ตเมนํ ภิกฺขเว ยโม ราชา จตุตฺถํ เทวทูตํ สมนุยุญฺชิตฺวา
สมนุภาสิตฺวา สมนุคฺคาหิตฺวา ปญฺจมํ เทวทูตํ สมนุยุญฺชติ
สมนุคฺคาหติ สมนุภาสติ✎ ร่าง
Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā catutthaṁ devadūtaṁ samanuyuñjitvā samanugāhitvā samanubhāsitvā pañcamaṁ devadūtaṁ samanuyuñjati samanugāhati samanubhāsati:
Then King Yama grills them about the fifth messenger of the gods.
อ้างอิงสยามรัฐ 14.340 · พุทธชยันตี 12.390
อมฺโภ ปุริส น ตฺวํ อทฺทส มนุสฺเสสุ ปญฺจมํ
เทวทูตํ ปาตุภูตนฺติ ฯ✎ ร่าง
‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu pañcamaṁ devadūtaṁ pātubhūtan’ti?
‘My man, did you not see the fifth messenger of the gods that appeared among human beings?’
โส เอวมาห✎ ร่าง
So evamāha:
He says,
นาทฺทสํ ภนฺเตติ ฯ✎ ร่าง
‘nāddasaṁ, bhante’ti.
‘I saw nothing, sir.’
ตเมนํ ภิกฺขเว ยโม ราชา เอวมาห✎ ร่าง
Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā evamāha:
King Yama says to them,
อมฺโภ ปุริส
น ตฺวํ อทฺทส มนุสฺเสสุ อิตฺถึ วา ปุริสํ วา เอกาหมตํ วา
ทฺวีหมตํ วา ตีหมตํ วา อุทฺธุมาตกํ วินีลกํ วิปุพฺพกชาตนฺติ ฯ✎ ร่าง
‘ambho purisa, na tvaṁ addasa manussesu itthiṁ vā purisaṁ vā ekāhamataṁ vā dvīhamataṁ vā tīhamataṁ vā uddhumātakaṁ vinīlakaṁ vipubbakajātan’ti?
‘My man, did you not see among human beings a woman or a man, dead for one, two, or three days, bloated, livid, and festering?’
โส เอวมาห✎ ร่าง
So evamāha:
He says,
อทฺทสํ ภนฺเตติ ฯ✎ ร่าง
‘addasaṁ, bhante’ti.
‘I saw that, sir.’
ตเมนํ ภิกฺขเว ยโม ราชา เอวมาห✎ ร่าง
Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā evamāha:
King Yama says to them,
อมฺโภ ปุริส
ตสฺส เต วิญฺญุสฺส สโต มหลฺลกสฺส น เอตทโหสิ✎ ร่าง
‘ambho purisa, tassa te viññussa sato mahallakassa na etadahosi—
‘My man, did it not occur to you—being sensible and mature—
อหมฺปิ โขมฺหิ
มรณธมฺโม มรณํ อนตีโต หนฺทาหํ กลฺยาณํ กโรมิ กาเยน
วาจาย มนสาติ ฯ✎ ร่าง
ahampi khomhi maraṇadhammo, maraṇaṁ anatīto. Handāhaṁ kalyāṇaṁ karomi kāyena vācāya manasā’ti?
“I, too, am liable to die. I’m not exempt from death. I’d better do good by way of body, speech, and mind”?’
โส เอวมาห✎ ร่าง
So evamāha:
He says,
นาสกฺขิสฺสํ ภนฺเต ปมาทสฺสํ
ภนฺเตติ ฯ✎ ร่าง
‘nāsakkhissaṁ, bhante, pamādassaṁ, bhante’ti.
‘I couldn’t, sir. I was negligent.’
ตเมนํ ภิกฺขเว ยโม ราชา เอวมาห✎ ร่าง
Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā evamāha:
King Yama says to them,
อมฺโภ ปุริส
ปมาทวตาย น กลฺยาณมกาสิ กาเยน วาจาย มนสา✎ ร่าง
‘ambho purisa, pamādavatāya na kalyāṇamakāsi kāyena vācāya manasā.
‘My man, because you were negligent, you didn’t do good by way of body, speech, and mind.
ตคฺฆ ตฺวํ
อมฺโภ ปุริส ตถา กริสฺสนฺติ ยถาตํ ปมตฺตํ✎ ร่าง
Taggha tvaṁ, ambho purisa, tathā karissanti yathā taṁ pamattaṁ.
Well, they’ll definitely punish you to fit your negligence.
ตํ โข ปน เต เอตํ
ปาปกมฺมํ เนว มาตรา กตํ น ปิตรา กตํ น ภาตรา กตํ น
ภคินิยา กตํ น มิตฺตามจฺเจหิ กตํ น ญาติสาโลหิเตหิ
กตํ น สมณพฺราหฺมเณหิ กตํ น เทวตาหิ กตํ ตยาเวตํ
ปาปกมฺมํ กตํ ตฺวญฺเญเวตสฺส วิปากํ ปฏิสํเวทิสฺสสีติ ฯ✎ ร่าง
Taṁ kho pana te etaṁ pāpakammaṁ neva mātarā kataṁ na pitarā kataṁ na bhātarā kataṁ na bhaginiyā kataṁ na mittāmaccehi kataṁ na ñātisālohitehi kataṁ na samaṇabrāhmaṇehi kataṁ na devatāhi kataṁ, tayāvetaṁ pāpakammaṁ kataṁ, tvaññevetassa vipākaṁ paṭisaṁvedissasī’ti.
That bad deed wasn’t done by your mother, father, brother, or sister. It wasn’t done by friends and colleagues, by relatives and kin, by ascetics and brahmins, or by the deities. That bad deed was done by you alone, and you alone will experience the result.’
ตเมนํ ภิกฺขเว ยโม ราชา ปญฺจมํ เทวทูตํ สมนุยุญฺชิตฺวา
สมนุคฺคาหิตฺวา สมนุภาสิตฺวา ตุณฺหี โหติ ฯ✎ ร่าง
Tamenaṁ, bhikkhave, yamo rājā pañcamaṁ devadūtaṁ samanuyuñjitvā samanugāhitvā samanubhāsitvā tuṇhī hoti.
After grilling them about the fifth messenger of the gods, King Yama falls silent.
อ้างอิงPTS 3.183 · สยามรัฐ 14.341 · ฉัฏฐสังคายนา 14.222 · พุทธชยันตี 12.392