เนื้อความทั้งข้อ
[๑๒๗] แม้มโนสัมผัสก็ไม่เที่ยง มีความแปรปรวน มีความเป็นอย่างอื่น
แม้เหตุปัจจัยเพื่อความเกิดขึ้นแห่งมโนสัมผัสก็ไม่เที่ยง มีความแปรปรวน มีความ
เป็นอย่างอื่น ดูกรภิกษุทั้งหลาย ก็มโนสัมผัสที่เกิดขึ้นแล้ว เพราะอาศัยปัจจัย
อันไม่เที่ยง จักเป็นของเที่ยงแต่ไหน ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุคคลอันผัสสะกระทบ
แล้วย่อมรู้สึก อันผัสสะกระทบแล้วย่อมคิด อันผัสสะกระทบแล้วย่อมจำ แม้
ธรรมเหล่านี้ก็หวั่นไหวและอาพาธ ไม่เที่ยง มีความแปรปรวน มีความเป็นอย่างอื่น
ดูกรภิกษุทั้งหลาย มโนวิญญาณย่อมเกิดเพราะอาศัยส่วนสองอย่าง ด้วยประการ
ฉะนี้แล ฯ
๑. ปโลกสูตร ๒. สุญญสูตร ๓. สังขิตตสูตร ๔. ฉันนสูตร
๕. ปุณณสูตร ๖. พาหิยสูตร ๗. เอชสูตรที่ ๑ ๘. เอชสูตรที่ ๒ ๙. ทวย
สูตรที่ ๑ ๑๐. ทวยสูตรที่ ๒ ฯ
มโนสมฺผสฺโสปิ อนิจฺโจ วิปริณามี อญฺญถาภาวี ฯ✎ ร่าง
Manosamphassopi anicco vipariṇāmī aññathābhāvī.
Mind contact is also impermanent, decaying, and perishing.
โยปิ เหตุ โยปิ ปจฺจโย มโนสมฺผสฺสสฺส อุปฺปาทาย โสปิ เหตุ
โสปิ ปจฺจโย อนิจฺโจ วิปริณามี อญฺญถาภาวี ฯ✎ ร่าง
Yopi hetu yopi paccayo manosamphassassa uppādāya, sopi hetu sopi paccayo anicco vipariṇāmī aññathābhāvī.
And the causes and reasons that give rise to mind contact are also impermanent, decaying, and perishing.
อนิจฺจํ โข ปน
ภิกฺขเว ปจฺจยํ ปฏิจฺจ อุปฺปนฺโน มโนสมฺผสฺโส กุโต นิจฺโจ
ภวิสฺสติ ฯ✎ ร่าง
Aniccaṁ kho pana, bhikkhave, paccayaṁ paṭicca uppanno manosamphasso, kuto nicco bhavissati.
But since mind contact has arisen dependent on conditions that are impermanent, how could it be permanent?
ผุฏฺโฐ ภิกฺขเว เวเทติ ผุฏฺโฐ เจเตติ ผุฏฺโฐ
สญฺชานาติ✎ ร่าง
Phuṭṭho, bhikkhave, vedeti, phuṭṭho ceteti, phuṭṭho sañjānāti.
Contacted one feels; contacted one intends; contacted one perceives.
อิตฺเถเตปิ ธมฺมา จลา เจว พฺยาธา จ อนิจฺจา
วิปริณามิโน อญฺญถาภาวิโน ฯ✎ ร่าง
Itthetepi dhammā calā ceva byathā ca aniccā vipariṇāmino aññathābhāvino.
So these things too are tottering and toppling; they’re impermanent, decaying, and perishing.
เอวํ ภิกฺขเว ทฺวยํ ปฏิจฺจ
มโนวิญฺญาณํ สมฺโภตีติ ฯ✎ ร่าง
Evaṁ kho, bhikkhave, dvayaṁ paṭicca viññāṇaṁ sambhotī”ti.
This is how consciousness originates dependent on a duality.”
ฉนฺนวคฺโค จตุตฺโถ ฯ✎ ร่าง
Channavaggo catuttho.
ตสฺสุทฺทานํ✎ ร่าง
Tassuddānaṁ
ปโลกสุญฺญา สงฺขิตฺตํ✎ ร่าง
Palokasuññā saṅkhittaṁ,
ฉนฺโน ปุณฺโณ จ พาหิโย✎ ร่าง
channo puṇṇo ca bāhiyo;
เอเชน จ เทฺว วุตฺตา✎ ร่าง
Ejena ca duve vuttā,
ทฺวเยหิ อปเร เทฺวติ ฯ✎ ร่าง
dvayehi apare duveti.
—
Gandhañca ghatvā surabhiṁ manoramaṁ,
When you’ve smelled a pleasant, fragrant scent,
—
Saṁyutta Nikāya 35.94
Linked Discourses 35.94
—
10. Saḷavagga
10. The Sixes
—
Adantaaguttasutta
Untamed, Unguarded
—
Sāvatthinidānaṁ.
At Sāvatthī.
อ้างอิงPTS 4.70 · สยามรัฐ 18.88 · พุทธชยันตี 16.152