เนื้อความทั้งข้อ
[๓๓๖] พระผู้มีพระภาคผู้พระสุคตศาสดา ครั้นตรัสไวยากรณ์ภาษิตนี้
จบลงแล้ว จึงได้ตรัสคาถาประพันธ์ต่อไปอีกว่า
ถ้าบุคคลพึงรู้ว่าตนเป็นที่รัก ไม่พึงประกอบด้วยบาป เพราะ
ว่าความสุขนั้นไม่เป็นผลที่บุคคลผู้ทำชั่วจะพึงได้โดยง่าย ฯ
เมื่อบุคคลถูกมรณะครอบงำ ละทิ้งภพมนุษย์ไปอยู่ ก็อะไร
เป็นสมบัติของเขา และเขาย่อมพาเอาอะไรไปได้ อนึ่ง
อะไรเล่าจะติดตามเขาไปประดุจเงาติดตามตนไป ฉะนั้น ฯ
ผู้ที่มาเกิดแล้วจำจะต้องตายในโลกนี้ ย่อมทำกรรมอันใดไว้ คือ
เป็นบุญและเป็นบาปทั้งสองประการ บุญและบาปนั้นแลเป็น
สมบัติของเขา และเขาจะพาเอาบุญและบาปนั้นไป (สู่ปรโลก)
อนึ่ง บุญและบาปนั้นย่อมเป็นของติดตามเขาไปประดุจเงาติด-
ตามตนไป ฉะนั้น ฯ
เพราะฉะนั้น บุคคลพึงทำกัลยาณกรรมสะสมไว้เป็นสมบัติใน
ปรโลก (เพราะว่า) บุญทั้งหลายย่อมเป็นที่พึ่งของสัตว์ทั้งหลาย
ในปรโลก ฯ
—
atha kho tesaṁ piyo attā.
—
Yañhi, mahārāja, piyo piyassa kareyya, taṁ te attanāva attano karonti;
—
tasmā tesaṁ piyo attā”ti.
อิทมโวจ ฯเปฯ✎ ร่าง
Idamavoca …pe…
อตฺตานญฺเจ ปิยํ ชญฺญา✎ ร่าง
“Attānañce piyaṁ jaññā,
“If you knew your self as beloved,
น นํ ปาเปน สํยุเช✎ ร่าง
na naṁ pāpena saṁyuje;
you’d not yoke yourself to wickedness.
น หิ ตํ สุลภํ โหติ✎ ร่าง
Na hi taṁ sulabhaṁ hoti,
For happiness is not easy to find
สุขํ ทุกฺกฏการินา✎ ร่าง
sukhaṁ dukkaṭakārinā.
by someone who does bad deeds.
อนฺตเกนาธิปนฺนสฺส✎ ร่าง
Antakenādhipannassa,
When you’re seized by the terminator
ชหโต ๑- มานุสํ ภวํ✎ ร่าง
jahato mānusaṁ bhavaṁ;
as you give up your human life,
กึ หิ ๒- ตสฺส สกํ โหติ✎ ร่าง
Kiñhi tassa sakaṁ hoti,
what can you call your own?
กิญฺจ อาทาย คจฺฉติ✎ ร่าง
kiñca ādāya gacchati;
What do you take when you go?
กิญฺจสฺส อนุคํ โหติ✎ ร่าง
Kiñcassa anugaṁ hoti,
What goes with you,
ฉายาว อนุปายินี✎ ร่าง
chāyāva anapāyinī.
like a shadow that never leaves?
อุโภ ปุญฺญญฺจ ปาปญฺจ✎ ร่าง
Ubho puññañca pāpañca,
Both the good and the bad
อ้างอิงฉัฏฐสังคายนา 23.89
ยํ มจฺโจ กุรุเต อิธ✎ ร่าง
yaṁ macco kurute idha;
that a mortal does in this life
ตํ หิ ตสฺส สกํ โหติ✎ ร่าง
Tañhi tassa sakaṁ hoti,
is what they can call their own.
ตญฺจ ๓- อาทาย คจฺฉติ✎ ร่าง
taṁva ādāya gacchati;
That’s what they take when they go.
ตญฺจสฺส ๔- อนุคํ โหติ✎ ร่าง
Taṁvassa anugaṁ hoti,
That’s what goes with them,
ฉายาว อนุปายินี✎ ร่าง
chāyāva anapāyinī.
like a shadow that never leaves.
ตสฺมา กเรยฺย กลฺยาณํ✎ ร่าง
Tasmā kareyya kalyāṇaṁ,
That’s why you should do good,
นิจยํ สมฺปรายิกํ✎ ร่าง
nicayaṁ samparāyikaṁ;
investing in the future life.
ปุญฺญานิ ปรโลกสฺมึ✎ ร่าง
Puññāni paralokasmiṁ,
The good deeds of sentient beings
ปติฏฺฐา โหนฺติ ปาณินนฺติ ฯ✎ ร่าง
patiṭṭhā honti pāṇinan”ti.
support them in the next world.”
—
Saṁyutta Nikāya 3.5
Linked Discourses 3.5
ปญฺจมํ✎ ร่าง
1. Paṭhamavagga
1. Shackles
อตฺตรกฺขิตสุตฺต✎ ร่าง
Attarakkhitasutta
Self-Protected
ํ✎ ร่าง
Sāvatthinidānaṁ.
At Sāvatthī.
อ้างอิงสยามรัฐ 15.105 · พุทธชยันตี 13.138