เนื้อความทั้งข้อ
[๘๖] ดูกรภิกษุทั้งหลาย ประการอื่นยังมีอีก อริยสาวกอยู่ในป่าก็ดี
อยู่ที่โคนไม้ก็ดี อยู่ในเรือนว่างก็ดี ย่อมพิจารณาเห็นดังนี้ว่า สิ่งนี้ว่างเปล่าจากตน
หรือจากความเป็นของตน เมื่ออริยสาวกนั้นปฏิบัติแล้วอย่างนี้ เป็นผู้มากด้วย
ปฏิปทานั้นอยู่ จิตย่อมผ่องใสในอายตนะ เมื่อมีความผ่องใส ก็จะเข้าถึงอากิญ-
*จัญญายตนะ หรือจะน้อมใจไปในปัญญาได้ในปัจจุบัน เมื่อตายไป ข้อที่วิญญาณ
อันจะเป็นไปในภพนั้นๆ พึงเป็นวิญญาณเข้าถึงภพอากิญจัญญายตนะ นั่นเป็น
ฐานะที่มีได้ ดูกรภิกษุทั้งหลาย นี้เราเรียกว่า ปฏิปทามีอากิญจัญญายตนสมาบัติ
เป็นที่สบายข้อที่ ๒ ฯ
ปุน จปรํ ภิกฺขเว อริยสาวโก อรญฺญคโต วา รุกฺขมูลคโต
วา สุญฺญาคารคโต วา อิติ ปฏิสญฺจิกฺขติ✎ ร่าง
Puna caparaṁ, bhikkhave, ariyasāvako araññagato vā rukkhamūlagato vā suññāgāragato vā iti paṭisañcikkhati:
Furthermore, a noble disciple has gone to a wilderness, or to the root of a tree, or to an empty hut, and reflects like this:
สุญฺญมิทํ อตฺเตน วา
อตฺตนิเยน วาติ ฯ✎ ร่าง
‘suññamidaṁ attena vā attaniyena vā’ti.
‘This is empty of a self or what belongs to a self.’
ตสฺส เอวํ ปฏิปนฺนสฺส ตพฺพหุลวิหาริโน
อายตเน จิตฺตํ ปสีทติ✎ ร่าง
Tassa evaṁpaṭipannassa tabbahulavihārino āyatane cittaṁ pasīdati.
Practicing in this way and meditating on it often their mind becomes confident in this dimension.
สมฺปสาเท สติ เอตรหิ วา อากิญฺจญฺญายตนํ
สมาปชฺชติ ปญฺญาย วา อธิมุจฺจติ ฯ✎ ร่าง
Sampasāde sati etarahi vā ākiñcaññāyatanaṁ samāpajjati paññāya vā adhimuccati.
Being confident, they either attain the dimension of nothingness now, or are freed by wisdom.
กายสฺส เภทา ปรมฺมรณา
ฐานเมตํ วิชฺชติ ยนฺตํ สํวตฺตนิกํ วิญฺญาณํ อสฺส อากิญฺจญฺญายตนูปคํ ฯ✎ ร่าง
Kāyassa bhedā paraṁ maraṇā, ṭhānametaṁ vijjati yaṁ taṁsaṁvattanikaṁ viññāṇaṁ assa ākiñcaññāyatanūpagaṁ.
When their body breaks up, after death, it’s possible that that conducive consciousness will be reborn in the dimension of nothingness.
อยํ ภิกฺขเว ทุติยา อากิญฺจญฺญายตนสปฺปายา ปฏิปทา อกฺขายติ ฯ✎ ร่าง
Ayaṁ, bhikkhave, dutiyā ākiñcaññāyatanasappāyā paṭipadā akkhāyati.
This is said to be the second way of practice suitable for attaining the dimension of nothingness.