อถ โข ภควา ปุพฺพณฺหสมยํ นิวาเสตฺวา ปตฺตจีวรมาทาย
เยน กสิภารทฺวาชสฺส พฺราหฺมณสฺส กมฺมนฺโต เตนุปสงฺกมิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho bhagavā pubbaṇhasamayaṁ nivāsetvā pattacīvaramādāya yena kasibhāradvājassa brāhmaṇassa kammanto tenupasaṅkami.
Then the Buddha robed up in the morning and, taking his bowl and robe, went to where Bhāradvāja the Farmer was working.
เตน โข ปน สมเยน กสิภารทฺวาชสฺส พฺราหฺมณสฺส ปริเวสนา
วตฺตติ ฯ✎ ร่าง
Tena kho pana samayena kasibhāradvājassa brāhmaṇassa parivesanā vattati.
Now at that time Bhāradvāja the Farmer was distributing food.
อ้างอิงสยามรัฐ 15.254 · พุทธชยันตี 13.308
อถ โข ภควา เยน ปริเวสนา เตนุปสงฺกมิ อุปสงฺกมิตฺวา
เอกมนฺตํ อฏฺฐาสิ ฯ✎ ร่าง
Atha kho bhagavā yena parivesanā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā ekamantaṁ aṭṭhāsi.
Then the Buddha went to where the distribution was taking place and stood to one side.
อทฺทสา โข กสิภารทฺวาโช พฺราหฺมโณ
ภควนฺตํ ปิณฺฑาย ฐิตํ✎ ร่าง
Addasā kho kasibhāradvājo brāhmaṇo bhagavantaṁ piṇḍāya ṭhitaṁ.
Bhāradvāja the Farmer saw him standing for alms
ทิสฺวาน ภควนฺตํ เอตทโวจ✎ ร่าง
Disvā bhagavantaṁ etadavoca:
and said to him,
อหํ
โข สมณ กสามิ จ วปามิ จ กสิตฺวา จ วปิตฺวา จ ภุญฺชามิ✎ ร่าง
“ahaṁ kho, samaṇa, kasāmi ca vapāmi ca, kasitvā ca vapitvā ca bhuñjāmi.
“I plough and sow, ascetic, and then I eat.
ตฺวมฺปิ สมณ กส จ วปสฺสุ จ กสิตฺวา จ วปิตฺวา จ ภุญฺชสฺสูติ ฯ✎ ร่าง
Tvampi, samaṇa, kasassu ca vapassu ca, kasitvā ca vapitvā ca bhuñjassū”ti.
You too should plough and sow, then you may eat.”
อหมฺปิ โข พฺราหฺมณ กสามิ จ วปามิ จ กสิตฺวา จ วปิตฺวา
จ ภุญฺชามีติ ฯ✎ ร่าง
“Ahampi kho, brāhmaṇa, kasāmi ca vapāmi ca, kasitvā ca vapitvā ca bhuñjāmī”ti.
“I too plough and sow, brahmin, and then I eat.”
น โข ปน มยํ ปสฺสาม โภโต โคตมสฺส
ยุคํ วา นงฺคลํ วา ผาลํ วา ปาจนํ วา พลิพทฺเท วา อถ จ
ปน ภวํ โคตโม เอวมาห✎ ร่าง
“Na kho mayaṁ passāma bhoto gotamassa yugaṁ vā naṅgalaṁ vā phālaṁ vā pācanaṁ vā balībadde vā, atha ca pana bhavaṁ gotamo evamāha:
“I don’t see the worthy Gotama with a yoke or plow or plowshare or goad or oxen, yet he says:
อหมฺปิ โข พฺราหฺมณ กสามิ จ
วปามิ จ กสิตฺวา จ วปิตฺวา จ ภุญฺชามีติ ฯ✎ ร่าง
‘ahampi kho, brāhmaṇa, kasāmi ca vapāmi ca, kasitvā ca vapitvā ca bhuñjāmī’”ti.
‘I too plough and sow, brahmin, and then I eat.’”