เนื้อความทั้งข้อ
[๑๐๐] พระผู้มีพระภาคตรัสถามว่า ดูกรสารีบุตร เธอเห็นไหมว่า นี้คือ
ขันธปัญจกที่เกิดแล้ว ฯ
ท่านพระสารีบุตรกราบทูลว่า พระพุทธเจ้าข้า บุคคลเห็นด้วยปัญญาโดย
ชอบตามความเป็นจริงว่า นี้คือขันธปัญจกที่เกิดแล้ว ครั้นเห็นเช่นนั้นแล้ว ย่อม
ปฏิบัติเพื่อความหน่าย เพื่อคลายความกำหนัด เพื่อความดับแห่งขันธปัญจกที่เกิด
แล้ว ย่อมเห็นด้วยปัญญาโดยชอบตามความเป็นจริงว่า ขันธปัญจกนี้เกิดเพราะ
อาหารนั้น ครั้นเห็นเช่นนั้นแล้ว ย่อมปฏิบัติเพื่อความหน่าย เพื่อคลายความ
กำหนัด เพื่อความดับแห่งขันธปัญจกที่เกิดเพราะอาหาร ย่อมเห็นด้วยปัญญาโดย
ชอบตามความเป็นจริงว่า สิ่งใดเกิดแล้ว สิ่งนั้นมีความดับเป็นธรรมดา เพราะ
อาหารนั้นดับไป ครั้นเห็นเช่นนั้นแล้ว ย่อมปฏิบัติเพื่อความหน่าย เพื่อคลาย
ความกำหนัด เพื่อความดับแห่งขันธปัญจกซึ่งมีความดับเป็นธรรมดา พระพุทธ-
*เจ้าข้า บุคคลย่อมเป็นเสขะได้ด้วยการปฏิบัติอย่างนี้ ฯ
ภูตมิทนฺติ สารีปุตฺต ปสฺสสีติ ฯ✎ ร่าง
“Bhūtamidanti, sāriputta, passasī”ti?
“Sāriputta, do you see that this has come to be?”
อ้างอิงสยามรัฐ 16.57
ภูตมิทนฺติ ภนฺเต@เชิงอรรถ: ๑ ม. จสทฺโท นตฺถิ ฯ ยุ. เม ฯ เอวมุปริปิ ฯ ๒ ม. ยุ. อิทํ ปาฐทฺวยํ นตฺถิ ฯ
ยถาภูตํ สมฺมปฺปญฺญาย ปสฺสติ✎ ร่าง
“Bhūtamidanti, bhante, yathābhūtaṁ sammappaññāya passati.
“Sir, one truly sees with right wisdom that this has come to be.
ภูตมิทนฺติ ยถาภูตํ สมฺมปฺปญฺญาย
ทิสฺวา ภูตสฺส นิพฺพิทาย วิราคาย นิโรธาย ปฏิปนฺโน โหติ✎ ร่าง
Bhūtamidanti yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā bhūtassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti.
Seeing this, one is practicing for disillusionment, dispassion, and cessation regarding what has come to be.
ตทาหารา สมฺภวนฺติ ยถาภูตํ สมฺมปฺปญฺญาย ปสฺสติ✎ ร่าง
Tadāhārasambhavanti yathābhūtaṁ sammappaññāya passati.
One truly sees with right wisdom that it originated with that as fuel.
ตทาหารา
สมฺภวนฺติ ยถาภูตํ สมฺมปฺปญฺญาย ทิสฺวา อาหารสมฺภวสฺส นิพฺพิทาย
วิราคาย นิโรธาย ปฏิปนฺโน โหติ✎ ร่าง
Tadāhārasambhavanti yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā āhārasambhavassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti.
Seeing this, one is practicing for disillusionment, dispassion, and cessation regarding the fuel for its origination.
ตทาหารนิโรธา ยํ ภูตํ ตํ
นิโรธธมฺมนฺติ ยถาภูตํ สมฺมปฺปญฺญาย ปสฺสติ✎ ร่าง
Tadāhāranirodhā yaṁ bhūtaṁ taṁ nirodhadhammanti yathābhūtaṁ sammappaññāya passati.
One truly sees with right wisdom that when that fuel ceases, what has come to be is liable to cease.
ตทาหารนิโรธา
ยํ ภูตํ ตํ นิโรธธมฺมนฺติ ยถาภูตํ สมฺมปฺปญฺญาย ทิสฺวา นิโรธธมฺมสฺส
นิพฺพิทาย วิราคาย นิโรธาย ปฏิปนฺโน โหติ ฯ✎ ร่าง
Tadāhāranirodhā yaṁ bhūtaṁ taṁ nirodhadhammanti yathābhūtaṁ sammappaññāya disvā nirodhadhammassa nibbidāya virāgāya nirodhāya paṭipanno hoti.
Seeing this, one is practicing for disillusionment, dispassion, and cessation regarding what is liable to cease.
เอวํ
โข ภนฺเต เสกฺโข โหติ ฯ✎ ร่าง
Evaṁ kho, bhante, sekkho hoti.
In this way one is a trainee.