadaṇḍanti, tapassi, vadesi”?
“Do you say the physical rod, Tapassī?”
กายทณฺฑนฺติ อาวุโส โคตม วทามิ ฯ✎ ร่าง
“Kāyadaṇḍanti, āvuso gotama, vadāmi”.
“I say the physical rod, Reverend Gotama.”
กายทณฺฑนฺติ
ตปสฺสิ วเทสิ ฯ✎ ร่าง
“Kāyadaṇḍanti, tapassi, vadesi”?
“Do you say the physical rod, Tapassī?”
กายทณฺฑนฺติ อาวุโส โคตม วทามิ ฯ✎ ร่าง
“Kāyadaṇḍanti, āvuso gotama, vadāmi”.
“I say the physical rod, Reverend Gotama.”
กายทณฺฑนฺติ
ตปสฺสิ วเทสิ ฯ✎ ร่าง
“Kāyadaṇḍanti, tapassi, vadesi”?
“Do you say the physical rod, Tapassī?”
กายทณฺฑนฺติ อาวุโส โคตม วทามีติ ฯ✎ ร่าง
“Kāyadaṇḍanti, āvuso gotama, vadāmī”ti.
“I say the physical rod, Reverend Gotama.”
อิติห ภควา
ทีฆตปสฺสึ นิคนฺถํ อิมสฺมึ กถาวตฺถุสฺมึ ยาวตติยกํ ๓- ปติฏฺฐาเปสิ ฯ✎ ร่าง
Itiha bhagavā dīghatapassiṁ nigaṇṭhaṁ imasmiṁ kathāvatthusmiṁ yāvatatiyakaṁ patiṭṭhāpesi.
Thus the Buddha made Dīgha Tapassī stand by this point up to the third time.